170303 ΠΑΝΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Τι να σου κάνει και το Σχολείο;

Για να είμαι πιο ακριβής, το ερώτημα θα έπρεπε να είναι τι να πρωτοκάνει το (καημένο το) Σχολείο, αφού, όπως πάμε, θα του φορτώσουμε τόσα πολλά «ειδικά μαθήματα», που δεν θα μένει χρόνος να ασχοληθεί με τίποτε άλλο, μη ειδικό.

Θα σας εξηγήσω τι εννοώ. Υπάρχει μια τάση τα τελευταία χρόνια να απευθυνόμαστε στο Σχολείο, κάθε φορά που βλέπουμε να οξύνεται ένα κοινωνικό φαινόμενο, και να ζητάμε από αυτό να το δώσει λύσεις.

Έτσι μπήκαν στο σχολικό πρόγραμμα στην αρχή η Αγωγή του Πολίτη, η εκπαίδευση για την Ειρήνη, η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, μετά η Αγωγή Υγείας, στη συνέχεια η Αγωγή του Καταναλωτή και ακολούθησαν τα Πολιτιστικά Θέματα, Θεατρική Αγωγή, η Πολυπολιτισμική Εκπαίδευση, η Εκπαίδευση κατά της (σχολική) Βίας, η Σεξουαλική Διαπαιδαγώγηση…

Αυτά βέβαια δεν μπήκαν όλα ως ξεχωριστά «διδακτικά αντικείμενα», οπωσδήποτε όμως εμφανίζονται κατά καιρούς ως «αιτήματα» προς το Σχολείο, προκειμένου αυτό να εκπαιδεύσει τα παιδιά μας ΚΑΙ στα συγκεκριμένα θέματα.

Η συνήθης τακτική είναι να δημιουργούνται κάποιες νέες κατευθύνσεις στα παιδαγωγικά τμήματα, να πραγματοποιούνται σεμινάρια και επιμορφωτικές συναντήσεις προς τους εκπαιδευτικούς, να υλοποιούνται κάποια εκπαιδευτικά προγράμματα και…

Και η ζωή να συνεχίζεται, χωρίς να λαμβάνει υπόψη της τίποτε από τα παραπάνω! Και, φυσικά, χωρίς ποτέ να αποτιμηθεί η συνεισφορά όλων αυτών των γνωστικών αντικειμένων στην αλλαγή νοοτροπίας που σκόπευαν να επιφέρουν στους… μαθητευόμενους πολίτες.

Αρκεί να σκεφτούμε ότι όλοι οι σημερινοί ψηφοφόροι περάσαμε πολλές ώρες στα θρανία και μελετήσαμε αρκετά εγχειρίδια Αγωγής του Πολίτη, γεγονός που σε καμιά περίπτωση δεν εξηγεί την «πολιτική» συμπεριφορά μας.

Ούτε καν την άγνοιά μας για το πώς λειτουργούν στοιχειώδεις θεσμοί του πολιτεύματος, για τον ρόλο που επιτελούν οι εκλογές και τα δημοψηφίσματα, για τη σχέση ανάμεσα στην αρχή της πλειοψηφίας και τον σεβασμό των δικαιωμάτων…

Αφήνω την πονεμένη ιστορία τού σεβασμού προς το περιβάλλον, που δείχνει περίτρανα πως τα χιλιάδες προγράμματα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο στα Σχολεία μας πάνε στράφι. Ούτε καν τα σκουπίδια στον κάδο μάς μαθαίνουν να πετάμε!

Το άλλο πουλάκι:

Πόση ακόμη σχολική εκπαίδευση;

Το σκεφτόμουν και πάλι, με αφορμή το τραγικό δυστύχημα που παρακολουθήσαμε «ζωντανά», ξανά και ξανά, από όλα τα ηλεκτρονικά Μέσα. Και που έγινε αφορμή να διατυπωθεί η… καινοτόμος ιδέα να μπει στο Σχολείο ΚΑΙ η «Εκπαίδευση Κυκλοφοριακής Αγωγής και Οδικής Ασφάλειας»!

(Σημειώστε, όσο πιο μεγάλος και βαρύγδουπος είναι ο τίτλος, τόσο μικρότερο καλάθι να κρατάτε, αφού συνήθως κάτι τέτοιοι τίτλοι το μόνο που υποδηλώνουν είναι η ασχετοσύνη, αλλά και μια προχωρημένη… αριστεροσύνη εκείνου που τους εμπνεύστηκε.)

Αφού, λοιπόν, μέσω της υποχρεωτικής εκπαίδευσης γίναμε υπεύθυνοι πολίτες, μάθαμε να σεβόμαστε και να προστατεύουμε το περιβάλλον, αποκτήσαμε υγιεινές συνήθειες, τρεφόμαστε σωστά, γυμναζόμαστε τακτικά, πάψαμε να είμαστε έρμαια του καταναλωτισμού…

Αφού μάθαμε να εκτιμούμε την τέχνη και τον πολιτισμό, να αγαπάμε το θέατρο, να φερόμαστε σωστά σε ένα μουσείο, να μην καταφεύγουμε ποτέ στη βία, να σεβόμαστε τις ιδιαιτερότητες και να αναγνωρίζουμε την αξία άλλων πολιτισμών…

Δεν μένει άλλο από το να μάθουμε να κυκλοφορούμε σωστά στους δρόμους και να είμαστε σχολαστικοί στα θέματα οδικής ασφάλειας. Νέα διδακτικά αντικείμενα, δηλαδή, πραγματοποίηση νέων επιμορφώσεων για τους δασκάλους, υλοποίηση νέων προγραμμάτων από τους μαθητές…

Με στόχο να μάθουμε να… μην περνάμε με κόκκινο, ή να μην τρέχουμε σαν παλαβοί, ή να βάζουμε τα παιδιά μας στο πίσω κάθισμα! Αλήθεια, γιατί όλα αυτά πρέπει να μας τα «μάθει» κάποιος; Και, γιατί αυτός ο κάποιος πρέπει να είναι το Σχολείο και όχι η οικογένειά μας;

Είδατε; Έφτασα και στο επίμαχο σημείο, που δεν είναι άλλο από την ερώτηση: Τι να σου κάνει και το Σχολείο, όταν έχει να αντιπαλέψει εικόνες και βιώματα που παίρνει το παιδί από το σπίτι του και το διαμορφώνουν, από τη βρεφική του ακόμη ηλικία;

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Μήπως… «ενός εστί χρεία»;

Για να μην παρεξηγηθώ…

Δεν είμαι της γνώμης πως το Σχολείο είναι μόνο για να διδάσκει Γλώσσες, Μαθηματικά και Ιστορία. Οπωσδήποτε πρέπει να φροντίζει να καλλιεργεί ολοκληρωμένες προσωπικότητες και να αποδίδει στην κοινωνία υπεύθυνους ανθρώπους.

Δηλαδή ανθρώπους που να γνωρίζουν τι σημαίνει σέβομαι τους υπόλοιπους, εφαρμόζω τους νόμους και αναλαμβάνω την ευθύνη των επιλογών μου. Αν καταφέρει να «σμιλεύσει», όπως έλεγαν και οι παλιοί, τέτοιους χαρακτήρες, τότε το πρόβλημα λύθηκε, ή πάντως περιορίστηκε αισθητά.

Οι πολίτες αυτοί και το περιβάλλον θα σέβονται, και την τέχνη θα εκτιμούν, και την υγεία τους θα φροντίζουν, και σωστοί καταναλωτές θα είναι, και τη βία θα αποφεύγουν, και στον δρόμο θα συμπεριφέρονται με τον προσήκοντα τρόπο.

Για την καλλιέργεια όμως τέτοιων υπεύθυνων ανθρώπων δεν νομίζω ότι είναι απαραίτητα όλα αυτά τα ειδικά εκπαιδευτικά «αντικείμενα» -τα είδαμε τα χαΐρια τους. Η δουλειά μπορεί μια χαρά να γίνει και μέσα από ένα κλασικό πρόγραμμα, αρκεί να τεθούν άλλες βάσεις λειτουργίας του Σχολείου.

Τι Σχολείο θα είναι αυτό; Δεν ξέρω, χρειάζεται να το συζητήσουμε. Πάντως όχι ένα Σχολείο όπου όλοι επιβραβεύονται και κανείς δεν τιμωρείται, όπου μπορείς να πηγαίνεις και να φεύγεις ό,τι ώρα θέλεις, όπου υπάρχουν μόνο δικαιώματα και καθόλου υποχρεώσεις, όπου οι γονείς επιβάλλονται στους δασκάλους και απαιτούν μόνο από αυτούς…

Διότι, αυτό το Σχολείο το είδαμε και τώρα ξέρουμε καλά τι είδους πολίτες βγάζει.

Ένα μάθημα… μαθημάτων!

170302 ΑΠΕΞΑΡΤΗΜΕΝΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Περί εγκρατείας συνέχεια.

Τι να κάνουμε, μέρες της είναι. Αφού δεν μπορούμε να την… ασκήσουμε, τουλάχιστον ας το κουβεντιάζουμε, μήπως και προκύψει κάτι ωφέλιμο. Βλέπετε είναι κι αυτή όπως κάτι άλλα πράγματα που, όσο λιγότερο τα κάνεις, τόσο περισσότερο μιλάς γι’ αυτά.

Η εγκράτεια, λοιπόν, όπως μας λέει και η Εκκλησία μας, δεν έχει να κάνει μόνο με τη νηστεία, δηλαδή μια αλλαγή της διατροφής προς… το πιο ελαφρύ. Καλούμαστε να γίνουμε πιο εγκρατείς σε ένα σωρό άλλα πράγματα, όχι κατ’ ανάγκη αυτά που θα λέγαμε «πάθη», με την παραδοσιακή έννοια.

Για αρχή όμως, μπορούμε να ξεκινήσουμε και από το νηστίσιμο… φαγοπότι. Δηλαδή την πλεονεξία, αλλά και αυτή ακόμη την αφθονία, στο τραπέζι που, κατά τα άλλα, είναι στρωμένο με νηστίσιμα φαγητά.

Το είπαμε κι άλλη φορά:

«Τι νόημα έχει να νηστεύω, δηλαδή να απέχω από το κρέας, αλλά να κατεβάζω δυο αστακομακαρονάδες στην καθισιά; Πόσο μέσα στο πνεύμα της Σαρακοστής είμαι όταν δεν τρώω λάδι, αλλά… αρκούμαι σε καμιά διακοσαριά στρείδια με λεμόνι;»

Θυμάμαι μια καλή γιαγιά που μας έλεγε πάντοτε πως η νηστεία έχει διπλό νόημα. Περιορίζω το δικό μου φαγητό -όχι μόνο ποσοτικά και ποιοτικά, αλλά ακόμη και… οικονομικά- και τα χρήματα που εξοικονομώ τα δίνω σε κάποιον που έχει ανάγκη.

Ποια όμως είναι τα υπόλοιπα, εκτός του φαγητού, πάθη στα οποία καλούμαστε να αντισταθούμε, ιδιαίτερα την περίοδο της Σαρακοστής; Είπαμε μάλιστα ότι δεν θα μιλήσουμε για τα «κλασικά» πάθη, τα οποία, λίγο ως πολύ, τα ξέρουμε όλοι.

Θυμάμαι κάτι που είχα ακούσει πριν από χρόνια και μάλιστα το είχαμε σχολιάσει εδώ. Η «είδηση» ερχόταν από τη Δύση, από την Καθολική Εκκλησία, της οποίας οι ιερείς, σε κάποια θέματα, ζουν πολύ πιο κοντά στη σύγχρονη κοινωνία.

«Οι Καθολικοί ιερείς καλούν τους πιστούς, κατά την περίοδο της Σαρακοστής, να περιορίσουν τη χρήση των ηλεκτρονικών μέσων. Πιο συγκεκριμένα, τους ζητούν να (προσπαθήσουν να) περιορίσουν τις ώρες που παρακολουθούν τηλεόραση ή που βρίσκονται μπροστά στον υπολογιστή.

Ακόμη να περικόψουν χρόνο ομιλίας από το κινητό τους τηλέφωνο, να ακούν λιγότερο ΜΡ3 και γενικώς να αφήσουν για λίγο στην άκρη -έστω για κάποιες ώρες την εβδομάδα- όλες αυτές τις μοντέρνες συσκευές και ενασχολήσεις».

Το άλλο πουλάκι:

Φωνάζει από μακριά η… ηλικία της «είδησης».

Σήμερα δεν θα μιλούσαν καθόλου για τηλεόραση, μόνο οι κυβερνήσεις και τα κόμματα ασχολούνται πλέον με αυτό το αραχνιασμένο μέσο, ενώ από τις «μοντέρνες ενασχολήσεις» θα τόνιζαν οπωσδήποτε τις ώρες που περνάμε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Δεν έπεσε στην αντίληψή μου κάποια παρόμοια προτροπή από τη δική μας Εκκλησία, πιθανότατα είμαι αρκετά «μακριά» για να παρακολουθώ όλες τις συμβουλές και τις προτροπές της.

Εξάλλου, όπως είπαμε κι άλλη φορά, η δική μας Εκκλησία μας καλεί σε όλες αυτές τις υπέροχες ακολουθίες, τους Χαιρετισμούς ή τις Προηγιασμένες που τελούνται κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Σαρακοστής.

Οπότε, αν κάποιος τις παρακολουθεί, εξυπακούεται πως, για αρκετές ώρες την εβδομάδα, παρατάει οποιαδήποτε άλλη έννοια, μαζί και τα ηλεκτρονικά «πάθη». Εκτός αν, ακόμη κι εκεί, ο νους του είναι στο τι από όλα εκείνα θα σχολιάσει ή «ανεβάσει» μετά, μόλις επιστρέψει στο σπίτι του.

Δεν είναι λίγοι εκείνοι που βλέπουν ακόμη και τις πλέον κατανυκτικές ακολουθίες της Εκκλησίας μας ως μια καλή ευκαιρία να δημοσιοποιήσουν στα προφίλ τους φωτογραφίες ή σχόλια από «μοναδικές «στιγμές», μπας και τσιμπήσουν κανένα λάικ.

Επομένως, πέρα από την πρόσκληση της Εκκλησίας μας και την έμμεση προτροπή για «αποχή» από τα ηλεκτρονικά «πάθη», δεν θα πείραζε και μια ανοιχτή καταδίκη της χρήσης (εντάξει, της κατάχρησης) που γίνεται.

Θα μου πείτε ποιος την ακούει. Εδώ γι’ άλλα κι άλλα κάνουμε τους αδιάφορους, για την υπερβολική εξάρτηση από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης θα δώσουμε προσοχή; Για να πούμε όμως και των στραβών το δίκιο, δηλαδή το δικό μας, έχει και η Εκκλησία τις ευθύνες της που δεν της δίνουμε σημασία.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Να κάνω μια μοντέρνα πρόταση;

Τώρα, την εποχή της εγκράτειας και της «αποχής», δεν είναι ευκαιρία να συνδυάσουμε τις ενέργειές μας, προς ένα αποτέλεσμα πιο καλό για όλους; Πώς θα σας φαινόταν, ας πούμε, αν η Εκκλησία μάς καλούσε, κατά την περίοδο της Σαρακοστής, ΚΑΙ σε άλλου είδους «αποχές», πιο… φιλοπεριβαλλοντικές.

Ελάτε, μαζί με τη νηστεία, να καταναλώσουμε και λιγότερη ενέργεια! Ελάτε να γίνουμε πιο εγκρατείς στη χρήση του αυτοκινήτου! Ελάτε να περιορίσουμε τις πλαστικές σακούλες! Ελάτε να μειώσουμε την σπατάλη του νερού!

Πιστεύετε ότι μια τέτοια έκκληση θα ήταν χωρίς νόημα; Μην ξεχνάτε πρώτα πρώτα ότι υπάρχουν πάρα πολλοί συνάνθρωποί μας που ακολουθούν κατά γράμμα τις οδηγίες των πνευματικών τους και τις ποιμαντορικές εγκυκλίους της Εκκλησίας.

Έπειτα, όλοι γνωρίζουμε ότι οποιαδήποτε μορφή εγκράτειας γίνεται πιο αποτελεσματική όταν συνδυάζεται με άλλες. Δίαιτα, μαζί με άθληση. Κόψιμο του τσιγάρου, μαζί με περιορισμό του καφέ ή του ποτού…

Τι λέτε, λοιπόν; Η Εκκλησία και ειδικά ο Πατριάρχης, που έχει δείξει υπέροχα δείγματα ευαισθησίας προς το περιβάλλον, δεν θα μπορούσαν, τώρα τη Σαρακοστή, να καλέσουν το «πλήρωμα» ΚΑΙ σε έναν τέτοιο, πολύτιμο για όλους, αγώνα.

Μπορεί η Σαρακοστή να βρίσκεται στη άνοιξη, την εποχή που «ξυπνά η φύση» -αν με εννοείτε- όμως δεν πρέπει να ξεχνάμε πως είναι και η εποχή που μπορούμε να μειώσουμε τη θέρμανση, χωρίς να έχουμε ανάγκη κλιματιστικού.

Μπορούμε να αφήσουμε το αυτοκίνητο και περπατήσουμε, τουλάχιστον μέχρι… τον κάδο ανακύκλωσης, όπου θα αδειάσουμε τη σακούλα μας. Δεν χρειάζεται να ποτίζουμε, ούτε να πλένουμε με το λάστιχο τα μπαλκόνια ή τα αυτοκίνητά μας…

Ε, ας το κάνουμε.

 Και τούτο ποιείν κακείνο μη αφιέναι!

170301 ΕΓΚΤΡΑΤΕΣ

Το ένα πουλάκι:

Με αφορμή τη Μεγάλη Σαρακοστή…

Θυμάμαι κάποιες σκέψεις που κάναμε τέτοιες μέρες τον Μάρτιο του 2014, όταν δεν ξέραμε ακόμη πόσο θα κρατούσε η κρίση, ούτε φυσικά φανταζόμασταν σε τι χειρότερες περιπέτειες θα μπαίναμε από τότε.

Ωστόσο έχει μεγάλο ενδιαφέρον αν δούμε ποιο ήταν το επίπεδο του προβληματισμού μας, με τα δεδομένα της εποχής. Για παράδειγμα, τι διαφορετικό θα είχαμε να πούμε σήμερα; Ακούστε και κρίνετε:

«Για πολλά χρόνια είχαμε ξεχάσει, ως χώρα, τι σημαίνει σαρακοστή, τι σημαίνει εγκράτεια, περισυλλογή, προετοιμασία για το θαύμα, τον θάνατο και την ανάσταση…

Είχαμε πάψει να είμαστε πλούσιοι, δηλαδή “εν τα ολίγα αναπαυόμενοι”, και γίναμε νεόπλουτοι, που σημαίνει ανίκανοι να διαχειριστούμε τις απαιτήσεις μας.

Πιστέψαμε πως η ζωή μάς χρωστάει τα πάντα και οφείλει να μας τα δώσει χωρίς να κουραστούμε, χωρίς να στερηθούμε, χωρίς να πονέσουμε. (Δεν είναι τυχαίο, ας πούμε, που η χώρα μας είχε το μικρότερο ποσοστό φυσιολογικών τοκετών στη Ευρώπη.)

Το χειρότερο είναι πως μεγαλώσαμε έτσι και τα παιδιά μας, τα μάθαμε να μην ανοίγονται στο πέλαγος της προσπάθειας, παρά να κολυμπούν στα ρηχά, όπου το συνεχώς άγρυπνο βλέμμα μας προσπαθούσε να προλάβει τον παραμικρό κίνδυνο.

Από φόβο μήπως χαθούν σε κάποια τρικυμία, τα “πνίξαμε” στη σιγουριά και την ασφάλεια της οικογένειας, των παροχών, του προστατευτισμού, του δημοσίου…

Οχ, έμπλεξα τα πράγματα. Ή μήπως είναι έτσι μπλεγμένα από τη φύση τους;

Ώσπου ήρθε η προσγείωση σε μια οδυνηρή για όλους πραγματικότητα. Θα μπορούσε να είναι λιγότερο σκληρή; Ασφαλώς. Θα μπορούσε να έχει λιγότερα θύματα; Οπωσδήποτε. Θα μπορούσε να υπάρξει δικαιότερη κατανομή των βαρών, μεγαλύτερη προστασία των κοινωνικά αδυνάτων, περισσότερη δημοκρατία στη λήψη αποφάσεων; Βεβαιότατα.

Όλα αυτά όμως προϋπέθεταν μια κατ’ αρχήν συμφωνία όλων μας που θα βασιζόταν στην αποδοχή της πραγματικότητας, τη συνειδητοποίηση της κατάστασης, την αυτοκριτική… Εμείς, αντί γι’ αυτά, αντιδράσαμε όπως ακριβώς είχαμε εκπαιδευτεί.

Πρώτα πρώτα αρνηθήκαμε να δούμε την πραγματικότητα. Μια τεράστια κρίση που έπληξε τις οικονομίες πολλών ισχυρών κρατών, πιστεύαμε ότι θα αφήσει απ’ έξω τη χώρα μας. Όταν μας χτύπησε την πόρτα, κλείσαμε τα μάτια, κάναμε το σταυρό μας και ελπίζαμε πως είναι κάτι παροδικό που θα περάσει χωρίς να μας ακουμπήσει».

Το άλλο πουλάκι:

Ακούστε και παρακάτω:

«Φταίνε οι άλλοι! Ένα άλλο στοιχείο με το οποίο έχουμε εκπαιδευτεί να ζούμε. Δεν είναι τυχαίο πως η διδασκαλία της Ιστορίας στα σχολεία μας είναι μια αλυσίδα τραγωδιών για τις οποίες φταίνε πάντοτε κάποιοι άλλοι ή, στην καλύτερη περίπτωση, κάποιοι μεμονωμένοι δικοί μας “προδότες”.

Ποτέ δεν μιλήσαμε για τις δικές μας αδυναμίες και τα δικά μας λάθη. Πώς να διδαχτούμε από αυτά; Πιο εύκολο και πιο βολικό για τη συλλογική μας ψυχανάλυση είναι να ρίχνουμε το φταίξιμο στους άλλους, οι οποίοι μας φθονούν, μας ζηλεύουν, μας επιβουλεύονται…

Το χειρότερο είναι ότι τέτοιες απόψεις εγκαταβιούν και στο χώρο της λεγόμενης Αριστεράς, αναδεικνύοντας μια τεράστια αντίφαση και ασυνέπεια: Δεν μπορεί από τη μια να θεωρείς τον λαό μοχλό της Ιστορίας (για ό,τι κρίνεις ή θεωρείς καλό) και από την άλλη να τον υπολογίζεις για άβουλη μάζα που άγεται και φέρεται, έρμαιο συμφερόντων “ντόπιων και ξένων”.

Ας μην απλωθούμε όμως άλλο σ’ αυτή την συζήτηση κι ας δούμε πώς αλλιώς αντιδράσαμε, σύμφωνα με την εκπαίδευση που είχαμε δεχτεί. Αφού, αρχικώς, αρνηθήκαμε να δούμε την πραγματικότητα, αφού, στη συνέχεια, ρίξαμε το φταίξιμο στους άλλους, πιστέψαμε πως θα περάσουν όλα, χωρίς να αλλάξει τίποτε από όσα οδήγησαν στον γκρεμό.

Για να είμαστε δίκαιοι, εδώ υπήρχαν κάποιες διαφορετικές απόψεις. Κάποιοι υποστήριξαν πως αρκεί να αλλάξει το πολιτικό προσωπικό, αφού, έχοντας το τιμόνι της χώρας στα χέρια, θεωρήθηκε ως μόνο υπεύθυνο για την καταστροφή.

Άλλο πολιτικό προσωπικό, με περισσότερες ηθικές αντοχές, θα μπορούσε να βγάλει τη χώρα από την κρίση, χωρίς να… ανοίξει ρουθούνι, χωρίς να χαλάσουμε τη ζαχαρένια μας. Έτσι χάσαμε χρόνο και δυνάμεις».

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Ξαναθυμίζω, αρχές Μεγάλης Σαρακοστής τού 2014!

«Ακόμη και όταν οι περισσότεροι συμφωνήσαμε πως χρειάζονται κάποιες αλλαγές, συνεχίσαμε να αντιδρούμε σύμφωνα με την εκπαίδευσή μας. Απαιτούσαμε οι αλλαγές αυτές να αφορούν άλλους -ποιους, δεν έχει σημασία- αρκεί να μην αγγίξουν εμάς.

Ας φορολογηθούν άλλοι, ας περικοπούν οι μισθοί άλλων, ας απολυθούν άλλοι, ας απελευθερωθούν άλλα επαγγέλματα, ας χαθούν «κεκτημένα» άλλων, όχι όμως δικά μας, όχι όμως εμείς.

Να ένα άλλο σημείο όπου χάθηκε η ευκαιρία της λεγόμενης Αριστεράς να παίξει το ρόλο της. Πρώτα πρώτα, θα μπορούσε να κάνει κάποιες μίνιμουμ συμφωνίες, ώστε να είναι στο παιχνίδι και να προσπαθεί για μια δικαιότερη κατανομή των βαρών, προς όφελος των πλέον αδυνάτων.

Έπειτα, θα μπορούσε να δείξει την αρμόζουσα υπευθυνότητα (για να μην πω σοβαρότητα) και να πάψει να υποστηρίζει ακόμη και το πιο ακραίο συντεχνιακό αίτημα, τη διατήρηση του πιο παράλογου “κεκτημένου”, μόνο και μόνο για να προκαλέσει φθορά στην κυβέρνηση.

Είδατε πού φτάσαμε; Ξεκινήσαμε να μιλούμε για τη Σαρακοστή, την περίοδο που πέφτουν οι μάσκες, που τελειώνουν τα πάρτι και αρχίζει η εγκράτεια και η περισυλλογή, και φτάσαμε να μιλάμε για την κρίση, το μνημόνιο και τη στάση των κομμάτων.

Δεν πειράζει. Όλα σχετικά είναι, αρκεί να έχεις τα μάτια ανοιχτά, ώστε να βλέπεις τους μυστικούς συσχετισμούς τους», λέγαμε τότε και ελάχιστα από εκείνα θα αλλάζαμε σήμερα, που, με τόση πείρα, γίναμε και σοφότεροι.

Αβρόχοις ποσίν!

170218 ΑΘΛΗΤΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Καλή Σαρακοστή, αδέλφια!

Με την Καθαρή Δευτέρα που… γιορτάσαμε χθες, αφήσαμε πίσω μας το ασφαλές λιμάνι της Αποκριάς και αρχίσαμε να ξανοιγόμαστε στο «πέλαγος της νηστείας», όπως το αποκαλεί η Εκκλησία μας.

Δεν μιλώ για όλους εμάς, για εκείνους που εξακολουθούν να μετέχουν στο άθλημα της νηστείας τα λέω. Διότι, εμείς οι υπόλοιποι έχουμε βρει έναν πολύ βολικό τρόπο να είμαστε με το ένα πόδι μέσα στην «παράδοση» και το άλλο έξω από αυτήν.

Διαλέγουμε και παίρνουμε… α λα καρτ! Ό,τι μας εξυπηρετεί και ό,τι μας βολεύει το κρατάμε. Τα υπόλοιπα τα αφήνουμε για τους άλλους. Οι οποίοι όμως όχι μόνον κάνουν τη δύσκολη δουλειά, αλλά μας εξυπηρετούν κιόλας.

Διότι, χωρίς εκείνους η «παράδοση» θα είχε χαθεί και έτσι θα χάναμε κι εμείς οι καλοπερασάκηδες όλα τα καλά που παίρνουμε από αυτήν, δηλαδή τις αργίες, τη διασκέδαση, το καλό φαγητό, άντε και μερικά περάσματα από την εκκλησία κάποιες «ρομαντικές βραδιές».

Τι εννοώ; Ας πάρουμε για παράδειγμα την Τσικνοπέμπτη. Ξέρετε κανέναν που να μην την τίμησε, να μην μετείχε στο «έθιμο» του τσικνίσματος; Τι είναι όμως η Τσικνοπέμπτη; Δεν είναι μια ημέρα που βρέθηκε εκεί επειδή έτσι έτυχε.

Είναι ενταγμένη μέσα στο Ορθόδοξο Πασχάλιο, δηλαδή το εορτολόγιο όλων εκείνων των κινητών εορτών που εξαρτώνται από το Πάσχα. Όλων! Συμπεριλαμβανομένων και των ημερών νηστείας που ακολουθούν την Τσικνοπέμπτη.  

Η οποία υπάρχει επειδή υπάρχει ΚΑΙ η Αποκριά, ΚΑΙ η εβδομάδα της Τυρινής, ΚΑΙ η Καθαροδευτέρα, ΚΑΙ η Αγία και Μεγάλη Τεσσαρακοστή. Εμείς όμως, από όλα τα παραπάνω επιλέγουμε να… τιμήσουμε και να γιορτάσουμε μόνο την Τσικνοπέμπτη.

Άντε και την Καθαρά Δευτέρα, κρατώντας όμως από αυτή και πάλι μόνον εκείνα που μας βολεύουν. Το πέταγμα του χαρταετού, τους χορούς και τα τραγούδια, και, φυσικά, την… ανάμνηση νηστείας, διότι νηστεία δεν κάνουμε.

Απλώς, αντί να πλακωθούμε στα κοψίδια, πλακωνόμαστε στα «νηστίσιμα» θαλασσινά, τις σουπιές, τα καλαμάρια και τα χταπόδια, εννοείται με τη συνοδεία μπόλικου τσίπουρου ή κρασιού (για μπύρες είναι λίγο νωρίς ακόμα).

Το άλλο πουλάκι:

Η Καθαρά Δευτέρα όμως είναι νηστεία!

Και μάλιστα αυστηρή! Υποτίθεται ότι δεν τρώμε ούτε λάδι, μόνο λαγάνα (άζυμο ψωμί που παρασκευάζεται εκείνη τη μέρα), ελιές, χαλβάδες, ταχίνι. Για πιοτό, ούτε λόγος. Αφήστε που παλαιότερα κάποιες γυναίκες «Θεοδώριζαν».

Δηλαδή έκαναν κατά τις τρεις πρώτες ημέρες της Σαρακοστής πολύ αυστηρή νηστεία, πίνοντας μόνο νερό! Παράδοση που ήρθε από τον Πόντο αυτή και δεν έχει μείνει σχεδόν ούτε σαν ανάμνηση.

Εμείς όμως, είπαμε: Τα καλά και συμφέροντα! Για μας «παράδοση» είναι ό,τι μας βολεύει. Αφήστε που έχουμε φτάσει και στο άλλο άκρο. Έχουμε και κάποιους… αντιδραστικούς, που κρατούν τις παραδόσεις από την ανάποδη.

Τρώνε χορταρικά την Τσικνοπέμπτη, -καταγγέλλοντας μάλιστα τους κρεατοφάγους για… θηριωδία- αλλά το ρίχνουν στα σουβλάκια την Μεγάλη Παρασκευή, για να δείξουν ότι αυτοί «δεν είναι θύματα του Χριστιανισμού και των παραδόσεών του».

Βλάκες με (αρχαιοπρεπή) περικεφαλαία!

Ας τους αφήσουμε όμως αυτούς και ας ξαναγυρίσουμε στην δική μας α λα καρτ τήρηση των παραδόσεων. Υπάρχουν σημαντικοί λόγοι που την δικαιολογούν, λόγοι που τους συναντάμε στην ίδια την Εκκλησία.

Πρώτα πρώτα έχουμε τον περίφημο Κατηχητικό Λόγο του Ιωάννη του Χρυσοστόμου, ο οποίος καλεί «νηστεύσαντες και μη νηστεύσαντες» να ευφρανθούν. Αυτό είναι κάτι που έχει εμπεδωθεί πολύ καλά στη συνείδησή μας.

«Φιλότιμος γάρ ὤν ὁ Δεσπότης, δέχεται τόν ἔσχατον καθάπερ καί τόν πρῶτον˙ ἀναπαύει τόν τῆς ἐνδεκάτης, ὡς τόν ἐργασάμενον ἀπό τῆς πρώτης˙ καί τόν ὕστερον ἐλεεῖ καί τόν πρῶτον θεραπεύει˙ κακείνω δίδωσι καί τούτω χαρίζεται˙ καί τά ἔργα δέχεται καί τήν γνώμην ἀσπάζεται˙ καί τήν πρᾶξιν τιμᾶ καί τήν πρόθεσιν ἐπαινεῖ». 

Όταν μπορείς να πας και την τελευταία στιγμή, γιατί να τρέξεις από την πρώτη; Όταν η αμοιβή που ο άλλος θα κερδίσει εσένα θα σου χαριστεί, γιατί να εργαστείς όπως κι εκείνος; Όταν, εκτός από την πράξη, επαινείται και η πρόθεση, γιατί να μην αρκεστείς σ’ αυτήν;

Πέρα από το αστείο, φίλοι μου, εκτός από τον Λόγο αυτόν, ξέρουμε ότι η νηστεία είναι μια «άθληση», μια προπόνηση θα λέγαμε, για την γενικότερη εγκράτεια. Δεν είναι τυχαίο ότι υπάρχει σε όλους τους πολιτισμούς και σε όλες τις θρησκείες.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Τι είναι ο άνθρωπος, χωρίς την εγκράτεια;

Ένα αγρίμι είναι, που άγεται και φέρεται από τις ορμές και τα πάθη του. Όλη η προσπάθεια, λοιπόν, που ονομάζουμε πολιτισμό δεν είναι τίποτε άλλο από τον αγώνα του ανθρώπου να κατευνάσει το αγρίμι που κρύβει μέσα του.

Οι κοινωνικοί θεσμοί, η τέχνη, το σχολείο, ο αθλητισμός, η θρησκεία, όλα μαζί εργάζονται σ’ αυτή την κατεύθυνση. Και η νηστεία είναι μια πολύ καλή «άθληση» γι’ αυτό. Όπως όμως ξέρουμε, στον αθλητισμό δεν είμαστε όλοι το ίδιο ικανοί.

Υπάρχουν οι κάτοχοι των ρεκόρ, οι ολυμπιονίκες και οι παγκόσμιοι πρωταθλητές, αλλά υπάρχουν και οι ερασιτέχνες, ακόμη κι εκείνοι που αθλούμαστε κάνοντας μια απογευματινή βόλτα με τα πόδια ή το ποδήλατο.

Ε, κάπως έτσι είναι και η «αντοχή» μας στη νηστεία. Υπάρχουν κάτι γιαγιάδες που είναι… «Γιουσέιν Μπολτ» -όπως έλεγε ένας δάσκαλος στους μαθητές του- και υπάρχουμε και εμείς οι άλλοι που είμαστε αθλητές του σαββατοκύριακου.

Δεν πειράζει. Αρκεί να σηκωνόμαστε από τον καναπέ. Αρκεί «να έχουμε κι εμείς τον νου μας». Αρκεί να μετέχουμε του… συμποσίου της πίστεως. Έστω και α λα καρτ!

 Έκαστος κατά το μέτρον αυτού…

170224 ΑΛΜΥΡΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Ρε, τι μαθαίνει κανείς!

Κατ’ αρχάς, να το ξεκαθαρίσω. Δεν είμαι της άποψης που λέει «ό,τι μαθαίνεις κέρδος είναι». Ειδικά στις μέρες μας, υπάρχει ο κίνδυνος να μαθαίνεις έναν ωκεανό από ανοησίες, χωρίς τελικά να κερδίζεις τίποτε.

Μια μικρή περιήγηση στο διαδίκτυο να κάνεις, ή απλώς να μπεις σε κάποιο από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, και μπορείς να περάσεις ατέλειωτες ώρες «μαθαίνοντας» πράγματα χωρίς καμιά απολύτως χρησιμότητα.

Μια στάση εδώ, που λέει και ο Μητροπάνος:

Όπως ίσως (δεν) θα έχετε αντιληφθεί, από τη νέα χρονιά, εμείς, τα «τρία πουλάκια», βρισκόμαστε, μ’ αυτό ακριβώς το όνομα, και στο περίφημο φέισμπουκ.

Ζώντας, λοιπόν, κι εκεί, στο παράλληλο σύμπαν όπου η «φιλία» είναι είδος εν αφθονία, βλέπουμε πρόσωπα και πράγματα που δεν τα βάζει ο νους σου. Βλέπουμε, ας πούμε ανθρώπους που ενώ αποφεύγουν την «πολλή συνάφεια του κόσμου», να διάγουν, εκεί στο φέισμπουκ, έναν κοινωνικότατο βίο.

Βλέπουμε άλλους να αναρτούν ασταμάτητα, ότι περνάει από… το χέρι τους, γεμίζοντας τον «τοίχο» είτε, ας πούμε, με πασίγνωστα και χιλιοειπωμένα τραγούδια, είτε με βιντεάκια που δεν έχουν να πουν απολύτως τίποτε.

Αφήνω πάλι την κατηγορία που θα την ονόμαζε κάποιος «φιλοζωική», αν δεν επρόκειτο για ένα νέο είδους «τσίρκο», από αυτά που υποτίθεται ότι οι φιλόζωοι εχθρεύονται. Βίντεο με ζώα που κάνουν ό,τι μπορείς να φανταστείς, κυρίως όμως που παρουσιάζονται με… ανθρώπινες ιδιότητες, όπως η στοργικότητα, η αφέλεια, η πονηριά, η κακία…

Τέλος -αστειεύομαι, οι κατηγορίες δεν τελειώνουν ποτέ- υπάρχει η πολυπληθείς εκείνη κατηγορία χρηστών, για τους οποίους το φέισμπουκ δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένας χώρος προβολής του ναρκισσισμού τους.

Παρατράβηξε όμως η στάση μας, ώρα να ξαναγυρίσουμε στο θέμα τής γνώσης που αποκτά κανείς και που -είπαμε, μερικές μόνο φορές- μπορεί να είναι χρήσιμη. Εμείς, λοιπόν, μόλις μάθαμε κάτι που θέλουμε να το μοιραστούμε μαζί σας.

Πρόκειται για τις πολύτιμες ιδιότητες που έχει το αλάτι και για το πόσο θεραπευτική μπορεί να είναι για τον οργανισμό η συχνή «επαφή» μαζί του, ή η έκθεσή μας σ’ αυτό. Διότι εμείς, μέχρι σήμερα, ξέραμε την πάγια ιατρική συμβουλή που έλεγε «το (πολύ) αλάτι βλάπτει». 

Το άλλο πουλάκι:

Μην το φάτε, πλυθείτε!

Παραφράζω το σλόγκαν γνωστής διαφήμισης, για να τονίσω πως οι θεραπευτικές ιδιότητες του αλατιού προκύπτουν όχι αν το δούμε σαν φαγώσιμο, αλλά σαν… καλλυντικό για το πρόσωπο και το σώμα.

Για να καταλάβετε καλύτερα τι εννοώ, θα σας πω ότι μια νέα (τουλάχιστον για εμάς που τη γνωρίσαμε τώρα) μόδα είναι η «αλατοθεραπεία». Φυσικά, όπως όλες οι νέες θεραπείες, πρόκειται για «μια πανάρχαια μέθοδο».

Την οποία, φυσικά και πάλι, χρησιμοποιούσαν οι αρχαίοι Έλληνες και συγκεκριμένα ο Ιπποκράτης, επομένως δεν μπορεί παρά να είναι σοβαρή και αξιόπιστη. Περί τίνος όμως ακριβώς πρόκειται;

Να, παίρνεις το (ορυκτό) αλάτι σε ακατέργαστη μορφή και κάνεις με αυτό από «σαπούνια» και πλάκες κουζίνας, μέχρι φωτιστικά, αναπνευστήρες, κυρίως όμως… σπήλαια! Μάλιστα, σπήλαια από αλάτι, μέσα στα οποία αποκαθίσταται η υγεία και η ψυχική ισορροπία του ανθρώπου. 

Αντιγράφω από σχετική καταχώριση: «Ο αέρας που κυκλοφορεί στο σπήλαιο άλατος είναι εμπλουτισμένος με ιχνοστοιχεία και ιόντα που απορροφώνται από το σώμα και οδηγούν σε χαλάρωση, αναζωογόνηση και ισορροπία του οργανισμού».

Για ποιες περιπτώσεις ενδείκνυται μια αλατοθεραπεία; «Σύμφωνα με πολλές έρευνες και μελέτες (σημ. δική μας: όταν το ακούτε αυτό να είστε πολύ επιφυλακτικοί) το μικροκλίμα των αλατοσπηλαίων έχει ευεργετική αξία σε πολλές περιπτώσεις.

Σε εγκυμονούσες γυναίκες και σε διάφορες διαταραχές του ανθρώπινου οργανισμού όπως αναπνευστικές λοιμώξεις, καρδιαγγειακά νοσήματα αλλά και πολλά άλλα». Γενικά συστήνεται ως «εναλλακτική μέθοδος θεραπείας για πλήθος παθήσεων και πρόληψη».

Από ποιους… συστήνεται; Μα, φυσικά από εκείνους που πουλάνε τα σχετικά προϊόντα ή/και τις υπηρεσίες των αλατοσπηλαίων. Οι οποίες χρεώνονται στο ευτελές ποσό των 15 ευρώ το 45λεπτο. Ενημερωτικά, «για μια πλήρη αναζωογόνηση του οργανισμού, είναι απαραίτητος ένας κύκλος δέκα συνεδριών». Πολλαπλασιασμό ξέρετε.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Υπάρχουν και αντίθετες απόψεις!

Όχι από επιστημονική άποψη, μην ανησυχείτε. Οι απόψεις που συνιστούν να αποφεύγουμε την αλατοθεραπεία έχουν… θεολογική βάση! Μάλιστα, κι ας μιλάει το Ευαγγέλιο για το άλας της γης (και το φως του κόσμου), όπως χαρακτήρισε ο Ιησούς τους μαθητές του, δηλαδή όλους εμάς.

«Η αλατοθεραπεία ανήκει στις εναλλακτικές “θεραπείες”, οι οποίες στερούνται επιστημονικής τεκμηρίωσης και έχουν χαρακτηρισθεί ασυμβίβαστες με την Ορθόδοξη πίστη και ζωή, σε Πανορθόδοξες Συνδιασκέψεις για θέματα αιρέσεων και παραθρησκείας. Όταν ομιλούμε περί αλατοθεραπείας φυσικά δεν εννοούμε την απλή χρήση ενός ευλογημένου προϊόντος που έδωσε ο Θεός».

Αυτά τονίζει σε ενημερωτικό φυλλάδιο η Μητρόπολη Γλυφάδας, φαντάζομαι ως πλέον ενδιαφερόμενη, αφού εκεί βρίσκεται ένα γνωστό αλατοσπήλαιο. Συνδέει μάλιστα τη συγκεκριμένη «θεραπεία» με όλες αυτές τις ανατολικής προέλευσης προσεγγίσεις:

«Η αλατοθεραπεία προωθείται και στην Ελλάδα μέσω αποκρυφιστικών φεστιβάλ, ιστοσελίδων και εντύπων και μάλιστα προτείνεται και ως μέθοδος “καθαρισμού των [υποτιθέμενων] τσάκρας”, αφού βασική αποκρυφιστική πεποίθηση είναι, ότι “το αλάτι εξαγνίζει το φυσικό και αιθερικό σώμα”». 

Τέλος καλεί τους χριστιανούς που επιθυμούν να διατηρήσουν την ορθόδοξη χριστιανική τους ιδιότητα «να είναι προσεκτικοί, να μην καταφεύγουν σε εναλλακτικές “θεραπείες” ή αποκρυφιστικές πρακτικές και να μην ειδωλοποιούν προϊόντα, μεθόδους και χώρους».

Εμείς τι άλλο να σας πούμε;

Ο Θεός κι η ψυχή σας!

Αλμυρό το αλάτι και οι θεραπείες του!