161215 ΣΥΛΛΗΦΘΕΝ

Το ένα πουλάκι:

Αυτές είναι δουλειές!

Δεν ξέρω αν παρακολουθείτε κι εσείς, όμως το τελευταίο διάστημα βλέπουμε συνεχώς νέες επιτυχίες της Ελληνικής Αστυνομίας, πράγμα που είναι πολύ ευχάριστο. Όσο προκατειλημμένος και να είσαι, λες «μπράβο, οι άνθρωποι το βγάζουν το ψωμί τους».

Μέσα στη χρονιά μόνο που διανύουμε είχαμε πολλές μεγάλες επιτυχίες στη δίωξη ναρκωτικών, με δεκάδες συλλήψεις μελών οργανωμένων συμμοριών και τεράστιες ποσότητες ναρκωτικών να κατάσχονται.

Για να θυμηθώ επίσης τις πιο πρόσφατες, τον Οκτώβριο είχαμε την αποκάλυψη παγκόσμιου δικτύου δουλεμπόρων, με βάση το Ηράκλειο της Κρήτης, που διακινούσε παράνομους μετανάστες και πρόσφυγες σε ολόκληρο τον πλανήτη.

Τον Νοέμβριο είχαμε την εξάρθρωση της… «μαφίας των σελέμπριτι», ενός τεράστιου κυκλώματος που διενεργούσε στοχευμένες διαρρήξεις σε σπίτια πλουσίων και αποκόμιζε τεράστια κέρδη. Ενδεικτικό είναι ότι οι επικεφαλής της οργάνωσης ζούσαν σε σπίτια εκατομμυρίων και κυκλοφορούσαν με πανάκριβα αυτοκίνητα.

Πρόσφατα διαβάσαμε επιχείρηση της ΕΛΑΣ ενάντια σε εγκληματική οργάνωση με διεθνή και εγχώρια δράση, τα μέλη της οποίας δραστηριοποιούνταν στην παρασκευή, διακίνηση και εμπορία αναβολικών φαρμάκων.

«Συνελήφθησαν συνολικά 11 Έλληνες, ηλικίας από 25 έως 35 ετών, ενώ μεταξύ των συλληφθέντων μελών περιλαμβάνεται ένα από τα δύο αρχηγικά μέλη της οργάνωσης καθώς και Αξιωματικός της Ελληνικής Αστυνομίας που υπηρετεί σε Υπηρεσία της Αττικής», διαβάσαμε στο σχετικό δελτίο.

Πρόκειται για πραγματικά μεγάλες επιτυχίες, όχι μόνο επειδή το μέγεθος των οργανώσεων και η ανάπτυξη της δραστηριότητάς τους ήταν τέτοια. Αλλά κυρίως για το γεγονός ότι, παρά τη συμμετοχή μεμονωμένων ανθρώπων της αστυνομίας σε κάποιες από αυτές, η ΕΛΑΣ μοιάζει να σπάει μια παρεξήγηση.

Αυτήν που θέλει να πιστεύει και να διαδίδει ότι πιάνονται μόνο… μικρά ψάρια, ενώ τα μεγάλα αφήνονται πάντοτε να ξεφεύγουν. Δεν ξέρω αν το έχετε παρατηρήσει κι εσείς, όμως αυτό πιστεύει μια μεγάλη πλειονότητα των πολιτών που βλέπει ανέκαθεν με μισό μάτι την Αστυνομία.

Να τώρα όμως που έρχεται η ΕΛΑΣ να τους διαψεύσει. Και να αποδείξει ότι όχι μόνο ικανά στελέχη διαθέτει, αλλά έχει και τη βούληση να επιτελέσει όσο το δυνατόν καλύτερα την αποστολή της.

Καλό είναι να τα λέμε αυτά ειδικά τις μέρες που έρχονται, καθώς βλέπουμε χριστουγεννιάτικες φωτογραφίες άλλων εποχών, όταν οι πολίτες πήγαιναν και άφηναν δώρα για τους αστυνομικούς δίπλα στο «βαρέλι» του τροχονόμου που ρύθμιζε την εορταστική κυκλοφορία.

Το άλλο πουλάκι:

Αυτές όμως είναι δουλειές!

Που αποδεικνύουν ότι ο Έλληνας το έχει το δαιμόνιο της επιχειρηματικότητας μέσα του. Και πως είναι τελείως εσφαλμένη η ιδέα ότι το πλέον κατάλληλο πεδίο δράσης γι’ αυτόν είναι το δημόσιο.

Μπορεί μέσω του δημοσίου να στήνονται πολλές κομπίνες, μπορεί πολλοί υπάλληλοι να εκμεταλλεύονται τη θέση τους για να δημιουργούν, με παράνομες συναλλαγές, περιουσίες ολόκληρες, όμως το εμπόριο είναι στη φύση μας, όπως και να το κάνουμε.

Ακούστε τι σκέφτηκαν οι άνθρωποι. Έστησαν μια τεράστια δουλειά εισαγωγής πρώτων υλών, επεξεργασίας τους και δημιουργίας κατάλληλων δραστικών ουσιών, συσκευασίας αυτών σε διάφορα είδη σκευασμάτων και διακίνησής τους σε πελάτες στη χώρα και το εξωτερικό. 

Οι εισαγωγές γινόταν από ΗΠΑ, Καναδά και Κίνα, ενώ τα προϊόντα έφταναν σε Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ολλανδία, Μάλτα, Ιταλία, Ουγγαρία (άκου Ουγγαρία!), δηλαδή σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Χάρη, φυσικά, στα καλά της παγκοσμιοποίησης και την ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών! Και σε πείσμα όσων θέλουν να πιστεύουν και να διαδίδουν ότι αυτό, το νέο πλαίσιο λειτουργίας της ανθρωπότητας μόνο καταστροφικά αποτελέσματα έχει.

Απεναντίας, όταν είναι κανείς εξωστρεφής και άνθρωπος των ανοικτών οριζόντων, όπως υπήρξαμε εμείς από τον καιρό του παππού Οδυσσέα, τότε μόνο ευκαιρίες και κέρδη μπορεί να βλέπει σ’ αυτό το μεταμοντέρνο περιβάλλον.

Αξιοθαύμαστοι, λοιπόν, οι συμπατριώτες μας αυτοί για το επιχειρηματικό τους πνεύμα, όμως, δυστυχώς, το έθεσαν σε λειτουργία μέσω παράνομης δραστηριότητας και έπεσαν στα δίχτυα του νόμου.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Κακώς, κατά τη γνώμη μου.

Σας το έχω πει και άλλες φορές, πιστεύω πως κάποιοι «εγκληματίες» κακώς διώκονται από τον νόμο. Οι άνθρωποι μπορεί να έχουν μια παράνομη δραστηριότητα όμως, στην πραγματικότητα, δεν κάνουν κάτι κακό.

Εξαπατούν διάφορα κορόιδα!

Προσοχή, για να μην παρεξηγηθούμε. Το να εξαπατάς ανυποψίαστους πολίτες, ειδικά ανθρώπους που βρίσκονται σε ανάγκη ή άτομα μεγάλης ηλικίας, το θεωρώ «κακούργημα».

Όταν όμως ο άλλος είναι νέος και υγιής, όταν μπορεί και χρησιμοποιεί το διαδίκτυο για να κάνει παραγγελίες και αγορές από απόσταση, όταν έχει να πληρώσει για το «παραμύθι» που του πουλάς, ε, τότε, τα θέλει ο αποτέτοιος του.

Τα μέλη του συγκεκριμένου «κυκλώματος» διακινούσαν αναβολικά σε ανθρώπους που ήξεραν πολύ καλά τι αγόραζαν. Ήθελαν εύκολα και γρήγορα να αποκτήσουν δύναμη και ενέργεια, πιθανότατα για να εξαπατήσουν κάποιους άλλους. Από… γκόμενες, μέχρι συναθλητές και κριτές αγώνων.

Δεν ήταν ανήμποροι, δεν ήταν εξαρτημένοι, δεν ήταν άνθρωποι μειωμένης αντίληψης, αν και γι’ αυτό το τελευταίο μπορούμε να έχουμε κάποιες επιφυλάξεις. Όταν, μετά από τόσα και τόσα που έχουμε ακούσει, υπάρχουν ακόμη πελάτες και χρήστες αναβολικών…

Εκτός εάν ήταν άλλοι οι κύριοι πελάτες (προπονητές, ιδιοκτήτες γυμναστηρίων κ.λπ.) και άλλοι οι χρήστες (αθλητές και γυμναζόμενοι). Και πάλι όμως, η ζήτηση είναι που δημιουργεί την προσφορά, αυτά περί «τεχνητών αναγκών» εγώ τα ακούω βερεσέ.

Πάντως μόνο για φορολογικές παραβάσεις, αν συνέτρεχαν τέτοιες, έπρεπε να διωχθούν τα παλικάρια! Διαφορετικά θα έπρεπε να τους δοθεί και κανένας «χρυσός Ερμής», με τονοποίο βραβεύονται επιχειρήσεις.

 Και το «μπράβο» ένα δώρο είναι!

161214 ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΙΑΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Χθες είπαμε προσωπικές ιστορίες.

Οι οποίες όμως είναι και συλλογικές, αφού, λίγο πολύ, όλα τα παιδιά εκείνης της εποχής κάπως έτσι μεγάλωναν. Το «πρόβλημα» είναι ότι, όσο μεγαλώναμε, τα παιδικά όνειρα άρχισαν ένα ένα να πραγματοποιούνται, ώσπου στο τέλος ξεμείναμε από τέτοια.

Πρώτα πρώτα αρχίσαμε να ξεφεύγουμε από τα μικρά παλιά σπίτια μας και να μπαίνουμε σε μικρά καινούρια διαμερίσματα. Με κεντρική θέρμανση, με κανονικό μπάνιο, με ζεστό νερό, με ηλεκτρικές συσκευές, με παιδικά δωμάτια…

Έπειτα ακολούθησε η αγορά αυτοκινήτου. Μικρά «οικογενειακά» αυτοκινητάκια, Φίατ 128, κανένα Όπελ Καντέτ, μικρά Πεζό ή Ρενώ, ακόμη και Ντάτσουν 120 Υ, για τους πιο σπορτίφ. Σπάνια έβλεπες κανένα Άλφα Ρομέο, αγορασμένο από κάποιον ανύπαντρο στρατιωτικό.

Η εξάπλωση των ΙΧ έγινε σταδιακά στην αρχή και ραγδαία αργότερα, σε τέτοιο βαθμό που μέσα σε λίγα χρόνια γέμισαν οι γειτονιές παρκαρισμένα αυτοκίνητα και δεν είχαμε πού να παίξουμε.

Στο μεταξύ μεγαλώσαμε κι εμείς και ανοίξαμε τα φτερά μας για την περιπέτεια των σπουδών και την αναζήτηση της τύχης μας σε άλλους τόπους. Όσοι ξαναγυρίσαμε στη Δράμα, όχι και πάρα πολλοί, ξεκινήσαμε μια νέα ζωή, μέσα στις δεκαετίες της αφθονίας που ακολούθησαν.

Κατά τις οποίες, τα μικρά διαμερίσματα έγιναν τεράστιες μεζονέτες και τα οικογενειακά αυτοκίνητα θηριώδη τζιπ, πράγματα δηλαδή που δεν υπήρχαν σε κανένα παιδικό μας όνειρο. Τα έφερε όμως η ζωή μπροστά μας κι εμείς δεν είπαμε όχι.

Κάπως έτσι αρχίσαμε να ξεμένουμε από όνειρα και καταλήξαμε να αναζητούμε, όλο και πιο πολύ, το καλύτερο στο… περισσότερο και στην υπερβολή. Ας ξαναγυρίσουμε όμως πίσω στα χρόνια του 1960, διότι εκείνη την εποχή υποτίθεται πως προσπαθούμε να συγκρίνουμε με τη σημερινή.

Τότε, λοιπόν, συνέβη κάτι που δεν είχε προηγούμενο στην παγκόσμια ιστορία. Εμφανίστηκε ξαφνικά μια εντελώς καινούρια κοινωνική κατηγορία -όχι τάξη, κατηγορία-, οι νέοι άνθρωποι!

Μέχρι τότε οι άνθρωποι ωρίμαζαν απότομα. Από εκεί που ήταν παιδάκια, γινόταν ξαφνικά ώριμοι άντρες και γυναίκες. Οι περισσότεροι περνούσαν τα νεανικά τους χρόνια σαν young men και young ladies, νεαροί κύριοι και νεαρές κυρίες, δηλαδή σαν μεγάλοι άνθρωποι αλλά σε μικρότερη ηλικία.

Το άλλο πουλάκι:

Τότε όμως άλλαξαν όλα.

Ξαφνικά εμφανίστηκε μια γενιά που ήθελε να ζήσει την ηλικία της. Ήθελε να έχει το δικό της ντύσιμο, να ακούει τη δική της μουσική, να διαβάζει τα δικά της έντυπα, να διασκεδάζει με τον δικό της τρόπο, να ζει τη δική της ζωή…

Αυτό μπορεί να είχε ξεκινήσει κάποια χρόνια νωρίτερα στην Αμερική, με την εμφάνιση κυρίως του ροκ εντ ρολ, όμως πήρε διαστάσεις κινήματος και κορυφώθηκε παγκοσμίως τη δεκαετία του 1960, οπότε έφτασε και στην ταλαιπωρημένη χώρα μας.

Έτσι, τα νέα παιδιά της εποχής, από εκεί που μέχρι τότε διασκέδαζαν με τα ελαφρά και τα λαϊκά τραγούδια των γονιών τους, άρχισαν ξαφνικά να ακούν ροκ μουσική -όχι μόνο να ακούν, αλλά και να γράφουν δική τους.

Εμφανίστηκαν νέα στέκια, τα κλαμπ και οι μπουάτ, νέοι καλλιτέχνες και συγκροτήματα, νέοι ραδιοφωνικοί παραγωγοί που ενημέρωναν τη νεολαία αλλά και κατηύθυναν τα γούστα της. Βέβαια ήρθε η χούντα και όλα αυτά μπήκαν στον γύψο, όμως ο σπόρος είχε πέσει.

Συμβαίνουν κοσμογονικά πράγματα στο τραγούδι εκείνα τα χρόνια. Η πρώτη αναγέννηση του ρεμπέτικου χάρη στις επανεκτελέσεις παλιών επιτυχιών από τον Βασίλη Τσιτσάνη. Η μελοποίηση των μεγάλων μας ποιητών από τον Μίκη Θεοδωράκη.

Η εμφάνιση δημοφιλών συγκροτημάτων όπως οι Τσαρμς, οι Φόρμινξ, οι Άιντολς, οι Ολύμπιανς... Η δημιουργία της δισκογραφικής εταιρίας LYRA από τον Αλέκο Πατσιφά και η έναρξη του Νέου Κύματος. Η «οδός ονείρων» του Μάνου Χατζιδάκι και το «φορτηγό» του Διονύση Σαββόπουλου…

Αντίστοιχα πράγματα συμβαίνουν και στον ελληνικό κινηματογράφο. Από τη μια έχουμε τη χρυσή εποχή της κωμωδίας με τους μεγάλους πρωταγωνιστές που θαυμάζουμε μέχρι σήμερα. Συγχρόνως όμως ξεκινά η περίοδος των μεγάλων δημιουργών.

Οι ταινίες του Τάκη Κανελλόπουλου, του Αλέξη Δαμιανού, του Ροβήρου Μανθούλη και άλλων σπουδαίων σκηνοθετών φέρνουν στις αίθουσες και μυούν το μεγάλο κοινό σε ένα άλλο είδος σινεμά, προετοιμάζοντας το έδαφος για την μετέπειτα γενιά των κινηματογραφιστών.

Αν πεις για περιοδικά! Κοντά στα μεγάλης κυκλοφορίας λαϊκά περιοδικά, όπου όμως αρθρογραφούσαν και σπουδαίοι άνθρωποι του πνεύματος, υπήρχαν τα σημαντικότατα περιοδικά λόγου και τέχνης, που απευθύνονταν κυρίως στους νέους της εποχής.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Ένα άρωμα αναγέννησης.

Αυτό ήταν το δημιουργικό πνεύμα της δεκαετίας του 1960. Ένα πνεύμα που όμοιό του δεν ξαναφάνηκε στον πολιτισμό της χώρας. Υπάρχει βέβαια το ερώτημα τι από όλα αυτά έφτανε στην επαρχία και σε πόλεις όπως η δική μας.

Ό,τι μπορούσε να περάσει μέσα από τα κύματα του ραδιοφώνου, τις σελίδες των εφημερίδων μεγάλης κυκλοφορίας και τα περιοδικά. Υπήρχε ευτυχώς ο κινηματογράφος, τόσες αίθουσες διέθετε η πόλη μας, που μετέφερε κι εδώ κάτι από το κλίμα των αλλαγών.

Ας μην ξεχνάμε ότι η επαρχία εκείνη την εποχή ζούσε έντονα ένα άλλο φαινόμενο, εκείνο της μετανάστευσης, με εκατοντάδες χιλιάδες νέων ανθρώπων να εγκαταλείπουν τις πόλεις και τα χωριά τους για την πρωτεύουσα ή το εξωτερικό. Τι είπαμε χθες; Πρώτα το ζην και μετά το ευ ζην.

Άντε, λοιπόν τώρα, να απαντήσεις αν «το επίπεδο ζωής για ανθρώπους σαν εμάς ήταν καλύτερο τη δεκαετία του 1960 ή σήμερα».

 «Χρόνια είναι, Ευτέρπη, και περνούν»!

161213 ΓΕΙΤΟΝΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Εσείς σε ποια ηλικία ήσασταν τη δεκαετία του 1960;

Αστειεύομαι, δεν χρειάζεται να φανερώνουμε ηλικίες τώρα. Εξάλλου, τα χρόνια εκείνα, η ζωή δεν άλλαζε με τους ρυθμούς που το κάνει σήμερα. Όσοι μεγαλώσαμε μέσα σε δέκα, δεκαπέντε χρόνια, από τις αρχές του ’60 μέχρι το τέλος της δικτατορίας, ζήσαμε περίπου τα ίδια.

Όπως, λοιπόν, σας υποσχέθηκα χθες, θα σας πω τι θυμάμαι εγώ από εκείνα τα χρόνια. Έτσι για να δούμε και το «βιοτικό επίπεδο» και την «ποιότητα ζωής» που είχαμε, λίγο πολύ όλοι οι άνθρωποι σαν εμάς, που λέει και το ερωτηματολόγιο.

Στη γειτονιά μας δεν υπήρχαν πολυκατοικίες. Η πρώτη τέτοια που θυμάμαι να χτίζεται ήταν «του Αστεριάδη» ή κάπως έτσι, μια χαμηλή πολυκατοικία απέναντι από την Αγροτική Τράπεζα, χωρίς ασανσέρ, χωρίς κεντρική θέρμανση, με… πλυσταριά στην ταράτσα όπου ανεβαίναμε και παίζαμε.

Αυτοκίνητο υπήρχε μόνον ένα, μικρό, απροσδιορίστου μάρκας, διότι το είχε ο κυρ-Μίμης, με συνεργείο αυτοκινήτων και το είχε… μεταποιήσει. Εμείς, αλλά και τα δυο αγόρια του, το λέγαμε «κοκομομπίλ», παραφράζοντας το oldsmobile, τη γνωστή αμερικάνικη μάρκα.

Δίπλα από το αυτοκίνητο αυτό, «πάρκαρε» το παϊτόνι του ο μπαρμπα-Γιώργης, ο οποίος μας αποκαλούσε με το χαϊδευτικότατο… «πουρδαλάδες». Δεν μας ενοχλούσε καθόλου όμως, ιδίως όταν είχε τα κέφια του και μας ανέβαζε από μακριά, καθώς ερχόταν, για να μας πάει μέχρι το πάρκινγκ.

Ως αντάλλαγμα εμείς τον βοηθούσαμε στο ξέζεμα, ή έτσι τουλάχιστον μας άφηνε να καταλάβουμε. Όταν όμως δεν σταματούσε για να μας πάρει και πηδούσαμε κρυφά από πίσω στον «χώρο αποσκευών», τότε μπορεί και να τρώγαμε καμιά… χαϊδευτική καμτισκιά.

Η γειτονιά μας θεωρούνταν αριστοκρατική. Τα φτωχόσπιτά μας ήταν κτισμένα δίπλα σε αρχοντικές μονοκατοικίες που περιβάλλονταν από μεγάλες αυλές, όπου κατοικούσαν γιατροί, βιοτέχνες και απόστρατοι αξιωματικοί. Όλοι τους σχεδόν χωρίς μικρά παιδιά.

Την άνοιξη πηδούσαμε την ψηλή μάντρα μιας από αυτές για κόψουμε κεράσια από την μοναδική κερασιά τής κυρίας Τζούλιας, μιας ηλικιωμένης Ιταλίδας που έμενε μόνη της και ποτέ δεν μάθαμε πώς βρέθηκε στη γειτονιά.

Τα καλοκαίρια πάλι κατηφορίζαμε προς την Αγία Βαρβάρα -πριν γίνει η «αξιοποίηση» και η «ανάδειξή» της-, για κολύμπι ή για καραβίδες. Λείπαμε από τα σπίτια μας ώρες ατέλειωτες, χωρίς κανείς να σκεφτεί να μας αναζητήσει ή να ανησυχήσει μήπως μας συμβεί κανένα κακό.

Το άλλο πουλάκι:

Όχι ότι δεν μας συνέβαιναν δηλαδή!

Και ανοιγμένα κεφάλια είχαμε, και σπασμένα χέρια, και τσιμπήματα από έντομα, και ένα σωρό πληγές που τις αντιμετωπίζαμε με τις γνωστές «επιστημονικές μεθόδους» του ταμπάκου, ή του… κατουρήματος.

Σκαρφαλώναμε στα τείχη της Αγίας Σοφίας, που ήταν τότε το πιο ψηλό σημείο της γειτονιάς, και αγναντεύαμε πέρα από τα σπίτια, μέχρι εκεί που φτάνει το μάτι, από τον Αίμο και τον Άγιο Τρύφωνα, μέχρι τον Ξηροπόταμο, μέρη που τα επισκεπτόμασταν συχνά.

Ανεβαίναμε και στον Κορύλοβο για να θαυμάσουμε από κοντά τις «τρύπες» με τα αγριοπερίστερα, όμως δεν τολμήσαμε ποτέ να κατεβούμε μέσα. Μόνο απόπειρες κάναμε, για να δείξουμε τάχα πως δεν φοβόμαστε.

Όταν μεγαλώσαμε λίγο, πηγαίναμε τους πρόποδες του Κορυλόβου για να περάσουμε τον «στίβο μάχης», το μέρος όπου εκπαιδεύονταν οι καταδρομείς τής «5^ης Μοίρας» και οι νεοσύλλεκτοι τού «519». Κάποιοι τα κατάφερναν.

Ένα άλλο από τα αγαπημένα μέρη όπου δραπετεύαμε συχνά για να το εξερευνήσουμε ήταν «ο λόφος των προσκόπων», με την παρακείμενη «σπηλιά της αρκούδας». Μιλάμε για τα πεύκα πίσω από το γηροκομείο, πολύ πριν γίνουν εκεί το κλειστό γυμναστήριο και το (ανοιχτό) κολυμβητήριο.

Πηγαίναμε βέβαια και στον Νταμπλατζά -όχι κοπανιστοί από το Σχολείο, ήμασταν μικροί ακόμη-, αλλά για να μαζέψουμε τον περίφημο εκείνο γκρίζο πηλό και να κάνουμε διάφορες κατασκευές.

Αν πεις για ποδόσφαιρο… Φτάναμε να παίζουμε «διεθνείς» συναντήσεις, από το… «Μαρακανά», ένα χωράφι πάνω από τον σημερινό Άγιο Χρυσόστομο, μέχρι το γήπεδο της Λατσίστας. Για όσους δεν γνωρίζουν τη Δράμα, πρόκειται για τεράστιες αποστάσεις που τις κάναμε πεζή.

Τις οποίες διανύαμε φορώντας από το σπίτι τα «ποδοσφαιρικά παπούτσια» μας, δηλαδή τις λαστιχένιες σαγιονάρες, που συχνά ήταν ραμμένες με ένα σύρμα. Είχαμε κάποιοι βέβαια και ελβιέλες, όμως μας ζέσταιναν και βρομούσαν τα πόδια μας γι’ αυτό δεν τις προτιμούσαμε.

Όταν κυκλοφόρησαν στη γειτονιά και τα πρώτα Velamos, τα περίφημα Τσεχοσλοβάκικα ποδήλατα, η χάρη μας έφτανε μέχρι το φράγμα της Μαυρολεύκης για ψάρεμα, δώδεκα χιλιόμετρα μακριά, από τον δημόσιο δρόμο.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Κράνος είπατε;

Όχι, δεν είχαμε. Δεν το επέτρεπε το… βιοτικό μας επίπεδο. Αφήστε που δεν υπήρχαν και στα μαγαζιά. Και να είχε ήταν δηλαδή ο πατέρας σου, και να ήταν τόσο παράξενος ώστε να σου αγοράσει, πάλι δεν θα έβρισκε.

Φαντάζομαι τώρα και γελάω, τι καζούρα θα τραβούσε, αν τολμούσε κάποιος να εμφανιστεί με κανένα από αυτά τα κράνη που φορούν σήμερα -και πολύ καλά κάνουν- τα περισσότερα παιδιά που κινούνται με ποδήλατο μέσα στην πόλη.

Τα βλέπω και θυμάμαι τα δικά μας χρόνια. Τα θυμάμαι με νοσταλγία, όπως φάνηκε και από τις αναμνήσεις που σας διηγήθηκα, όμως και πάλι δεν θα μπορούσα να απαντήσω στην ερώτηση αν πιστεύω ότι «το επίπεδο ζωής για ανθρώπους σαν εμένα ήταν καλύτερο τη δεκαετία του 1960 ή σήμερα».

Σας είπα, υπάρχουν πράγματα που δεν συγκρίνονται, όχι απλώς επειδή δεν είναι συγκρίσιμα, αλλά γιατί δεν είναι καν… μεγέθη. Αφήστε που η ζωή δεν είναι παιχνίδι να έχει πίστες και… επίπεδα.

 Πώς λένε «δεν τα χωράει ο τόπος»;

161212 ΠΟΙΟΤΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Μέρες που έρχονται…

Λέω να μην ασχοληθούμε άλλο με την πολιτική κατάσταση, τις εξελίξεις στην οικονομία, τους προϋπολογισμούς και το αν θα έχουμε ή όχι εκλογές μέσα στο νέο έτος που περιμένουμε.

Την πολιτική την έχουμε βαρεθεί, αυτό δείχνουν όλες οι έρευνες. Την οικονομική κατάσταση τη βιώνει ο καθένας στο πορτοφόλι του. Όσο για τις εκλογές; Αν είναι να ‘ρθουν, θε’ να ‘ρθούν. Αλλιώς, θα προσπεράσουν.

Υπάρχουν ένα σωρό άλλα θέματα να συζητήσουμε. Να, ας πούμε διάβαζα προχθές μια έρευνα που… ερεύνησε τις απόψεις των πολιτών για το έτος που φεύγει, καθώς και τις προσδοκίες τους για εκείνο που έρχεται.

Ξέρω! Φοβάστε ότι πάω να βάλω πάλι την πολιτική στη συζήτηση, από την πίσω πόρτα. Μην ανησυχείτε, δεν είναι καθόλου έτσι. Για να σας το αποδείξω θα σας πω αμέσως ότι θα σταθούμε μόνο σε μια από τις ερωτήσεις της έρευνας:

«Πιστεύετε ότι το επίπεδο ζωής για ανθρώπους σαν εσάς ήταν καλύτερο τη δεκαετία του 1960 ή σήμερα;»

Πριν σας αποκαλύψω τις απαντήσεις και τις σχολιάσουμε, θα πρέπει να δούμε λίγο την «ταυτότητα της έρευνας», για να ξέρουμε και ποιοι απάντησαν στο ερώτημα.

Ρωτήθηκαν, λοιπόν, εξακόσιοι άνθρωποι, άνδρες και γυναίκες, πάνω από δεκαοκτώ ετών, από όλη την Ελλάδα. Ρωτήθηκαν είτε τηλεφωνικά, είτε με ερωτηματολόγιο μέσω διαδικτύου. Από αυτούς, ένα μεγάλο ποσοστό, κοντά στο 40%, απάντησε πως το επίπεδο ζωής τη δεκαετία του 1960 ήταν καλύτερο.

Ενδιαφέρον επίσης έχει ότι έτσι απάντησαν κυρίως οι γυναίκες (42,3%, ενώ οι άντρες στο 36,2%) και οι μεγαλύτεροι (47,5% οι πάνω των πενήντα πέντε ετών), που πιθανώς έχουν και παραστάσεις από τη δεκαετία εκείνη.

Όπως καταλαβαίνετε, εδώ υπάρχει ένα πρόβλημα ορισμού. Είναι φανερό ότι δεν καταλαβαίνουμε όλοι το ίδιο πράγμα, όταν ακούμε τη φράση «επίπεδο ζωής». Και, αν εξαιρέσουμε τους πιτσιρικάδες που γνωρίζουν τη δεκαετία εκείνη μόνο από τις ελληνικές ταινίες, οι μεγαλύτεροι θα πρέπει να συζητήσουμε λίγο πάνω σ’ αυτή την έννοια.

Τι εννοούμε λέγοντας «επίπεδο ζωής»; Πιθανότατα μας μπερδεύει το γεγονός ότι την έννοια αυτή τη συναντούμε σπάνια ως έχει. Συνήθως χρησιμοποιούμε δυο άλλες έννοιες, παρόμοιες με αυτήν, όμως τελείως διαφορετικές.

Το άλλο πουλάκι:

«Βιοτικό επίπεδο» και «ποιότητα ζωής».

Τώρα το τοπίο ξεκαθαρίζει λίγο, αφού όλοι καταλαβαίνουμε ότι το πρώτο έχει να κάνει κυρίως με την ποιότητα και την ποσότητα των αγαθών και των υπηρεσιών που είναι διαθέσιμα στα μέλη μιας κοινωνίας, καθώς και στον τρόπο με τον οποίο τα αγαθά και οι υπηρεσίες κατανέμονται στους πολίτες.

Από την άλλη, η «ποιότητα ζωής» εξαρτάται από περισσότερους παράγοντες της ανθρώπινης ζωής, όπως είναι ο ελεύθερος χρόνος, το αίσθημα ασφάλειας, το πολιτιστικό επίπεδο, η κοινωνική ζωή, η ψυχική υγεία, το περιβάλλον…

Είναι προφανές ότι η ποιότητα ζωής εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το βιοτικό επίπεδο, αφού, αν αυτό δεν ξεπερνά ένα στοιχειώδες… «κατώφλι», αν δηλαδή δεν μιλάμε για ζωή αλλά για επιβίωση, δεν έχει νόημα να αναζητούμε οποιαδήποτε ποιότητα σ’ αυτήν.

Ένας άνεργος έχει άπειρο ελεύθερο χρόνο και μπορεί να παρακολουθεί όλες τις πολιτιστικές εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται δωρεάν στον τόπο του. Συναυλίες, διαλέξεις, εκθέσεις, προβολές…

Έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί ένα σωρό κοινωνικές σχέσεις στην ουρά του ταμείου ανεργίας ή στο καφενείο όπου πιθανώς ξημεροβραδιάζεται. Μπορεί επίσης να απολαμβάνει ατέλειωτες βόλτες στα πάρκα της πόλης του ή να ψαρεύει με τις ώρες στον μόλο του νησιού του.

Όμως είναι άνεργος. Κι αυτό είναι που καθορίζει το βιοτικό του επίπεδο και δεν του αφήνει τα περιθώρια να απολαύσει μια ποιότητα ζωής, ακόμη και στο βαθμό που αυτή του προσφέρεται δωρεάν.

Από την άλλη, υπάρχουν ένα σωρό άνθρωποι που κερδίζουν πάρα πολλά χρήματα, όμως δεν έχουν το χρόνο ούτε για να περάσουν μια ώρα με τα παιδιά τους, πόσω μάλλον για να απολαύσουν ένα… «χαμένο» απόγευμα χωρίς να κάνουν τίποτα απολύτως.

Αν συμφωνούμε, σε γενικές γραμμές, στα παραπάνω, θα πρέπει να ξανασκεφτούμε τις απαντήσεις που δόθηκαν στην έρευνα και να συγκρίνουμε κι εμείς, κάτω από αυτό το πρίσμα, τη δεκαετία του 1960 με τη σημερινή εποχή.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Έχει, λέτε, κανένα νόημα;

Επειδή κάποιοι σκέφτηκαν να βάλουν μια ανόητη ερώτηση σε ένα ερωτηματολόγιο, είναι τώρα καιρός να καθόμαστε εμείς να κάνουμε συγκρίσεις που δεν μπορούν να γίνουν; Διότι, για να συγκρίνεις δυο πράγματα, θα πρέπει να χρησιμοποιήσεις κάποιο… μέτρο.

Οι νεότεροι δεν μπορούν να το κάνουν, διότι δεν έχουν καμιά εμπειρία από τη μακρινή εκείνη εποχή. Πώς να συγκρίνεις το σήμερα με κάτι που δεν έχεις ζήσει, παρά το έχεις μόνο ακουστά από τους γονείς σου και από τις ταινίες!

Οι μεγαλύτεροι πάλι, θα πρέπει να βάλουν στη ζυγαριά μια εποχή που ήταν ανέμελα παιδιά ή νέοι άνθρωποι και ξεκινούσαν τη ζωή τους γεμάτοι όνειρα, με τη σημερινή που, κοντά στα 60 πια ή πάνω από αυτά, συνταξιούχοι οι περισσότεροι, βλέπον το μέλλον ζοφερά… βραχύ.

Σύγκριση, λοιπόν, δεν μπορεί να γίνει. Εκείνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να ξαναφέρουμε στη μνήμη μας κάποια από τα χαρακτηριστικά εκείνης της εποχής, έτσι, για… να θυμόμαστε οι μεγαλύτεροι και να γνωρίζουν οι μικρότεροι.

Μια και πέρασε όμως η ώρα, λέω να το κάνουμε αυτό αύριο.

 Είμαστε τώρα για συγκρίσεις;

161209 ΑΙΓΟΠΡΟΒΕΙΟΝ

Το ένα πουλάκι:

«Τα πάντα είναι θέμα πολιτικής».

Έτσι μας άρεσε να λέμε κάποτε, και πιθανώς έτσι να είναι. Αργότερα κάποιοι πρότειναν μια διαφορετική προσέγγιση: «όλα είναι θέμα παιδείας». Επειδή όμως στο μυαλό των περισσοτέρων η παιδεία είναι ταυτισμένη με την εκπαίδευση που παρέχεται από το κράτος, άρα έχει να κάνει με την πολιτική, θεώρησαν ότι καταλήγουμε και πάλι στην πρώτη ρήση.

Εδώ δεν έχουμε όμως να κάνουμε με την κότα και το αβγό. Αν θεωρήσουμε την πολιτική ως επίτευγμα της πόλεως, τότε η παιδεία έχει πολύ πιο βαθιές ρίζες, αφού το «παιδεύειν» μπορεί να λάβει χώρα και έξω από το πλαίσιό της.

Ακόμη κι αν πάμε πολύ πιο πίσω και δεχτούμε ως «πολιτική» τον τρόπο οργάνωσης του όποιου κοινού βίου των πρωτόγονων ανθρώπων, πάλι η «παιδεία», και αυτή στην… πρωτόγονη μορφή της, πρέπει να προϋπήρχε, αφού δεν απαιτεί καν κοινό ή δημόσιο βίο.

Τα συζητούσαμε όλα αυτά με κάτι φίλους, με αφορμή την τοποθέτηση στη βουλή ενός κυρίου Κατσίκη, στη συζήτηση για το θέμα εξομοίωσης του συμφώνου συμβίωσης με τον θρησκευτικό και τον πολιτικό γάμο.

Θα μου πείτε «τι σχέση έχουν;» Κι όμως. Ο κύριος βουλευτής στην ουσία αναρωτήθηκε για το ποιος μπορεί (ή δεν μπορεί) να είναι παιδαγωγός. Πριν όμως πάμε στην ουσία της ερώτησής του, ας δούμε λίγο κάποια τυπικά θέματα που είναι εξίσου σημαντικά.

Ο κ. Κατσίκης ήταν εκεί. Και πήρε θέση και ψήφισε στην ονομαστική ψηφοφορία. Γι’ αυτό και έδωσε το δικαίωμα σε συμφωνούντες ή διαφωνούντες με τις θέσεις του να σχολιάσουν ανάλογα.

Βεβαίως δεν είναι υποχρεωτικό να φέρεται έτσι κινούμενος μόνο από αίσθημα (κοινοβουλευτικής) ευθύνης. Πιθανότατα είναι αρκετά έξυπνος να γνωρίζει ότι υπάρχει ένα ευρύ ακροατήριο που αποδέχεται τις θέσεις του.

Δεν τον ενδιαφέρει τι λένε οι άλλοι, δεν απευθύνεται σε όλους, δεν επιθυμεί να θεωρηθεί πολιτικά καθωσπρέπει. Μιλάει εξ ονόματος εκείνων που σκέφτονται τα ίδια, που τα λένε στις παρέες τους, όμως διστάζουν να το κάνουν δημοσίως και χαίρονται όταν βρεθεί κάποιος να τα πει για λογαριασμό τους.

Το άλλο πουλάκι:

Οι «απόντες» τι ακριβώς κάνουν;

Πρώτα πρώτα θα ήθελα να επισημάνω ότι, την σήμερον ημέρα, δεν νοείται να δηλώνει κάποιος απών από ονομαστική ψηφοφορία στη Βουλή. Θα έπρεπε να μπορεί να ψηφίσει ακόμη και μέσω τηλεφώνου, ακόμα και από το κρεβάτι του νοσοκομείου.

Οι ψηφοφόροι τούς στέλνουν εκεί για να έχουν λόγο, να παίρνουν θέση, να καταθέτουν τις απόψεις τους και να ψηφίζουν, ιδιαίτερα όταν μια ψηφοφορία θεωρείται κρίσιμη επειδή θίγει κατεστημένες καταστάσεις.

Δεν είναι δυνατόν να απουσιάζουν, να κρύβονται δηλαδή, προκειμένου να μην γίνει γνωστή η τοποθέτησή τους σε κάποιο ζήτημα που… καίει. Θα έπρεπε, πέρα από την τιμωρητική ψήφο των πολιτών -που είναι πονεμένη ιστορία-, να υπάρχουν αυστηρές ποινές από το ίδιο το κοινοβούλιο.

Ας τους αφήσουμε όμως αυτούς (στην κρίση -ΧΑ!- του ελληνικού λαού) και ας σταθούμε στο ποιος μπορεί ή δεν μπορεί να είναι παιδαγωγός. Πριν απαντήσουμε, θα πρέπει να κάνουμε μια διευκρινιστική και πολύ καθοριστική για τη συνέχεια της κουβέντας μας ερώτηση: Σε ποιο Σχολείο;

Ρωτάω, διότι εδώ υπάρχει μια γενικότερη παρεξήγηση. Το Σχολείο, αν μιλάμε για το δημόσιο, δεν είναι των εκπαιδευτικών, που σημαίνει δεν μπορεί  καθένας να κάνει ό,τι θα έκανε, αν ήταν δικό του μαγαζί.

Το δημόσιο Σχολείο θεωρείται «μηχανισμός αναπαραγωγής της κυρίαρχης ιδεολογίας», επειδή ακριβώς εκφράζει την ιδεολογία αυτή, δηλαδή κινείται στους μέσους όρους των κοινωνικά αποδεκτών πραγμάτων κι όχι στα θεωρούμενα άκρα.

Αυτό έχει να κάνει από τα αναλυτικά προγράμματα που επιλέγονται και τις διδακτικές μεθόδους που χρησιμοποιούνται, μέχρι… το ντύσιμο και τον τρόπο συμπεριφοράς των εκπαιδευτικών.

Δυστυχώς ή ευτυχώς, δεν θα μπορούσε -ούτε θα έπρεπε- να είναι διαφορετικά. Γιατί τότε θα κινδυνεύαμε από την ίδια την «ελευθερία», δηλαδή τις ακραίες απόψεις και τις (κοινωνικά) απαράδεκτες συμπεριφορές, με τις οποίες θα ερχόταν αντιμέτωπα τα παιδιά μας.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Ποιος το εξασφαλίζει αυτό;

Ουσιαστικά κανείς! Φαίνεται πως υπάρχει μια… αυτορρύθμιση, ένας εσωτερικός μηχανισμός αυτοπεριορισμού των εκπαιδευτικών, που μας προφυλάσσει από τις ακραίες και απαράδεκτες συμπεριφορές.

Ωστόσο, ακόμη και μέσα σ’ αυτό το πλαίσιο, που δεν θα το έλεγες και ασφυκτικό, υπάρχουν «φωνές» που τείνουν να ξεφύγουν από τον μέσο όρο. Είτε προς τη μια μεριά είτε προς την άλλη, αν με εννοείτε. Τείνουν, αλλά χωρίς να… ξεφεύγουν και πολύ.

Δηλαδή, η «κυρίαρχη ιδεολογία» μπορεί να κοιμάται ήσυχη. Για την ώρα. Αλήθεια όμως, ποια είναι η κυρίαρχη ιδεολογία, ας πούμε στο θέμα της δυνατότητας έκφρασης του σεξουαλικού προσανατολισμού;

Είναι οι απόψεις του κυρίου Κατσίκη που μειοψήφισαν στη Βουλή ή εκείνες που έλαβαν την πλειοψηφία, κατά την σχετική ψηφοφορία; Μήπως, τελικά, κυρίαρχη άποψη είναι εκείνη όσων… την κοπάνισαν από την ψηφοφορία; Εκείνη δηλαδή που δεν θέλει να βλέπει τις αλλαγές που συμβαίνουν στην κοινωνία;

Οι κοινωνίες αλλάζουν. Το Σχολείο, ως ένας φύσει συντηρητικός μηχανισμός, αντιστέκεται και ακολουθεί με πολύ μεγάλη καθυστέρηση. Από την άλλη, η Βουλή οφείλει (ή υποχρεώνεται από την Ευρωπαϊκή νομοθεσία) να πρωτοπορεί, (να κυνηγάει και) να προλαβαίνει τις εξελίξεις.

Πριν βιαστούμε, λοιπόν, να απαντήσουμε στον κύριο Κατσίκη για το ποιοι είναι κατάλληλοι για παιδαγωγοί, ας σκεφτούμε καλά ποιοι είναι κατάλληλοι για βουλευτές. Και ας αναλογιστούμε τις ευθύνες μας, αφού το μόνο κριτήριο καταλληλότητας γι’ αυτούς είναι η δική ας ψήφος.

 Ο ακατάλληλος άνθρωπος 

στην ακατάλληλη θέση!