171116 ΠΑΙΧΝΙΔΙΑΡΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Τι είναι καλό και τι κακό;

Φιλοσοφικό το ερώτημα και δεν έχουμε καμιά διάθεση να μπούμε στον πειρασμό να το απαντήσουμε. Μπορούμε μόνο να πούμε πως η απάντηση δεν μπορεί να είναι μία και μοναδική, με παντοτινή ισχύ.

Κάτι που (θα έπρεπε να) μαθαίνουν ακόμη και τα παιδιά του Δημοτικού, τουλάχιστον στο μάθημα της Αγωγής του Πολίτη, είναι πως ό,τι θεωρούμε σήμερα «καλό», εδώ στη χώρα μας, δεν ήταν πάντοτε έτσι, ούτε ισχύει σε κάθε γωνιά του πλανήτη.

Οι αξίες -το «καλό» ορίζεται βάσει κάποιων αξιών- αλλάζουν από εποχή σε εποχή και από τόπο σε τόπο. Το ίδιο και το ανθρωπολογικό πρότυπο που έρχεται να ενσαρκώσει αυτές τις αξίες.

Για τη δική μας παράδοση, για παράδειγμα, ήταν άλλοτε ο «ήρως», άλλοτε ο «άγιος», άλλοτε ο «πατριώτης» ή ο «αγωνιστής», άλλοτε ο «μορφωμένος» και άλλοτε ο «επιτυχημένος», αυτός που «κάνει σουξέ», ασχέτως σε ποιον τομέα το καταφέρνει.

Κατά καιρούς, λοιπόν, οι αξίες αλλάζουν και αυτό που ορίζεται ως «καλό» έρχεται συνήθως να το αναγνωρίσει και η πολιτεία και να νομοθετήσει σχετικά. Το ενισχύει ή το ενθαρρύνει, σε αντίθεση με το «κακό» που προσπαθεί να το περιορίσει.

Υπάρχουν όμως περιπτώσεις που ο νόμος προηγείται και είναι αυτός που ορίζει το «καλό» και το «κακό», όχι καθεαυτά, αλλά ανάλογα με το αν… επιτρέπονται ή απαγορεύονται, αν ασκούνται νόμιμα ή παράνομα!

Για να καταλάβετε, θα σας δώσω ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα. Ποια είναι η γνώμη σας για τον τζόγο; Είναι κάτι καλό ή κάτι κακό; Νομίζω πως η πλειονότητα των απαντήσεων θα συμφωνήσει ότι πρόκειται για μια δραστηριότητα… όχι καλή.

Από τον καιρό του «Παίκτη» ακόμα ξέρουμε ότι πρόκειται για αρρωστημένο πάθος: «Πριν πλησιάσω ακόμα την αίθουσα του παιχνιδιού κι ακούσω τον κρότο που κάνουνε τα νομίσματα που σκορπιούνται, με πιάνει σχεδόν σπασμός».

Ως εκ τούτου όμως, δεν θα έπρεπε να είναι καταδικαστέο; Δεν θα έπρεπε να απαγορεύεται από τον νόμο; Δεν θα έπρεπε να λαμβάνονται μέτρα ώστε οι παθιασμένοι αυτοί άνθρωποι να αντιμετωπίζονται με αγάπη μεν, με αυστηρότητα δε;

Το άλλο πουλάκι:

Αμ, δε!

Έρχεται το κράτος και σου λέει μπορείς να υποκύπτεις άφοβα στο πάθος σου, μπορείς να ασχολείσαι όσο και όποτε θέλεις με τον τζόγο, αρκεί να το κάνεις… νόμιμα! Δηλαδή, μέσω εμού!

Γιατί; Μήπως για να προσέχει αν το παρακάνουμε; Μήπως για να ελέγχει ποιοι έχουν την πραγματική δυνατότητα ή την ευχέρεια της πολυτέλειας να τζογάρουν τα χρήματά τους; Καθόλου!

Ο κάθε πολίτης έχει τη δυνατότητα να «παίξει» όσα χρήματα θέλει, στον πιο ριψοκίνδυνο ή παράλογο στοιχηματισμό, αρκεί να το κάνει μέσα από τις διαδικασίες που έχει ορίσει το κράτος. Αρκεί να είναι «νόμιμος»!

Βέβαια, όταν μιλάμε για κράτος μην πάει ο νους σας στο πάλαι ποτέ μονοπώλιο, αφού ο τζόγος γίνεται μέσα από εταιρείες που έχουν αναλάβει να «οργανώνουν» τέτοιου είδους «παιχνίδια».

Είδατε; Δυο φορές παρασύρθηκα κι εγώ και έδωσα στο φαινόμενο τη διάσταση του «παιχνιδιού», πράγμα εντελώς παράλογο, αφού, στο παιχνίδι, η όποια απόλαυση προέρχεται κυρίως από τη συμμετοχή, ενώ στον τζόγο αποκλειστικά από το κέρδος.

Επιπλέον, στο παιχνίδι, όταν χάνεις, το μόνο που παθαίνεις είναι να υποστείς το πείραγμα των «αντιπάλων», ενώ στον τζόγο η χασούρα μπορεί να σημαίνει και πως τα παιδιά σου θα μείνουν χωρίς γάλα.

Ξέρετε ποιο είναι το πιο επικίνδυνο; Ότι βλέπουμε να «παίζουν πολλοί» και κανείς, στην ουσία, να μην παθαίνει τίποτε. Κάτι αντίστοιχο δηλαδή που βλέπει γύρω του και ένας ναρκομανής. Μπορεί να γνωρίζει εκατοντάδες χρήστες που… ζουν μια χαρά.

Εδώ όμως βρίσκεται η παγίδα. Διότι το πρόβλημα δεν είναι η τελική καταστροφή -στατιστικά ελάχιστοι χρεοκοπούν από τον τζόγο, όπως και ελάχιστοι ναρκομανείς οδηγούνται στον θάνατο. Το πρόβλημα είναι η εξάρτηση!

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Το βλέπουμε καθημερινά!

Υπάρχουν άνθρωποι που κοιμούνται και ξυπνούν με μόνη τους έννοια τον τζόγο. Που μπορεί να παίζουν μικροποσά, να χάνουν, ή να κερδίζουν ενίοτε, «ψιλοπράγματα», όμως αυτό και μόνο είναι η ζωή τους.

Και το κράτος έρχεται να το ενθαρρύνει. Τα στοιχηματικά παιχνίδια πολλαπλασιάζονται. Οι τρόποι με τους οποίους μπορεί κανείς να «παίξει» το ίδιο. Να πάει δίπλα στο σπίτι του, ή απλώς να ανοίξει το κινητό του. Ουσιαστικά κανείς έλεγχος.

Αρκεί να σας μεταφέρω κάποια σημεία του σχετικού διαλόγου, τώρα που ανοίγει και πάλι η συζήτηση για τα «εξελιγμένα φρουτάκια». Οι μεν κατηγορούν την κυβέρνηση ότι το σχετικό νομοσχέδιο έγινε κατά παραγγελία και κατόπιν υποδείξεων του ΟΠΑΠ.

Οι δε απαντούν πως αυτά είναι συκοφαντίες, πως το νομοσχέδιο «είναι στη σωστή κατεύθυνση» και πως «έχουν ληφθεί όλα τα μέτρα για την προστασία του κοινωνικού συνόλου, την καταπολέμηση του παράνομου τζόγου και την αύξηση των εσόδων του Δημοσίου». Αν εννοείτε!

Όσο για την κατηγορία ότι δεν προβλέπεται πλέον το ανώτατο ημερήσιο ποσό απώλειας ανά παίκτη (ήταν στα 80 ευρώ), η απάντηση είναι -προσέξτε επιχείρημα- «γιατί, στο ΚΙΝΟ ισχύει κάτι τέτοιο;» Δηλαδή, αφού έγινε μια στραβή αρχή, γιατί να παιδευόμαστε τώρα να αλλάξουμε τα πράγματα;

Θα προσέξατε βέβαια ότι το κλίμα μεταφέρθηκε και στο άλλο μεγάλο παιδαγωγικό μας μέσο, πλην της Πολιτείας, στην τηλεόραση. Μέχρι πρόσφατα όλη η τηλεόραση μαγείρευε. Τώρα πλέον «παίζει», δηλαδή τζογάρει συνεχώς.

Τι περιμένουμε να κάνουν οι νέοι άνθρωποι;

 «Παίζω κι ας χάσω

παίζω να μάθω…»

171115 ΠΟΛΥΑΡΙΘΜΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Μας ακούσατε!

Σας είπαμε να πάτε να ψηφίσετε και αμέσως τρέξατε. Μήπως όμως έπρεπε να σας πούμε και τι να ψηφίσετε; Διότι το αποτέλεσμα δεν είναι έτσι ακριβώς όπως το φανταζόμασταν. Θα μου πείτε υπάρχει και ο δεύτερος γύρος…

Δεν ξέρω! Πάντως, από μια πρώτη ανάγνωση, εκείνο που μπορεί να συμπεράνει κανείς είναι ότι μας άκουσαν και ακολούθησαν τη συμβουλή μας κυρίως παλιά μέλη και στελέχη του Πα.Σο.Κ., που έτρεξαν στις κάλπες κατά χιλιάδες. 

Αυτό θεωρήθηκε πολύ θετικό και «νίκη της Δημοκρατίας». Είναι. Βέβαια πολλοί, με μεγάλη χαιρεκακία, προχώρησαν στην ποιοτική ανάλυση των δεδομένων και είδαν ότι στην πλειονότητα ψήφισαν άνθρωποι μεγάλης ηλικίας.

Ως εκ τούτου συμπέραναν ότι αυτοί όλοι εκπροσωπούν το παλιό Πα.Σο.Κ., μάλιστα τόνισαν ότι πολλοί πρέπει να το ψήφισαν και το 1981 ή και παλαιότερα. Ερώτηση: Γιατί αυτό είναι κακό;

Στη Δημοκρατία, το έχουμε πει κι άλλοτε, όλες οι ψήφοι μετράνε το ίδιο. Και του νέου και του γέρου. Και του μορφωμένου και του αμόρφωτου. Και εκείνου που προσπαθεί να ενημερώνεται καθημερινά και του άλλου που δεν ακούει ποτέ ειδήσεις…

Έπειτα, γιατί να κατακρίνουμε τους ψηφοφόρους ανάλογα με το πού ρίχνουν την ψήφο τους; Στους χαιρέκακους από την πλευρά του ΣΥΡΙΖΑ να πούμε ότι δεν τους είδαμε να ξινίζουν τα μούτρα τους όταν οι ίδιοι αυτοί ψηφοφόροι του παλιού Πα.Σο.Κ. «στήριζαν» το κόμμα τους.

(Αφήνω δε ασχολίαστο το γεγονός ότι ένα σωρό «ρουφούζια» από το παλιό εκείνο Πα.Σο.Κ. κοσμούν όχι μόνο τα ψηφοδέλτια, αλλά και τα υπουργικά έδρανα στη σημερινή κυβέρνηση. Αυτοί τι είναι; Ανανήψαντες;)

Όσο για την ηλικία, τα είδαμε και τα νέα παιδιά που έστηναν τους χορούς στο Σύνταγμα όταν οι κάλπες έβγαζαν μεγάλη επικράτηση του ΟΧΙ και όταν ο Αλέξης Τσίπρας αγκαλιάζονταν στην εξέδρα με τον Καμμένο.

Το πρόβλημα, λοιπόν, δεν βρίσκεται ούτε στην ηλικία, ούτε στην κομματική προέλευση όσων πήγαν την Κυριακή να αποφασίσουν για τον αρχηγό του νέου φορέα. Βρίσκεται στο ότι, για άλλη μια φορά, λειτούργησαν οι κομματικοί μηχανισμοί.

Το άλλο πουλάκι:

Μεγάλο πράγμα το κόμμα!

Από την εποχή του Λένιν ακόμη γνωρίζουμε ότι, χωρίς αυτό, είναι δύσκολο να κυβερνήσεις.

Δεν είναι τυχαίο ότι όλα τα κόμματα, δεξιά κι αριστερά, προσπαθούν να οργανωθούν σε μια… λενινιστική βάση.

Να μην σας πω ότι σ’ αυτή τη βάση είναι οργανωμένοι διάφοροι φορείς, σύλλογοι, ενώσεις φιλάθλων κ.λπ. που έχουν εθνική εμβέλεια, όπως και… τα κατηχητικά, όμως αυτό είναι μια άλλη ιστορία που θέλει πολλή συζήτηση και θα την κάνουμε άλλη φορά.

Το κόμμα δίνει δύναμη. Όχι μόνο σε εκείνους που το ελέγχουν, αλλά και στα πιο απλά μέλη του. Πέρα από την αίσθηση τού ανήκειν, πέρα από τη θαλπωρή της συντροφικότητας, υπάρχει η ασφάλεια ότι «ποτέ δεν βαδίζεις μόνος».

Έχουμε δει κομματικές παρεμβάσεις να σώζουν κυριολεκτικά ανθρώπους που, αν δεν ανήκαν πουθενά, θα είχαν πολύ κακά ξεμπερδέματα σε υποθέσεις που ενεπλάκησαν. Δεν είναι τυχαίο ότι τα κόμματα, πριν απ’ όλα, ενδιαφέρονται να ελέγξουν τον συνδικαλισμό.

Ας αφήσουμε όμως τους απλούς κομματανθρώπους και ας μιλήσουμε για την ηγεσία των κομμάτων, η οποία, όποτε χρειαστεί, έχει πίσω της έναν ολόκληρο στρατό από πιστούς ακόλουθους.

Αυτό ακριβώς είδαμε και στις εκλογές της Κυριακής. Το Πα.Σο.Κ. κινήθηκε σύσσωμο, σαν ένας άνθρωπος, χάρη όχι τόσο στην ύπαρξη κομματικών μηχανισμών, αλλά περισσότερο στην ιδέα αυτών.

Πολλοί παλιοί ψηφοφόροι, δηλαδή, δεν χρειάστηκε καν να πάρουν γραμμή για το τι θα ψηφίσουν στις εκλογές. Πήγαν και εκτέλεσαν το κομματικό τους καθήκον όπως έχουν μάθει και όπως είχαν συνηθίσει για χρόνια.

Δεν είναι τυχαίο, λοιπόν, ότι πολλοί αναλυτές (και του διαδικτύου) χαρακτήρισαν το εκλογικό αποτέλεσμα με μια κλασική φράση, φερμένη από τα παλιά: «Το Πα.Σο.Κ. είναι εδώ»! Αυτό είδαμε όλοι.

Μπορεί, λοιπόν, να παίζουν το ρόλο τους και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μπορεί να παρακινούν κάποιους και οι νέοι τρόποι επικοινωνίας, μπορεί το διαδίκτυο να δίνει στους χρήστες του μια αίσθηση, όμως κάποια πράγματα εξακολουθούν και δουλεύουν με τον παλιό τρόπο.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Το ερώτημα είναι άλλο.

Μπορούμε να πάμε με αυτόν τον τρόπο στη νέα πολιτική εποχή; Δηλαδή, για να το πω πιο απλά, η πολιτική συμπεριφορά αυτών των ψηφοφόρων ενδυνάμωσε ή αποδυνάμωσε το εγχείρημα δημιουργίας ενός Νέου Φορέα στον χώρο της Κεντροαριστεράς;

Διότι, μπορεί, όπως παραδέχτηκαν όλοι, το στοίχημα της μαζικής συμμετοχής να κερδήθηκε, όμως νομίζω ότι όλοι, όταν μιλούσαν για συμμετοχή, εννοούσαν από έναν ευρύτερο χώρο, που δεν περιορίζεται από τα όρια των υπαρχόντων κομμάτων.

Τουλάχιστον αυτών των οποίων οι αρχηγοί συμμετείχαν ως υποψήφιοι. Αν ήταν όμως να πάνε να ψηφίσουν ΜΟΝΟ τα μέλη και οι φίλο των κομμάτων αυτών (και κάτι τέτοιο φάνηκε ότι έγινε από το αποτέλεσμα) τότε το στοίχημα μάλλον χάνεται.

Ας μην είμαστε όμως απαισιόδοξοι. Ξέρουμε ότι, πέρα από τη συμμετοχή, πολλά θα εξαρτηθούν και από την μετεκλογική συμπεριφορά των υποψηφίων αρχηγών. Τι θα κάνουν; Γιατί θα το κάνουν;

Αυτό περιμένουν να δουν όσοι πιστεύουν πως η ύπαρξη και η πολιτική συγκρότηση ενός «Μεσαίου Χώρου» είναι απαραίτητη, όχι για να βρουν στέγη κάποιοι απογοητευμένοι ή για να ξαναγυρίσουν στο σπίτι τους οι άσωτοι, αλλά γιατί αυτό είναι προς το συμφέρον του τόπου.

 Βλέπουμε…

171114 ΣΑΡΑΝΤΑΠΕΝΤΑΡΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Δεν μιλήσαμε για την ουσία!

Είπαμε χθες διάφορα με αφορμή την υποδοχή του… αδειούχου Κουφοντίνα από τον Βούτση υιό, δεν μιλήσαμε όμως γι’ αυτό καθεαυτό το ζήτημα της άδειας. Έχουν ειπωθεί αρκετά˙ πειράζει να προσθέσουμε κι εμείς κάποιες σκέψεις;

Ας ξεκινήσουμε από τον ευεργετικό θεσμό των αδειών σε φυλακισμένους. Είναι σωστό να δίνονται άδειες ή όχι; Πριν δούμε όμως την απάντηση, ας σκεφτούμε λίγο τι ακριβώς είναι και ποιο ρόλο έχουν οι φυλακές.

Για να το κατανοήσουμε, θα πρέπει να… επισκεφθούμε το κανονικό τους όνομα, που είναι «σωφρονιστικά καταστήματα», δηλαδή χώροι όπου κάποιος περιορίζεται προκειμένου να αναλογιστεί τις πράξεις για τις οποίες καταδικάστηκε.

Να σκεφτεί πως έκανε λάθος να παραβεί τους νόμους της χώρας του και να… μεταμεληθεί, να αλλάξει δηλαδή νοοτροπία, ώστε στο εξής να γίνει ένας «χρηστός» πολίτης. Υποτίθεται ότι η φυλακή, επειδή υπάρχει και μόνο, λειτουργεί και αποτρεπτικά για κάποιους που σκέφτονται απλώς να παρανομήσουν.

Όμως αυτό είναι μια άλλη κουβέντα˙ ας την αφήσουμε για την ώρα και ας μιλήσουμε λίγο για την… ιδέα της φυλάκισης. Και γιατί το λέω αυτό. Διότι, εκείνο που περισσότερο βαραίνει σε έναν κατάδικο είναι ο περιορισμός της ελευθερίας του.

Το ότι κλείνει πίσω του μια πόρτα την οποία δεν μπορεί να ανοίξει όποτε θέλει αυτός. Διαφορετικά, αν μιλάμε απλώς για τις συνθήκες κράτησης, τότε υπάρχουν χιλιάδες άνθρωποι που ζουν χειρότερα από τους φυλακισμένους.

Σας θυμίζω και το άσμα: Και στη φυλακή ειν’ ωραία, άμα βρεις καλή παρέα. Τρίτη, Πέμπτη μακαρόνια, φάτε μάγκες βγάλτε χρόνια. Και την Κυριακή έχει κρέας, τζάμπα είναι κι ο κουρέας! Ξέρετε πόσοι θα ονειρεύονταν μια τέτοια ζωή, αν δεν ήταν τα «σίδερα»;

Ο περιορισμός, λοιπόν, είναι το θέμα. Γι’ αυτό και έχει τόσο μεγάλη αξία η άδεια που μπορεί να παίρνει ή όχι κάποιος κατάδικος. Γι’ αυτό και θεωρείται ευεργέτημα και απόδειξη μεγαλοψυχίας μιας δημοκρατικής κοινωνίας.

Ακόμη και προς εκείνους που την εχθρεύονται. Που έχουν αποφασίσει να ζήσουν με τους δικούς τους νόμους, περιφρονώντας τους θεσπισμένους από τα όργανα της πολιτείας. Η δημοκρατία, με άλλα λόγια (πρέπει να) είναι πολύ… λαρτζ!

Από τη στιγμή, λοιπόν, που η άδεια στον Κουφοντίνα προβλέπονταν από τον νόμο, πολύ καλά έγινε και δόθηκε. Ακόμη και αν ο νόμος κάνει τα στραβά μάτια και δεν βλέπει ότι το στοιχείο του σωφρονισμού δεν λειτούργησε στη συγκεκριμένη περίπτωση.

Το άλλο πουλάκι:

Παραβιάστηκε κατάφωρα ο νόμος!

Μη βιάζεστε, ακούστε ολόκληρη τη δήλωση και μετά μιλάτε: «Πέφτουν οι μάσκες λοιπόν. Βλέπουμε ποιοι παρενέβαιναν στη δικαιοσύνη που αρνιόταν το δικαίωμα στην άδεια εδώ και 8 χρόνια, παραβιάζοντας κατάφωρα και συστηματικά τον νόμο, ζητώντας επίμονα μια δήλωση αποκήρυξης».

Είναι τα λόγια του υιού Κουφοντίνα, ο οποίος εγκαλεί τον Κυριάκο Μητσοτάκη για παραβίαση του νόμου˙ τον ενδιαφέρει τον Έκτορα η τήρηση της νομιμότητας, όταν αυτή έχει ευεργετικές συνέπειες για τον πατέρα του.

«Σήμερα δεν έγινε τίποτα άλλο από το πιο απλό και αυτονόητο. Εφαρμόστηκε ο νόμος. Ο ισχύων νόμος. Ο αστικός νόμος», είναι τα λόγια που συμπληρώνουν την ανάρτησή του, απάντηση σε σχετική του Κυριάκου Μητσοτάκη.

Καλά, και ο… επαναστατικός νόμος; Εκείνος που εφάρμοζε και στον οποίο ακόμη πιστεύει ο πατέρας του και άλλοι ομοϊδεάτες; Από πότε αντάρτες των πόλεων ενδιαφέρονται για την πιστή εφαρμογή των αστικών νόμων;

Είναι απλό, φίλοι μου. Για όσους γνωρίζουν την επαναστατική ιδεολογία, έστω και μόνο από τις προκηρύξεις που έγραφαν ο Κουφοντίνας και οι συν αυτώ, ξέρουν ότι οι άνθρωποι αυτοί έχουν την εντύπωση πως… κοροϊδεύουν το σύστημα.

Πως εκμεταλλεύονται τις «ρωγμές» του, προκειμένου να πετύχουν τον στόχο τους που είναι η ανατροπή του. Αυτό, δηλαδή που εμείς θεωρούμε ένδειξη ανωτερότητας της αστικής δημοκρατίας, ακόμη και προς τους αρνητές της, εκείνοι το θεωρούν αδυναμία.

Αυτό, όπως καταλαβαίνετε, είναι μια πολύ καλή δικαιολογία για να είναι και μέσα στο «σύστημα» και έξω από αυτό. Και να απολαμβάνουν τα καλά του και να το πολεμούν. Διαφορετικά, θα έπρεπε να πάρουν ξεκάθαρη θέση.

Να πουν «εμείς δεν θέλουμε την αστική δημοκρατία και σας χαρίζουμε, σας τρίβουμε για την ακρίβεια στη μούρη, τα όποια ευεργετήματά της. Κρατήστε τα για τους ποινικούς, εμείς είμαστε πολιτικοί κρατούμενοι».

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Δεν το λένε!

Διότι, για την αστική δημοκρατία, ισχύει ότι και για τον καπιταλισμό. Πολλοί τον εμίσησαν, τα αγαθά του όμως ελάχιστοι. Ίσως κάποιοι ασκητές ή άλλοι αναχωρητές που επέλεξαν πραγματικά να ζήσουν έξω από το σύστημα.

Αν θέλετε, λοιπόν, τη γνώμη μας, η δημοκρατία καλό θα ήταν να έκανε και κάποιο καψονάκι σ’ αυτούς τους αρνητές της. Να έθετε ως όρο για την δυνατότητα χρήσης άδειας, ή, αργότερα, αποφυλάκισής τους, την αποκήρυξη των πράξεών τους.

Διότι τώρα, εκτός από (τζάμπα) μάγκες, τους κάνει να φαίνονται και έξυπνοι, τουλάχιστον στα μάτια των ομοϊδεατών τους, ή εκείνων που φιλοδοξούν να ακολουθήσουν τα βήματά τους. Είπαμε, ο σωφρονισμός δεν είναι ο πραγματικός στόχος του εγκλεισμού;

Πιθανόν όμως αυτό να ισχύει για καταδίκους του κοινού ποινικού δικαίου και όχι για «ιδεολόγους» όπως τον Κουφοντίνα. Ο οποίος αποφυλακίζεται με το κεφάλι ψηλά και χωρίς κανένα μετρό ασφάλειας επειδή -προσέξτε την αντίφαση- οι άλλοι δεν ασπάζονται την ιδεολογία του!

Διαφορετικά, όλο και θα έτρεμε μήπως κάποιος, που, όπως ο ίδιος, πιστεύει ότι έχουμε δικαίωμα να παίρνουμε τον νόμο στα χέρια μας, του την έχει στημένη με κανένα 45άρι στο χέρι.

Και τότε να δω τι άδεια θα ζητούσε!

 Άδεια μετ’ αποδοχών!

171113 ΠΑΤΡΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Έχει ευθύνες ο πατέρας;

Στα ξένοιαστα φοιτητικά μας χρόνια, τα πρώτα χρόνια της Αλλαγής, γελάσαμε πολύ με την «περιπέτεια» δύο φίλων, τους οποίους συνέλαβε ένα βράδυ η Αστυνομία και τους μετέφερε σε κάποιο Τμήμα για… εξακρίβωση στοιχείων.

Το παράπτωμά τους ήταν ότι κυκλοφορούσαν αργά τη νύχτα και, σε έλεγχο που τους έγινε, αρνήθηκαν να δώσουν τα στοιχεία τους, παίζοντάς το «σκληροί» στα όργανα της Αστυνομίας. Όχι όμως μόνο αυτό.

Στην πραγματικότητα «προκαλούσε» και το ντύσιμο, καθώς και το (μη) κούρεμά τους, αφού, τα χρόνια εκείνα, το μαλλί και τα ρούχα μπορούσαν να χαρακτηρίσουν και την τοποθέτηση κάποιου στον αναρχικό χώρο ή σε εκείνον της εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς.

Στους χώρους, δηλαδή, από τους οποίους πρέπει να προέρχονταν τα μέλη της «Επαναστατικής Οργάνωσης 17 Νοέμβρη» (για όσους δεν πίστευαν ότι πίσω της βρισκόταν το Πα.Σο.Κ. και ο ίδιος ο Ανδρέας Παπανδρέου).

Θυμίζω ότι μέχρι τότε η δράση της «17Ν» ήταν οι δολοφονίες του Ρίτσαρντ Γουέλς, σταθμάρχη της CIA, του βασανιστή επί χούντας Μάλλιου, και του υποδιοικητή των ΜΑΤ Παντελή Πέτρου, καθώς και του οδηγού του Σωτήρη Σταμούλη.

Οι ιδιότητες και η δράση των θυμάτων, κακά τα ψέματα, έκανε συμπαθή την οργάνωση σε πολλούς Έλληνες που χαίρονταν με το γεγονός ότι κάποιοι «κακοί» δεν μπορούσαν τουλάχιστον να κυκλοφορούν αμέριμνοι και να κοιμούνται ήσυχοι.

Απεναντίας, κάποιοι άλλοι κυκλοφορούσαν μια χαρά και μάλιστα, σε σχετικές συζητήσεις υποστήριζαν πως η «17Ν» δεν αποτελεί τρομοκρατική οργάνωση, αφού οι ίδιοι δεν αισθάνονται καθόλου τρομοκρατημένοι από τη δράση της.

Το ίδιο μάλιστα, έλεγαν, θα έπρεπε να ισχύει και για όλους τους πολίτες που δεν είχαν λόγους να θεωρούν τους εαυτούς τους «στόχους» της οργάνωσης. Εκείνοι που είχαν λόγους να ανησυχούν, ε, ας πρόσεχαν να μην προκαλούσαν.

Μέσα, λοιπόν, στο πλαίσιο των ερευνών (λέμε, τώρα) που πραγματοποιούσε η Αστυνομία ήταν και οι προσαγωγές «υπόπτων», δηλαδή νέων που κυκλοφορούσαν αργά τη νύχτα έξω και μακριά από τους χώρους που σύχναζε τότε το φοιτηταριό.

Οι δυο φίλοι είχαν συλληφθεί κάπου στο Παγκράτι, και δεν έπεισαν τα όργανα ότι «γυρίζουν σπίτι», αφού μάλιστα αρνήθηκαν να πουν και πού ακριβώς μένουν, απαντώντας ότι «αυτό δεν πρέπει να ενδιαφέρει την Αστυνομία». Έτσι βρέθηκαν στο τμήμα.

Το άλλο πουλάκι:

Εκεί έδωσαν τα στοιχεία τους.

Είπαν δηλαδή τα ονόματά τους και ότι είναι φοιτητές, ενώ ο ένας από τους δύο ζήτησε να κάνει το τηλεφώνημα που, σύμφωνα με τον νόμο, δικαιούνταν. Είπε ότι θα πάρει στον πατέρα του και έτσι του δόθηκε η άδεια.

Πράγματι, τηλεφώνησε, μίλησε με τον πατέρα του, του είπε μόνο σε ποιο τμήμα βρίσκεται και το έκλεισε. Οι αστυνομικοί τον κοιτούσαν γεμάτοι απορία, η οποία λύθηκε όταν λίγες στιγμές αργότερα χτύπησε το τηλέφωνο του αξιωματικού υπηρεσίας.

Εκείνος, μόλις άκουσε ποιος ήταν στην άλλη μεριά της γραμμής, σηκώθηκε όρθιος και χτύπησε προσοχή. Μετά από δυο τρία «μάλιστα» και «αμέσως» που είπε, κατέβασε κατακόκκινος και κάθιδρος το τηλέφωνο και έδωσε διαταγή στους κατωτέρους του.

«Πάρτε ένα περιπολικό και συνοδέψτε τα παιδιά στα σπίτια τους». Και στον ένα από τους δυο νεαρούς που είχε τηλεφωνήσει: «Γιατί, βρε αγόρι μου, δεν μας είπες αμέσως ότι είσαι ο γιος του…» Ας μην φανερώσουμε ονόματα, δεν έχει σημασία.

Ο πατέρας ήταν ανώτατος αξιωματικός της Αστυνομίας. Και ο γιος, μαζί με τον φίλο του, καλοπέρασαν εκείνο το βράδυ, κάνοντας ένα καλό «καψόνι» στους «μπάτσους» που ανέλαβαν να τους πάνε στα σπίτια τους.

Τους γύρισαν τη μισή Αθήνα, σταματώντας άλλοτε για να αγοράσουν τσιγάρα, άλλοτε για να πάρουν κάτι να φάνε και άλλοτε για να ξυπνήσουν κάποιους γνωστούς τους που κοιμόταν. Έπειτα έκαναν βόλτες με το περιπολικό λέγοντας πως δεν θυμούνται ακριβώς που μένουν…

Να μην τα πολυλογούμε, είχαν να διηγούνται την άλλη μέρα στην παρέα τους πώς έσπασαν πλάκα με τους «ψαρωμένους» αστυνομικούς που τους υπηρετούσαν όλη τη νύχτα λες και ήταν ορντίναντσες τους.

Γιατί όμως σας τα είπαμε όλα αυτά; Α, ναι. Με αφορμή την ένθερμη υποδοχή που επιφύλαξε ο υιός Βούτσης στον αμετανόητο (περιέχει το «ανόητο, όμως δεν είναι αυτό το θέμα) Κουφοντίνα, καθώς εκείνος έβγαινε από τη φυλακή με 24ωρη άδεια.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Έχει ευθύνες ο πατέρας;

Όχι, βέβαια!

Όμως ο πατέρας, επειδή ακριβώς έχει αυτή την ιδιότητα και δεν μπορεί να σταθεί αμερόληπτος και αντικειμενικός απέναντι στο παιδί του (και στους φίλους του παιδιού) δεν μπορεί να κατέχει κάποιες θέσεις.

Θυμηθείτε ότι ο Βούτσης πατέρας διετέλεσε και υπουργός Εσωτερικών, δηλαδή «πολιτικός προϊστάμενος εκείνων με τους οποίους ο γιος του έπαιζε πιστολιές και τον συνέλαβαν με κίνδυνο της ζωής τους, πριν συνεχίσει το θεάρεστο έργο του», όπως πολύ σωστά σχολίασε κάποιος στο διαδίκτυο.

«Δεν εγκρίνω, αλλά σέβομαι τις επιλογές του γιου μου», είχε δηλώσει παλιότερα ο πατέρας. Τι σημαίνει αυτό πρακτικά, όταν βρίσκεται σε θέση, όπως και ο ανώτατος αξιωματικός στην αθώα ιστορία μας, να… υποστηρίξει, αν χρειαστεί, τις επιλογές αυτές;

Θυμίζω ότι, με εντολή του Βούτση πατέρα, οι… Ρουβίκωνες που είχαν μπουκάρει στη Βουλή αφέθηκαν ελεύθεροι, ενώ βρισκόταν σε εξέλιξη η προσαγωγή τους. Θα μου πείτε «σιγά το θέμα».

Συμφωνώ, είναι ενδεικτικό όμως μιας στάσης απέναντι στους θεσμούς, αλλά και ενός… σεβασμού στις επιλογές εκείνων που τους αμφισβητούν. Μπορεί κανείς να την έχει, όχι όμως και ταυτόχρονα να υπηρετεί τους θεσμούς αυτούς.

 Πατέρα, κάτσε φρόνιμα…

171110 ΑΨΗΦΙΣΤΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Να πάτε να ψηφίσετε.

Όχι για κανέναν άλλο λόγο, αλλά για να μην έχετε μετά να λέτε ότι «βγήκε ο άλλος». Ή «η άλλη»∙ εμείς θα χρησιμοποιούμε το αρσενικό γένος το οποίο, στη Γλώσσα μας, «επικαλύπτει» και το θηλυκό.

Θέλετε να το συζητήσουμε λίγο αυτό; Ας κάνουμε μια παρένθεση, γιατί η Γλώσσα μας έχει πάντοτε ενδιαφέρον. Στη Μορφολογία, για παράδειγμα, όπως σημειώνεται χαρακτηριστικά στη Νεοελληνική Γραμματική του Μ. Τριανταφυλλίδη «το αρσενικό γένος είναι γενικά το δυνατότερο προσωπικό γένος».

Άρα μπορούμε να το χρησιμοποιούμε όταν θέλουμε να αναφερθούμε και στη συνύπαρξη αρσενικών και θηλυκών προσώπων. Π.χ. η ερώτηση «ποιος θέλει καφέ;» απευθύνεται τόσο σε ανδρικό όσο και σε γυναικείο ακροατήριο, χωρίς να προκληθεί κάποια ενόχληση από το μέρος των γυναικών επειδή χρησιμοποιείται αρσενικό γένος.

Κάτι τέτοιο όμως δεν θα γίνει αν η ερώτηση είναι «ποια θέλει καφέ;», όταν υπάρχει η παρουσία ενός και μόνο άνδρα σ’ ένα κατά τ’ άλλα γυναικείο ακροατήριο. Η παραδοσιακή χρήση όμως του αρσενικού γένους για να εκφράσει και τα δύο γένη, εκτός από το γεγονός ότι επικαλύπτει το θηλυκό γένος, δημιουργεί και αμφισημία, μια και μπορεί να σημαίνει μια ομάδα ανδρών ή μια ομάδα από άντρες και γυναίκες.

Για τον σχηματισμό των θηλυκών επαγγελματικών ονομάτων υψηλού κύρους, χρησιμοποιείται κυρίως το επίθημα του αρσενικού επαγγελματικού ονόματος με τη χρήση του ανάλογου άρθρου, δηλαδή λέμε η αρχαιολόγος, η φιλόλογος (ο αρχαιολόγος, ο φιλόλογος) και όχι η αρχαιολογίνα, η φιλολογίνα. Συνηθίζουμε να λέμε η δικηγόρος, η γιατρός (ο δικηγόρος, ο γιατρός) και όχι η δικηγορίνα, η γιατρίνα.

Σε ουσιαστικά που δηλώνουν επαγγέλματα που δεν είναι καταξιωμένα κοινωνικά δεν ισχύει ωστόσο το παραπάνω φαινόμενο της χρήσης του αρσενικού επιθήματος: ο περιπτεράς / η περιπτερού, ο καφετζής / η καφετζού. Αποκλειστικά θηλυκά είναι τα επαγγελματικά η μαία, η καθαρίστρια.

Το οικογενειακό όνομα για τις γυναίκες δεν είναι παρά η γενική κτητική του επιθέτου του πατέρα τους, αλλά και μετά το γάμο η εξάρτηση μεταφέρεται στο σύζυγο. Πέρα δηλαδή από το γεγονός ότι μ’ αυτό τον τρόπο δηλώνεται η εξάρτηση ενός προσώπου από ένα άλλο, η εξάρτηση αυτή είναι από τον πατέρα-άνδρα ή σύζυγο και όχι από τη μητέρα.

Μάλιστα η εξάρτηση αυτή μπορεί να κατανοηθεί καλύτερα σε παραδείγματα όπου ένας άντρας προσφωνείται με το πατρικό όνομα της συζύγου του, έχοντας καθαρά προσβλητικό χαρακτήρα για το αντρικό πρόσωπο.

Το άλλο πουλάκι:

Στη Σύνταξη να δείτε…

Σύμφωνα με το Συντακτικό της Δημοτικής του Τζάρτζανου, όταν σε μια πρόταση τα υποκείμενα είναι περισσότερα και διαφορετικού γένους (αλλά είναι άψυχα), το κατηγορούμενο εκφέρεται στο ουδέτερο γένος, π.χ. ο υπολογιστής, η τηλεόραση είναι χαλασμένα.

Όταν όμως είναι έμψυχα η σύνταξη προβλέπει την υπερίσχυση του αρσενικού γένους, π.χ. Ο Γιώργος και η Μαρία ήταν εθελοντές στους Ολυμπιακούς. Στις περισσότερες καθιερωμένες φράσεις όπου εμφανίζονται τα δύο φύλα το αρσενικό προηγείται, π.χ. ο Αδάμ και η Εύα, ο Αντώνιος και η Κλεοπάτρα, το αντρόγυνο.

Αν συνδεθεί αυτό με τη σειρά που εμφανίζονται άλλα ζεύγη αντιθέτων (καλός-κακός, πλούσιος- φτωχός, φως-σκοτάδι) τότε επιβεβαιώνεται η υπόθεση για την δευτερεύουσα και υποδεέστερη θέση που αποδίδουν στη γυναίκα, αν και δεν είναι γνωστή η κοινωνικοψυχολογική σπουδαιότητα της σειράς με την οποία εμφανίζονται τα συγκεκριμένα ζεύγη.

Βέβαια υπάρχουν και οι εκφράσεις, όπως Κυρίες και κύριοι, φίλες και φίλοι, όπου η πρόταξη του θηλυκού εκφράζει μάλλον αβρότητα προς το «αδύναμο» φύλο.

Αυτά και άλλα πολλά συμβαίνουν στη Γλώσσα μας σε σχέση με τα φύλα. Με την κουβέντα όμως ξεφύγαμε και δεν θα προλάβουμε να μιλήσουμε για το θέμα μας. Ας επανέλθουμε όμως στους υποψήφιους (είδατε;) των εκλογών της Κυριακής. Να πάτε να τους ψηφίσετε.

Διότι, όπως λέει μια παλιά εκλογική παροιμία, άμα δεν πας να ψηφίσεις είναι απολύτως βέβαιο ότι θα νικήσουν… οι άλλοι. Ενώ αν πας, ποτέ δεν ξέρεις. Τουλάχιστον δεν θα μπορείς να διαμαρτύρεσαι για το αποτέλεσμα;

Το ερώτημα βέβαια είναι άλλο. Κι αν δεν ανήκω σ’ αυτόν τον χώρο; Έχω δικαίωμα ή είναι έντιμο να καθορίζω με την ψήφο μου ποιος θα είναι επικεφαλής; Η απάντηση: Αν σ’ ενδιαφέρει, ασφαλώς!

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Σ’ ενδιαφέρει;

Εμείς το έχουμε πει πολλές φορές. Κάθε πολίτης θα πρέπει να ενδιαφέρεται όχι μόνο για το κόμμα το οποίο υποστηρίζει, αλλά και για όλους τους άλλους χώρους. Θα πρέπει να χαίρεται όταν βλέπει ότι τα στελέχη τους να είναι αξιόλογα.

Η κάθε παράταξη -δεν μ’ αρέσει ο όρος, θυμίζει πολεμική σύγκρουση, αλλά τι να κάνω;- είναι σημαντικό να καταθέτει στον πολιτικό στίβο ό,τι πιο υγιές διαθέτει. Μόνο έτσι θα πάει μπροστά ο τόπος.

Τουλάχιστον όσο μπροστά γίνεται. Όταν όμως σκεφτόμαστε όχι το καλό της χώρας, αλλά το πώς θα παραμείνουμε εμείς στην εξουσία ή πώς θα χάσουν οι άλλοι τις καρέκλες για να τις πάρουν οι δικοί μας, τότε…

Τότε χαιρόμαστε που βλέπουμε ανίκανους να βρίσκονται επικεφαλής των αντιπάλων και κρυφογελάμε όταν αποκαλύπτεται η ανεπάρκειά τους. Μ’ αυτό τον τρόπο όμως κατρακυλάμε όλοι μαζί ολοένα πιο χαμηλά.

Γι’ αυτό, να πάτε να ψηφίσετε την Κυριακή∙ όποιον εσείς θεωρείτε καλύτερο. Όσο για εμάς; Δεν θα πάμε, δεν είναι αυτός ο ρόλος μας. Θα είμαστε κάπου εκεί γύρω και θα σας καμαρώνουμε.

 Καλό βόλι!