130416 ΜΠΕΣΑΛΗΔΙΚΟ

Το ένα πουλάκι:

Πάει κι έρχεται η «Τρόικα»

Θέλετε να το δούμε λίγο ψύχραιμα αυτό; Τι είναι η περίφημη αυτή «Τρόικα», τους οποίους, σύμφωνα με τα «αντιμνημονιακά» Μέσα τους έχουν πάρει είδηση και τα αδέσποτα της Αθήνας και τους γαβγίζουν;

Ποια ακριβώς είναι η δουλειά τους και γιατί έχουν γίνει «νούμερο» σε επιθεωρήσεις και τηλεοπτικά σόου;

Τι είναι αυτό το τόσο κακό που μας έχουν κάνει, ώστε να τους σατιρίζουμε (τρόπος τού λέγειν, φτηνό χιούμορ είναι) ακόμη και για τα ρούχα που φοράνε ή το φαγητό που τρώνε;

Φαίνεται να ξεχνάμε πως αυτό που με μια λέξη λέμε «Τρόικα» δεν είναι παρά ένα κλιμάκιο, μια αντιπροσωπεία υπαλλήλων, οι οποίοι έρχονται κάθε τόσο στην Ελλάδα, προκειμένου να διαπιστώσουν σε ποιο βαθμό εφαρμόζονται οι συμφωνίες ανάμεσα στη χώρα μας και τους δανειστές της.

Τις συμφωνίες αυτές τις υπογράψαμε εμείς, ως χώρα, μερικές μάλιστα έχουν (θεωρητικά) τρεις υπογραφές, αφού η κυβέρνηση που τις υπέγραψε στηρίζεται από τρία κόμματα, όπως αυτά προέκυψαν, με τις δυνάμεις τους εννοώ, μετά τις τελευταίες εκλογές.

Ξέρω τι θα μου πείτε. Ότι τις συμφωνίες αυτές τις υπογράψαμε «με το σουγιά στο κόκαλο, με το λουρί στο σβέρκο».

Τι να κάνουμε όμως; Εμείς πήγαμε παρακαλώντας για δανεικά. Οι άλλες επιλογές που είχαμε ήταν (θεωρήθηκαν) πολύ χειρότερες.

Ή να χρεοκοπήσουμε άτακτα ή να ψηφίσουμε κάποιο από τα αντιμνημονιακά κόμματα, ο αρχηγός του οποίου θα πήγαινε να χτυπήσει το χέρι στο τραπέζι και να πει ένα βροντερό «όχι», πιο βροντερό και από εκείνο των Κυπρίων.

Ούτε αυτό το θελήσαμε, γι’ αυτό και τα «αντιμνημονιακά» κόμματα πήραν τον θεσμικό ρόλο της αντιπολίτευσης.

Ξαναγυρίζουμε επομένως στο γεγονός ότι εμείς υπογράψαμε μια συμφωνία, η οποία προβλέπει ότι θα προχωράμε σε κάποιες αλλαγές, ώστε να προχωρούν και οι εκταμιεύσεις των δανεικών.

Αυτό θα μπορούσε να γίνει και χωρίς «Τρόικα». Δηλαδή εμείς θα στέλναμε μια επιστολή, όπου θα περιγράφονταν όλα τα συμφωνημένα μέτρα που πήραμε και η διαδικασία θα προχωρούσε κανονικά.

Το άλλο πουλάκι:

Γιατί, λοιπόν, πηγαινοέρχεται η «Τρόικα»;

Φαίνεται πως, για έναν ακατανόητο λόγο, οι δανειστές μας δεν έχουν καμιά εμπιστοσύνη στα στοιχεία που θα τους στέλναμε μόνοι μας.

Αυτό λέγεται καχυποψία και είναι ένα κουσούρι που πράγματι θα μπορούσαμε να τους προσάψουμε (παραλίγο να πω επισυνάψουμε).

Διότι, είναι παγκοσμίως γνωστό, ότι ο Έλληνας, αν διακρίνεται για πέντε δέκα αρετές του, η μια είναι η μπέσα, λέμε μάλιστα με καμάρι πως η λέξη δεν υπάρχει σε καμιά άλλη γλώσσα του κόσμου (με εξαίρεση την αλβανική απ’ όπου και προέρχεται).

Φαίνεται όμως πως οι εταίροι μας, που τα ξέρουν αυτά καλύτερα από εμάς, γνωρίζουν πως, μαζί με τη λέξη μπέσα, από την οποία προέρχεται το επίθετο μπεσαλής, στα ελληνικά υπάρχουν και οι λέξεις μπαμπέσης και μπαμπεσιά, που επίσης δεν θα συναντήσουμε σε πολλές άλλες γλώσσες.

Ίσως αυτός να είναι ο λόγος που προτιμούν να στέλνουν δικά τους κλιμάκια, για να διαπιστώνουν ιδίοις όμμασι (αυτό κι αν είναι ελληνικό) κατά πόσο μένουμε πιστοί στο πρόγραμμα των μέτρων που (κοντεύω να γίνω κουραστικός) μόνοι μας υπογράψαμε.

Τι βλέπουν όμως;

Αντιγράφω από άρθρο του Στέφανου Κασιμάτη στην Καθημερινή:

Σχεδόν τρία χρόνια τώρα κωλυσιεργούμε συστηματικά. Δίνουμε επικές αψιμαχίες με τις λέξεις. Λόγου χάρη, όχι για να κάνουμε κάτι με τη δημόσια περιουσία που μένει να κάθεται, αλλά για να αποφασίσουμε αν αυτό το άδηλο  και απροσδιόριστο που θα κάνουμε πρόκειται να το πούμε «αξιοποίηση», «εκμετάλλευση», «πώληση» ή «ξεπούλημα».

Όχι για να απαλλάξουμε το Δημόσιο από περιττά βάρη, αλλά για να συμφωνήσουμε αν αυτούς που εξαπατούν το κοινωνικό σύνολο και ζουν εις βάρος των φορολογουμένων θα τους πούμε «άχρηστους» ή «επίορκους».

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Το λέγαμε και προχθές.

Υπάρχει ένα καθεστώς που τους βολεύει όλους. Αυτό είναι οι οριζόντιες περικοπές σε μισθούς και συντάξεις, αντί του νοικοκυρέματος στα δημόσια οικονομικά, του περιορισμού της σπατάλης, των «λελογισμένων» περικοπών και της δίκαιης φορολόγησης.

Ποιους όλους όμως;

Προφανώς εκείνους που κυβερνούν, διότι έτσι δεν μπαίνουν στον κόπο να «σπάσουν αβγά», ξηλώνοντας προνόμια που είχαν διάφορες ομάδες χαϊδεμένων παιδιών και δυναμικών μειοψηφιών.

Ενώ το γενικό, οριζόντιο «κούρεμα» μπορείς πιο εύκολα να το περάσεις ως αναγκαίο κακό, που το επιβάλλει μάλιστα η συγκυρία ή μια ομάδα κακών δανειστών.

Βολεύουν όμως οι οριζόντιες περικοπές και εκείνους που βρίσκονται στην αντιπολίτευση και γι’ αυτό τους βλέπουμε να αντιδρούν σ’ αυτές –αλίμονο- όμως και σε κάθε άλλο μέτρο που θα μπορούσε να τις αντικαταστήσει.

Στην ουσία λένε πως είναι η μόνη λύση, πέρα από εκείνη που η αντιπολίτευση θεωρεί πανάκεια, το «όχι» δηλαδή στο μνημόνιο.

Είναι σαν να λένε στους πολίτες αν θέλετε μνημόνιο (δηλαδή τριτοκομματική κυβέρνηση) θα υποστείτε και τις οριζόντιες περικοπές.

Η γνώμη μας είναι όμως πως υπάρχουν άλλες πιο δίκαιες λύσεις και πως μια «αριστερή» πολιτική στάση θα ήταν η προσπάθεια για πιο δίκαια κατανομή των βαρών και μια μεγαλύτερη ελάφρυνση-ενίσχυση των οικονομικά ασθενέστερων.

Προέχει όμως η εξουσία!

Φταίει ο γάιδαρος, όχι το σαμάρι!

130415 ΑΝΟΙΞΙΑΤΙΚΟ

Το ένα πουλάκι:

Δεν θα μπορούσαμε να απουσιάζουμε.

Ήρθε στην πόλη μας «το πρώτο χελιδόνι» και δεν θα τρέχαμε εμείς, τα πουλάκια, να το προϋπαντήσουμε; Αδιανόητο.

Βέβαια, η αλήθεια είναι ότι καθυστερήσαμε κάπως. Κάτι οι δουλειές, κάτι το μνημόνιο (αυτό, παιδιά, είναι καλή δικαιολογία για όλα, χρησιμοποιήστε το άφοβα)… η ουσία πάντως είναι ότι ήμασταν εκεί.

Πώς όμως κι έφτασε εδώ το σπάνιο αυτό πουλάκι;

Είναι αλήθεια ότι δεν ήρθε μόνο του. Πρώτα πρώτα το… «βρήκε» ο Δημήτρης Μανθόπουλος, ο υπέροχος αυτός ποιητής και συγγραφέας που, χρόνια τώρα, ξετρυπώνει λογής λογής παράξενα πλάσματα και μας τα παρουσιάζει με τόση φυσικότητα, λες και είναι ζωάκια που τα μεγαλώνει με αγάπη και φροντίδα στην πίσω αυλή του σπιτιού του.

Ποιος ξέρει; Μπορεί. Όλα να τα περιμένεις από αυτούς τους ποιητές!

Τι σοφοί ποντικοί, τι ηρωικώς πεσόντες λαγοί, τι χελώνες «καρέτα» και φώκιες «μονάχους», τι κούνελοι σοκαλατένιοι, τι σαρανταποδαρούσες θύματα τροχαίων, τι γλωσσσομαθείς λύκοι, τι γάτοι που ζωγραφίζουν, αφήστε πάλι τα μυρμήγκια που παίζουν πένθιμα εμβατήρια…

Πού να τα θυμάσαι και πού να τα απαριθμήσεις όλα; Ένας κόσμος ολάκερος από πλάσματα που σ’ εμάς τους μεγάλους μπορεί να φαίνονται αλλόκοτα, τα παιδιά όμως είναι τόσο εξοικειωμένα μαζί τους!

Έτσι και «το πρώτο χελιδόνι». Τα παιδιά το πρωτοσυνάντησαν, αυτά έγιναν φίλοι του, μαζί καταστρώσανε τα σχέδια για έναν κόσμο καλύτερο, μαζί προσπάθησαν να φέρουν την άνοιξη…

Ο Δημήτρης Μανθόπουλος, που τόσο καλά γνωρίζει τα παιδιά, προσπαθεί και μέσα από την ιστορία αυτού του χελιδονιού να μας πει πως, αν είναι να περιμένουμε κάτι καλύτερο για τον κόσμο μας, αυτό θα έρθει από τους μικρούς.

Η ιστορία, γραμμένη με μορφή θεατρικού κειμένου, έχει όλα τα χαρακτηριστικά στα οποία μας έχει συνηθίσει ο Δημήτρης Μανθόπουλος. Πρωτοτυπία, κέφι, ζωντάνια, ολίγον από διδακτισμό, υπέροχους στίχους και ομοιοκαταληξίες που σε αφήνουν μ’ ανοιχτό το στόμα, χαρακτήρες ολοζώντανους, φαντασία που πάντοτε όμως ξεκινά από την πραγματικότητα, γέλιο πολύ και, φυσικά, αισιοδοξία.

Το άλλο πουλάκι:

Μετά, μας το έφερε η παράσταση.

Μια παράσταση που πήρε όλα τα στοιχεία του κειμένου και τα (πώς το λένε;) τα απογείωσε.

Με σκηνοθεσία στα μέτρα των παιδιών, με μουσική και χορό που θα τα ζήλευε ένα αυθεντικό μιούζικαλ, με ηθοποιούς που δίνουν τον καλύτερο εαυτό τους στους απαιτητικούς, μέσα στην φαινομενική απλότητά τους, ρόλους.

Όλα, και τα σκηνικά και τα κουστούμια ήταν απόλυτα ταιριαστά στην οπτική των παιδιών και σας το λέμε όχι μόνο εμείς που είμαστε πουλάκια, αλλά και ένα σωρό παιδάκια με τα οποία μιλήσαμε μετά την παράσταση.

Πιστέψτε μας, λόγω ενός επαγγελματικού βίτσιου, βλέπουμε συχνά παραστάσεις που απευθύνονται σε παιδιά.

Δεν θα πούμε όμως το τετριμμένο «η δουλειά που μας παρουσίασε η Παιδική Σκηνή του Συλλόγου Φίλων Γραμμάτων και Τεχνών δεν έχει να ζηλέψει τίποτε από αντίστοιχες επαγγελματικές».

Δεν υπάρχει κανείς λόγος να κάνουμε τέτοιου είδους συγκρίσεις. Εμείς θα πούμε πως η παράσταση είχε σε μεγάλο βαθμό όλα τα απαραίτητα στοιχεία για κάθε τέτοια δουλειά: Τον σεβασμό στον μικρό θεατή, την υψηλή αισθητική, την μαγεία που είναι απαραίτητη, όταν απευθυνόμαστε στο απαιτητικό αυτό κοινό.

Δυστυχώς, για μια ακόμη φορά αναδείχθηκε η έντονη… απουσία ενός κατάλληλου χώρου που θα φιλοξενεί θεατρικές παραστάσεις στην πόλη μας. Το αμφιθέατρο του Διοικητηρίου είναι λύση ανάγκης, με τόσα προβλήματα όμως, που κάνει δύσκολη και τη δουλειά των συντελεστών και την παρακολούθηση από μέρους των θεατών.

Έπρεπε να βλέπατε τις προσπάθειες που έκαναν τα μικρά παιδάκια να παρακολουθήσουν τα τεκταινόμενα στη σκηνή, πίσω από τις πλάτες και τα κεφάλια των μεγάλων που καθόταν μπροστά τους.

Κρίμα να αδικούνται τέτοιες δουλειές εξαιτίας απουσίας κατάλληλου χώρου.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Ας αφήσουμε τη γκρίνια.

Κι ας πούμε για μια ακόμη φορά πως «το πρώτο χελιδόνι» είναι μια παράσταση που δεν πρέπει να χάσει κανείς, μικρός και μεγάλος, γι’ αυτό και θεωρώ πως καλό είναι να της δοθεί επιπλέον χρόνος, ώστε να μπορέσουν να τη δουν όλοι όσοι επιθυμούν.

Το δυστύχημα είναι ότι ένας ερασιτεχνικός θίασος δεν μπορεί να δίνει πρωινές παραστάσεις κι έτσι τα σχολεία χάνουν τη δυνατότητα να παρακολουθήσουν αυτή τη δουλειά «με τη γραμμή», δηλαδή να επισκεφθούν το θέατρο στο πλαίσιο των μαθητικών τους δραστηριοτήτων.

Ας είναι.

Αυτό που φέρνει «το πρώτο χελιδόνι», όλα όσα θέλει να πει στα παιδιά, είναι σίγουρο ότι θα φτάσουν από στόμα σε στόμα στον προορισμό τους. Μόνο που, όσοι δεν παρακολουθήσουν την παράσταση, θα χάσουν την αισθητική πλευρά του πράγματος, που βέβαια δεν είναι καθόλου αμελητέα.

Διότι –κι ο Δημήτρης Μανθόπουλος το ξέρει αυτό καλά- στα παιδιά μπορείς να μεταφέρεις ένα μήνυμα με πολλούς τρόπους. Το ζήτημα είναι να επιλέξεις τον κατάλληλο, που θα απευθύνεται όχι μόνο στο μυαλό τους, ούτε μόνο στην ψυχή τους, αλλά, πρωτίστως, στην αισθητική τους.

Πιστεύω, λοιπόν, πως, στη συγκεκριμένη περίπτωση, για την «άνοιξη» που όλοι περιμένουμε, δεν θα μπορούσε να βρεθεί καλύτερος τρόπος από αυτόν, «το πρώτο χελιδόνι» ως κείμενο αλλά και ως παράσταση, έτσι όπως τα απολαύσαμε από την Παιδική Σκηνή του Σ.Φ.Γ.Τ.

«Ένα το χελιδόνι…»

Θεατρική Άνοιξη!

130412 ΚΡΙΣΙΜΟ-2

Το ένα πουλάκι:

Πώς θα αντισταθούμε, λοιπόν;

Τώρα εσείς περιμένετε μια συγκεκριμένη συνταγή, όμως το πράγμα δεν είναι τόσο απλό.

Αφήστε πρώτα να σας πω από πού ξεκίνησε η σκέψη μου να ασχοληθώ με το θέμα.

Εδώ και καιρό, στο κρατικό ραδιόφωνο, υπάρχουν μικρές «νησίδες» σκέψης, δηλαδή εμβόλιμες εκπομπές, όπου διάφοροι άνθρωποι του πνεύματος λένε τη γνώμη τους και τους προβληματισμούς τους για τη σημερινή πραγματικότητα.

Πέτυχα συμπτωματικά κάποιες τέτοιες εκπομπές και έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον να ακούς πνευματικούς ανθρώπους να μιλούν όχι μόνο για την τέχνη ή την επιστήμη τους, αλλά να σχολιάζουν και την καθημερινότητα.

Κοινές διαπιστώσεις:

Όλοι ανεξαιρέτως μιλούν για την κρίση ως μια ευκαιρία αναστοχασμού και αλλαγής ρότας της κοινωνίας ολόκληρης, αλλά και του καθενός προσωπικά.

Ξεκινούν από την διαπίστωση ότι η οικονομική κρίση δεν είναι η αιτία αλλά το αποτέλεσμα μιας πορείας που είχε πάρει η κοινωνία τις τελευταίες δεκαετίες.

Μερικά χαρακτηριστικά αυτής της πορείας είναι τα εξής:

Η επικράτηση του υλικού επάνω στο πνευματικό, η λογική της ήσσονος προσπάθειας, η απουσία διάκρισης των αξιών, η επιβολή του ευτελούς και του κακόγουστου, η καλοπέραση ως αξία ζωής, η απουσία σεβασμού προς την φυσική και την πολιτιστική κληρονομιά…

Με λίγα λόγια δημιουργήθηκε ένα νέο «ανθρωπολογικό πρότυπο» που ενδιαφέρεται (ενδιαφερόταν, τουλάχιστον) μόνο για τον ατομικό ευδαιμονισμό. Είχε δε την βεβαιότητα ότι θα ζήσει μια ζωή κατά την οποία θα εργάζεται όλο και λιγότερο, θα αμείβεται όλο και περισσότερο, θα έχει χρόνο με το χρόνο την ευχέρεια να καταναλώνει όσα υλικά αγαθά τραβά η ψυχή του…

Μιλάμε για «ανθρωπολογικό πρότυπο» επειδή τέτοιου είδους άνθρωποι πιθανότατα να υπήρχαν σε όλες τις εποχές. Τα τελευταία χρόνια όμως, στη χώρα μας, έγινε ο κυρίαρχος τύπος ανθρώπου και όλοι οι υπόλοιποι ήταν μειοψηφίες, οι οποίες μάλιστα γινόταν δακτυλοδεικτούμενες.

Όποιος είχε διαφορετική άποψη, όποιος επέλεγε έναν διαφορετικό τρόπο ζωής, χαρακτηρίζονταν περίεργος, εκκεντρικός, γραφικός, οικολόγος, κουλτουριάρης, ψώνιο και γενικώς παράδειγμα προς αποφυγήν.

Το άλλο πουλάκι:

Αυτή ήταν κρίση!

Δυστυχώς, σ’ αυτό το λούκι είχαν μπει και οι λεγόμενες «δυνάμεις της Αριστεράς», οι οποίες υποτίθεται ότι οραματίζονταν έναν άλλο κόσμο, όπου κεντρική θέση θα έχουν οι τέχνες, ο πολιτισμός, η προστασία του περιβάλλοντος, ο σεβασμός του άλλου και του διαφορετικού.

Και όμως. Έβλεπες ανθρώπους αυτού του «χώρου» μεταξύ των πρώτων στους «επενδυτές» του χρηματιστηρίου. Τους έβλεπες να ταυτίζουν την ποιότητα ζωής με ακριβά αυτοκίνητα και παράνομα χτισμένα εξοχικά. Τους έβλεπες να καπνίζουν ακριβά πούρα στο φουαγιέ του Μεγάρου αλλά να παραγγέλνουν και ακριβά ουίσκι στα παραλιακά μαγαζιά με τις λαϊκές πίστες…

Άνθρωποι δηλαδή που ζούσαν έναν κακώς νοούμενο μεγαλοαστικό τρόπο ζωής και, «για ξεχαρμάνιασμα», πήγαιναν μια φορά, σε κάθε εκλογική αναμέτρηση, και ψήφιζαν κάποιο κόμμα της «αριστεράς», δίνοντας έτσι ένα άλλοθι στον εαυτό τους, πιστεύοντας πως μένουν πιστοί στα οράματα και τα πιστεύω των νεανικών τους χρόνων.

Ας τους αφήσουμε όμως αυτούς. Έτσι κι αλλιώς τους πήρε η μπάλα του μεγάλου κοινωνικού ρεύματος, ενός ρεύματος που αποθέωνε τα δικαιώματα και αδιαφορούσε για τις υποχρεώσεις, που οδήγησε σε έναν στρεβλό συνδικαλισμό, με συνεχείς απαιτήσεις για λιγότερη εργασία, περισσότερες αμοιβές, με αλληλεγγύη ακόμη και σε ενόχους ποινικών πράξεων, με συντεχνιακή λογική, με «κεκτημένα» κάτω από το τραπέζι, με εξωφρενικά προνόμια και επιδόματα…

Ενός μεγάλου κοινωνικού ρεύματος όπου η ευχή που άκουγες συχνότερα ήταν «να περνάμε καλά», εννοώντας μ’ αυτό να έχουμε τη δυνατότητα να καταναλώνουμε όλο και περισσότερα υλικά αγαθά, αλλά και ανθρώπους και συναισθήματα…

Ύστερα ήρθε η χρεοκοπία. Η κατάρρευση όλου αυτού του οικοδομήματος που έβγαλε στο δρόμο «αγανακτισμένους πολίτες», οι οποίοι έβλεπαν να χάνεται η καλοπέραση που τους είχαν υποσχεθεί και αναζητούσαν υπεύθυνους για την διάψευση των προσδοκιών τους.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Ήταν, λοιπόν, το αποτέλεσμα της κρίσης.

Που, ομολογουμένως, έφερε συγκλονιστικές αλλαγές στις ζωές πολλών ανθρώπων, έκαψε ξερά και χλωρά αδιακρίτως, προσγείωσε με τον πιο βίαιο τρόπο τα όνειρα κυρίως των νέων ανθρώπων.

Πώς να αντισταθούμε, λοιπόν;

Θα σας πω τι άκουσα από τους ανθρώπους του πνεύματος στις εκπομπές με τις οποίες μιλήσαμε πριν. Το πρώτο που πρέπει να κάνουμε είναι να ξαναδούμε το οικοδόμημα που είχαμε φτιάξει και τώρα σκόρπισε σε ερείπια. Ήταν αυτό που πραγματικά θέλαμε; Ήταν αυτό που είχαμε στο νου μας, όταν στα νιάτα μας ζητούσαμε να αλλάξουμε τον κόσμο και υποσχόμασταν πως εμείς θα ζήσουμε μια «αληθινή ζωή»;

Ας ξαναδούμε τις αξίες και τις προτεραιότητες στη ζωή μας. Ας μιλήσουμε όχι περί δικαιωμάτων και υποχρεώσεων, αλλά περί φιλίας και αρετής. Ας δώσουμε προτεραιότητα όχι στην επικοινωνία αλλά στη σχέση, όχι στο ακριβό αλλά στο σπάνιο, όχι στο γρήγορο αλλά στο μερακλίδικο, όχι στο φανταχτερό αλλά σ’ εκείνο που έχει περιεχόμενο, όχι στο εφήμερο αλλά στο διαρκές…

Το αισιόδοξο είναι πως η κρίση υποχρέωσε κάποιους, όχι πολλούς, να ξαναδούν όλα αυτά τα ζητήματα και μόνο που τα συζητάμε είναι κέρδος.

Φαντάζεστε ότι τώρα θα σκεφτόμασταν πού θα πάμε με το εορτοδάνειο του Πάσχα;

Είναι δύσκολη η αναστροφή της πορείας και επώδυνη. Είναι όμως η μόνη αντίσταση στην κρίση.

Από τη ζημιά κέρδος!

130411 ΚΡΙΣΙΜΟ-1

Το ένα πουλάκι:

Υπάρχει μια κρίση.

Άλλοι υποστηρίζουν ότι υπάρχουν περισσότερες από μία. Ας εστιάσουμε λίγο σ’ αυτές τις απόψεις.

Για κάποιους η κρίση είναι οικονομική. Πιο συγκεκριμένα, για τη χώρα μας υπήρξε μια δημοσιονομική εκτροπή.

Με απλά λόγια, στα ταμεία του κράτους έμπαιναν πολύ λιγότερα χρήματα, απ’ όσα εκείνο είχε ανάγκη για να εκπληρώνει τις υποχρεώσεις του. Τα υπόλοιπα, για χρόνια, για πολλά χρόνια, το κράτος τα δανείζονταν από τις περίφημες «αγορές», ώσπου αυτές έπαψαν να μας δανείζουν, επειδή δεν είχαν πλέον καμιά εμπιστοσύνη ότι θα πάρουν πίσω τα λεφτά τους.

Βρέθηκαν κάποιοι δανειστές, οι εταίροι μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μόνο που αυτοί, μη θέλοντας να ρισκάρουν εν λευκώ τα χρήματά τους, έθεσαν και θέτουν κάποιους όρους.

Οι όροι αυτοί προβλέπουν, σε γενικές γραμμές, το κράτος να κάνει μια οικονομία, ώστε να μπορεί, με τα λεφτά του να μαζεύει, και να εκπληρώνει τις υποχρεώσεις του (πλεόνασμα) και να έχει τη δυνατότητα να αποπληρώνει τα όποια χρέη του.

Δύσκολο; Απ’ ό,τι φαίνεται ακατόρθωτο.

Διότι το κράτος, κόβοντας μισθούς και συντάξεις και οδηγώντας ανθρώπους στην ανεργία, μπορεί να μειώνει κάποια έξοδα, όμως μαζεύει και όλο λιγότερα χρήματα από φόρους και Φ.Π.Α. Μοιάζει δηλαδή η περίπτωσή μας με τον σκύλο που κυνηγάει την ουρά του.

Υπάρχει άλλη συνταγή; Ναι, λένε κάποιοι. Να πέσουν λεφτά στην αγορά, ώστε αυτή να πάρει μπρος, οι άνθρωποι να έχουν χρήμα στα χέρια για να ψωνίζουν, τα μαγαζιά και οι επιχειρήσεις να προσλαμβάνουν εργαζόμενους, να πληρώνουν και το ΦΠΑ τους, ώστε το κράτος να μαζεύει πιο πολλά λεφτά και να ανταπεξέρχεται στις υποχρεώσεις του.

Αυτό όμως προϋποθέτει κάτι, όπως το είπαμε στην αρχή: «Να πέσουν λεφτά στην αγορά». Δηλαδή ή θα πρέπει να παραδεχτούμε ότι «λεφτά υπάρχουν» ή θα πρέπει να δανειστούμε. Όμως κανείς δεν μας δανείζει κι εκείνοι που το κάνουν θέτουν όρους και πάει λέγοντας… Πάλι ο σκύλος με την ουρά του.

Βεβαίως, για να μην είμαστε άδικοι με τους δανειστές μας που είναι τα καλύτερα παιδιά, αυτοί δεν μας υποχρέωσαν να πάρουμε τα συγκεκριμένα μέτρα και ειδικά να μειωθούν τόσο πολύ οι μισθοί και οι συντάξεις.

Αυτό το κάναμε από μόνοι μας και μάλιστα με τον συγκεκριμένο τρόπο (οριζόντιες περικοπές) επειδή δεν μπορούσαμε (μπορούμε) ή δεν θέλαμε (θέλουμε) να πάρουμε κάποια άλλα μέτρα που με μια κουβέντα τα λένε διαρθρωτικές αλλαγές.

Το άλλο πουλάκι:

Είναι μία η κρίση;

Διότι, από τις μέχρι τώρα περιπτώσεις μπατιρημένων χωρών όπως η δική μας, βλέπουμε πως η κάθε μια είναι διαφορετική περίπτωση. Αλλού φταίνε οι «φούσκες» με τα ακίνητα, αλλού οι τράπεζες, αλλού ο δανεισμός των ιδιωτών…

Πολλές, λοιπόν, οι κρίσεις.

Στην ουσία όμως, λένε οι αναλυτές συγκεκριμένου χώρου, πρόκειται για τη μία και μοναδική κρίση του καπιταλισμού, στη φύση του οποίου είναι να γεννά κάθε τόσο και από ένα μικρό ή μεγαλύτερο «κραχ», ώστε τις ζημιές που συσσωρεύονται στο σύστημα να τις πληρώνουν οι φουκαράδες.

Ας το δεχτούμε κι αυτό.

Διότι αυτή η ανθρωπότητα, ευτυχώς ή δυστυχώς, επέλεξε να ζει με ένα συγκεκριμένο μοντέλο, όπου την οικονομία κινεί το καταραμένο το κέρδος και όχι το φιλότιμο, η αγάπη για δημιουργία, η κοινωνική αλληλεγγύη και άλλα ωραία στα λόγια, ανέφικτα όμως, όπως αποδείχτηκε, στην πράξη πράγματα.

Γιατί καταραμένο;

Διότι έχει «εκ κατασκευής» πράγματι μια κατάρα μέσα του. Δεν είναι δυνατόν να του θέτεις όριο, να λες εγώ θέλω να κερδίζω λίγα και είμαι ευχαριστημένος. Αυτό δεν γίνεται διότι θα έπρεπε ξαφνικά να το πουν ταυτοχρόνως όλοι όσοι επιδιώκουν το κέρδος, οπότε πάμε σε άλλου είδους μοντέλα.

Όταν όμως εγώ αρκούμαι στα λίγα, έρχεται ο ανταγωνιστής που θέλει κάτι παραπάνω και με τρώει. Θα πρέπει, για να το αποφύγω αυτό, να… τον φάω εγώ.

Λίγο απλουστευμένα και σχηματοποιημένα όλα αυτά, κουβέντα όμως κάνουμε όχι διάλεξη στο London School of Economics!

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Νόμος της ζούγκλας, λοιπόν;

Περίπου. Οι άνθρωποι όμως σκέφτηκαν να αντικαταστήσουν αυτόν τον νόμο με κάποιους δικούς τους, ώστε να βάζουν φραγμούς και να ελέγχουν το παιχνίδι του κέρδους, προς το κοινό όφελος.

Ο ανταγωνισμός να είναι θεμιτός και επιπλέον, όποιοι κερδίζουν περισσότερα, να συνεισφέρουν ανάλογα στο κοινό ταμείο.

Ωραίο ακούγεται αυτό, όμως δεν είναι τόσο απλό, για πολλούς λόγους. Πρώτα πρώτα αυτοί που ελέγχουν το παιχνίδι εκλέγονται και για να εκλεγούν χρειάζονται ψήφους (διορισμοί) αλλά και λεφτά (εξυπηρετήσεις), αν με εννοείτε.

Έπειτα, επειδή ο κόσμος δεν είναι ισόρροπα ανεπτυγμένος, αν εγώ αισθανθώ ότι παραπιέζομαι παίρνω τον ομματιών μου και πάω αλλού.

Το κακό είναι ότι μαζί παίρνω και την επιχείρησή μου αφήνοντας στο δρόμο τους εργαζόμενους, να τους προσλάβει ή να τους παρηγορήσει η κυβέρνηση που με παραζόρισε.

Το σύστημα δεν είναι, λοιπόν, καθόλου απλό. Αν ήταν, πιστέψτε με, θα το είχαν λύσει άλλοι πολύ πιο σοφοί και πιο κωλοπετσωμένοι από εμάς.

Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι πως μόνο μικρές αντιστάσεις μπορεί να προβάλει ο άνθρωπος και αυτές είναι που ίσως του δώσουν κάποια ελπίδα.

Τι είδους αντιστάσεις;

Αφήστε, θα το συζητήσουμε αύριο.

Μια, δυο, τρεις,
πολλές κρίσεις.

130410 ΙΑΤΡΙΚΟ

Το ένα πουλάκι:

Δύο κείμενα.

Με μεγάλη χαρά, και ακόμη μεγαλύτερη έκπληξη, διάβασα στις εφημερίδες ένα κείμενο με τον χαρακτηριστικό τίτλο «εμείς θα κόψουμε το φακελάκι» και υπότιτλο «νέοι γιατροί δημιούργησαν κίνημα για επανασύνδεση του επαγγέλματος με την κοινωνία».

Στάσου, σκέφτηκα, εδώ υπάρχει κάτι αισιόδοξο. Λες να έχουμε ένα (ακόμη) ευεργέτημα της καταραμένης της κρίσης;

Διάβασα με πολύ ενδιαφέρον το κείμενο που παρέπεμπε σε μια διεύθυνση στο διαδίκτυο, διεύθυνση που δημιούργησαν κάποιοι γιατροί, από το 2011 ακόμη, και αυτοσυστήνονται ως «Κίνημα Νέων Ιατρών (Κ.Ι.Ν.Ι.)»

Το όλο κλίμα του δημοσιεύματος ήταν αυτό που έλεγε ο υπότιτλος. Κάποιοι νέοι (στις ιδέες, όχι στην ηλικία απαραίτητα) γιατροί, οι οποίοι προσπαθούν να ξαναπιάσουν από την αρχή το νήμα της ιερής εκείνης σχέσης ασθενούς-ιατρού.

Επιστήμονες που προσπαθούν να διαχωρίσουν τη θέση (και την πρακτική) τους από εκείνη παλαιότερων συναδέλφων τους, για τους οποίους όλοι έχουμε να διηγηθούμε μια ιστορία για το πώς ο πόνος και η ανάγκη γίνονται πηγές εκμετάλλευσης, συχνά εκβιασμού, πάντως πλουτισμού.

Έτσι, αυτό που οι νέοι γιατροί φαίνεται να διεκδικούν πριν απ’ όλα είναι μια διαφορετική εικόνα και αντιμετώπιση από τους πολίτες και τους ασθενείς.

Από την πλευρά τους υπόσχονται και αφήνουν να εννοηθεί πως θα κάνουν ό,τι είναι δυνατόν για την αλλαγή αυτού του στερεότυπου που έχει δημιουργηθεί, με ευθύνη παλαιότερων συναδέλφων τους.

Ζητούν όμως και από εμάς την κατανόηση, την συμπαράσταση, τη συνεργασία, κυρίως την αποβολή προκαταλήψεων, ώστε η προσπάθειά τους αυτή να μην πέσει στο κενό και να μπορέσει να γίνει πράγματι ένα «Κίνημα», που θα αλλάξει πράγματα στην υγεία.

Όπως είναι φυσικό έσπευσα και στην «πηγή», δηλαδή στο blog που έχουν δημιουργήσει οι νέοι γιατροί, για να δω από κοντά και χωρίς διαμεσολάβηση τα κείμενα που έχουν αναρτήσει και τα θέματα που τους απασχολούν.

Πολλά πράγματα δεν τα κατάλαβα. Έχουν ένα συνδικαλιστικό, διεκδικητικό περιεχόμενο, που απευθύνεται περισσότερο σε συναδέλφους και ένας άσχετος όπως εγώ μπορεί να μπερδευτεί με ορισμούς και συντομογραφίες και να μην πάρει μπάλα.

Το άλλο πουλάκι:

Υπήρχαν δυο ενδιαφέροντα κείμενα.

Το ένα είχε τίτλο «Νέοι γιατροί – ποιοι είμαστε» και το άλλο «προς δημοσιογράφους (αντικειμενικούς)».

Άνοιξα το πρώτο γιατί θεώρησα ότι είναι καλό να ξεκινάμε από τις συστάσεις. Πράγματι ήταν ένα κείμενο που προσπαθούσε να δώσει το προφίλ τού τι είναι, τι πιστεύουν και τι θέλουν οι «νέοι γιατροί».

Πρώτα πρώτα διαχωρίζουν τη θέση τους από κάποιες κακές πρακτικές κι ένα άσχημο παρελθόν. Διαβάζω:

«Δεν είμαστε εμείς αυτοί που σας ζήτησαν φακελάκι ή κάθε είδους αντίκρισμα για να σας θεραπεύσουμε.

Δεν είμαστε αυτοί που δημιούργησαν τις λίστες αναμονής, τις ελλείψεις, την απάνθρωπη γραφειοκρατία που σας απογοητεύουν και σας στερούν τη θεραπεία σας».

Παρακάτω δίνουν καλύτερα το στίγμα και τα πιστεύω τους:

«Δεν θέλουμε να πληρώνετε για την υγεία σας. Δεν θέλουμε να σας βλέπουμε να παρακαλάτε για τις θεραπείες σας…

Για σας σπουδάσαμε. Θα κάνουμε τα πάντα για να αποκαταστήσουμε την εμπιστοσύνη σας. Σας θέλουμε δίπλα μας στον αγώνα που κι εμείς κάνουμε. Θα μας έχετε δίπλα σας στον αγώνα που κάνετε».

Δεν είναι όλα αυτά πολύ ενθαρρυντικά;

Δεν είναι ωραίο να βλέπεις το καμάρι αυτού του τόπου, την αφρόκρεμα της μαθητικής νεολαίας και νέους επιστήμονες να είναι τόσο αποστασιοποιημένοι από ό,τι παλιό και σάπιο και να αναζητούν, μέσα από τη δουλειά τους, μια νέα σχέση με τον συνάνθρωπο και τον ασθενή;

Δυστυχώς όμως διάβασα αμέσως μετά και το δεύτερο κείμενο προς τους δημοσιογράφους. Δεν θα σταθώ στην ουσία των θέσεων. Μόνο το ύφος να δείτε θυμίζει ό,τι πιο παλιό και ανάξιο λόγου. Ύφος κακού και αμόρφωτου συνδικαλιστή παλαιάς κοπής. Κρίμα!

«Όταν ξεκινούν τις κινητοποιήσεις οι γιατροί θυμάστε τον “ταλαιπωρημένο κοσμάκη”, ρε λαμόγια; Όταν του πίνουν το αίμα με φόρους τι κάνετε […] Ελάτε μια μέρα, ρε δημοσιογράφοι της δεκάρας, στα ΤΕΠ να δείτε πως αγωνιζόμαστε. Άυπνοι  και απλήρωτοι […] Μια φορά δεν έχετε πει καλή κουβέντα. Μας προβοκάρετε, μας λοιδορείτε και κάνετε βορά στον αγανακτισμένο. Ποιους; Εμάς που προσέχουμε τη μάνα σας; Τον αδελφό σας; […] Θα σας έρθει πληρωμένη απάντηση».

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Κρίμα!

Το ένα κείμενο να ακυρώνει τη θετική διάθεση και την αισιοδοξία που δημιουργεί το άλλο. Ας μην μείνουμε όμως στο κακό. Ας μην μπούμε κι εμείς στη χορεία των «λαμόγιων» που θα μας έρθει «πληρωμένη απάντηση».

Ας δούμε ένα μικρό απόσπασμα από ένα τρίτο κείμενο που, αφού έρχεται να ανασκευάσει διάφορες κατηγορίες που ακούγονται για τους γιατρούς, καταλήγει:

«Στην παρούσα φάση δεν διεκδικούμε ούτε αύξηση μισθών, ούτε κάποια άλλη βελτίωση στην κοινωνική μας κατάσταση. Το μόνο που ζητάμε είναι να καταλάβει ο λαός ότι με όλες μας τις δυνάμεις θα αγωνιστούμε για να κάνουμε το δημόσιο σύστημα υγείας αξιοπρεπές […] Είμαστε κάτι διαφορετικό, δεν ανήκουμε σε κανένα χώρο δεν έχουμε ταμπέλες, ούτε οικονομικές σχέσεις μεταξύ μας. Το μόνο που μας ενώνει είναι η αγωνιστική διάθεση που, μαζί με την ηλικία μας, ζητάνε κάτι διαφορετικό».

Ας κρατήσουμε αυτό!

Δύσκολο πράγμα το νέο!