171123 ΕΞΩΧΩΡΙΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Εύκολη απάντηση!

Στην πραγματικότητα πρόκειται για μια απάντηση – πασπαρτού, που ταιριάζει σε πολλές περιπτώσεις. Και γιατί γίνεται αυτό, παρακαλώ; Διότι αυτή είναι η φύση των ανθρώπων˙ οι άνθρωποι δεν είμαστε καλοί -προσπαθούμε να γίνουμε τέτοιοι.

Και, συνήθως δεν τα καταφέρνουμε. Αν θέλουμε να ρίξουμε κάπου το φταίξιμο γι’ αυτό, θα πρέπει να αναλογιστούμε τα χιλιάδες χρόνια που ζήσαμε σαν αγρίμια, σκοτώνοντας και αρπάζοντας ό,τι μας γυάλιζε…

Έπειτα αρχίσαμε σιγά σιγά να δημιουργούμε πολιτισμό. Δηλαδή κάτι που θα μπορούσε να εξημερώσει κάπως το αγρίμι που υπήρχε μέσα μας. Μην ξεχνάτε ότι σ’ αυτό αποβλέπουν όλοι οι θεσμοί που έχουμε δημιουργήσει.

Από τη νομοθεσία και την εκπαίδευση, μέχρι τη θρησκεία και τον αθλητισμό, όλα έχουν ως στόχο είτε να μας κάνουν (καλύτερους) ανθρώπους, είτε να εκτονώσουν με άλλο τρόπο τη βίαιη παρόρμηση που εξακολουθεί να ζει μέσα μας.

Ο Κόνραντ Λόρεντζ, στο σημαντικό βιβλίο του «Ηθολογία», προσπαθεί να ερμηνεύσει συμπεριφορές των ζώων, ενώ, προς το τέλος κάθε κεφαλαίου, προεκτείνει τα συμπεράσματά του και στην ανθρώπινη κοινωνία.

Εκεί «δείχνει» πως σε πολλές περιπτώσεις έχουμε αντίστοιχες με των ζώων συμπεριφορές, οι οποίες όμως διαφοροποιούνται από το γεγονός ότι έχουμε υποστεί μια… επεξεργασία, μέσω του πολιτισμού και της λογικής που επίσης καθοδηγείται από αυτόν.

Η απάντηση - πασπαρτού, λοιπόν, είναι «επειδή μπορούν» και σκεφθείτε σε πόσα ερωτήματα ταιριάζει. Ερωτήματα που είναι τού τύπου «γιατί ορισμένοι άνθρωποι φέρονται έτσι». Το κάνουν, απλούστατα, επειδή μπορούν.

Και, αν σε εμάς φαίνεται ακατανόητη αυτή τους η συμπεριφορά είναι ίσως επειδή δεν μας δόθηκε ποτέ η ευκαιρία να πράξουμε το ίδιο. Μάλιστα συχνά κάνουμε κάτι ανάλογο, σε μικρότερη κλίμακα, όμως… αυτό δεν μετράει.

Εμείς είμαστε υπεράνω, επειδή όμως… δεν μπορούμε. Εμείς κατακρίνουμε, γιατί δεν «αξιωθήκαμε» να κάνουμε ό,τι και οι άλλοι. Εμείς μπορεί να κάνουμε ό,τι είναι στα μέτρα μας, όμως αυτό δεν είναι τίποτε μπροστά στα μεγάλα μεγέθη των άλλων.

Ήρθε η ώρα όμως να μην σας κρατάμε άλλο σε αγωνία (λέμε, τώρα) και να θέσουμε το ερώτημα στο οποίο δώσαμε ήδη την απάντηση. Ανορθόδοξη μέθοδος προσέγγισης, είδαμε όμως και τα χαΐρια με την ορθοδοξία.

Το άλλο πουλάκι:

Γιατί τα πάνε στους… Παραδείσους;

Καταλάβατε τι εννοώ. Μιλάω (με μια μεγάλη δόση ζήλειας που στάζει φαρμάκι) για όλους εκείνους που κερδίζουν τεράστια ποσά και τα φυγαδεύουν σε εξωτικούς προορισμούς, όπου καλοπερνάνε μακριά από τα μάτια της εφορίας. Τα ποσά.

Γιατί το κάνουν;

Μα, την απάντηση τη δώσαμε ήδη. Επειδή μπορούν! Και, φυσικά, το προχωρήσαμε παραπέρα. Εμείς, εσείς κι εγώ, τι θα κάναμε στη θέση τους; Για να μην μιλάμε θεωρητικά, ας φέρουμε το ερώτημα στα μέτρα μας.

Τι κάνουμε με τα χρήματα που κερδίζουμε; Τα εμφανίζουμε όλα και πληρώνουμε στο κράτος ακριβώς το ποσό που αναλογεί; Κάποιοι μπορεί να το κάνουν κι αυτό. Ξέρετε ποιοι; Όσοι δεν μπορούν να το αποφύγουν!

Όλοι οι υπόλοιποι προσπαθούν να κρύψουν μέρος από τα εισοδήματά τους και μάλιστα δεν αισθάνονται καμιά ενοχή γι’ αυτό. Ίσως κάποιον φόβο, ενοχή όμως σε καμιά περίπτωση. ιδίως τα τελευταία χρόνια.

Ιδίως, γιατί τώρα έχουν και ένα… αριθμητικό επιχείρημα: «Αν τα δηλώσω όλα, δεν μου μένει τίποτε για να ζήσω». Το ίδιο επιχείρημα βέβαια, αντιστραμμένο, ακούγεται και από κυβερνητικά χείλη.

Εμείς, λένε, βάζουμε υψηλούς φόρους, γιατί κανένας δεν δηλώνει όλα τα χρήματα που κερδίζει. Έτσι, παρ’ όλο όλοι που κρύβουν ένα μέρος, εκείνο που φορολογείται να αποδίδει τελικά τόσα που να φτάνουν για τις στοιχειώδεις ανάγκες του κράτους.

Βέβαια, «τι είναι αυτά που δεν δηλώνουμε εμείς, μπροστά στα εκατομμύρια που έχουν φυγαδεύσει οι άλλοι σε φορολογικούς παραδείσους;» Και, για του λόγου το ακριβές, να οι λίστες με ονόματα, να και οι φωτογραφίες των… ενόχων.

Διαβάζοντας όμως και βλέποντας, διαπίστωσα πως πολλοί από αυτούς δεν έχουν καν τις επιχειρηματικές δραστηριότητές τους στην Ελλάδα. Μπορεί να τους ξέρουμε εδώ εξαιτίας μιας ομάδας ή ενός καναλιού που… χρησιμοποιούν, όμως ο κύριος όγκος των επιχειρήσεών τους βρίσκεται εκτός.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Δηλαδή, καλά κάνουν;

Όχι βέβαια˙ έτσι το λέω. Όμως να ξέρουμε κι εμείς τι ζητάμε και με ποιους τα βάζουμε. Διότι, όπως σωστά ειπώθηκε, οι φορολογικοί παράδεισοι είναι το αντίστοιχο του κινήματος «δεν πληρώνω» σε… πιο πλούσιο.

Πολύ πιο πλούσιο. Και εμείς δικαιούμαστε να μιλάμε, διότι ούτε τους «δεν πληρώνω» υποστηρίζαμε, ούτε, φυσικά όσους έλεγαν πως είναι κοροϊδία να πληρώνουμε φόρους, από τη στιγμή που δεν βλέπουμε να γίνονται έργα.

Το έλεγαν, πριν έρθει στα πράγματα η πρώτη και δεύτερη φορά Αριστερά, με ολίγη Ακροδεξιά, επειδή πίστευαν ότι κάτι τέτοιο δεν θα συμβεί ποτέ. Να όμως που έγινε –«προσκυνώ τη χάρη σου, Λαέ μου».

Τώρα έχουμε τους άλλους που λένε «να πληρώνω εγώ φόρους για να προσλαμβάνουν αυτοί τους… Καρανίκες;» Και έτσι, εμείς που πιστεύουμε ότι όλοι πρέπει να πληρώνετε αυτό που σας αναλογεί είμαστε πάντοτε ριγμένοι.

Για να αφήσουμε την πλάκα. Το θέμα των «παραδείσων» είναι πολύ σοβαρό και δεν έχει νόημα να το συζητά μια χώρα μόνη της, παρά μόνο για εκτόνωση ή για όξυνση -αναλόγως- των πολιτικών παθών.

Ας κάνουν, λοιπόν, αυτά που μπορούν και ας προσπαθήσουν να συνεννοηθούν με τις άλλες χώρες για τα υπόλοιπα.

Ας μας αφήσουν όμως στον πόνο μας!

 Βγάλτε τις σκούφιες σας να τους χτυπήσουμε.

171122 ΔΙΕΦΘΑΡΜΕΝΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Μαζί τα χτίσαμε;

Άκουσα πως τα αυθαίρετα στη χώρα είναι πάνω από ένα εκατομμύριο! Το ένα στα έξι κτήρια που βρίσκονται στη χώρα. Που πάει να πει ότι, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, όλοι έχουμε ένα αυθαίρετο ή γνωρίζουμε κάποιον που έχει.

Μπορεί, λοιπόν, να ισχυριστεί κάποιος ότι «μαζί τα χτίσαμε», ότι έχουμε όλοι ευθύνες για το πολεοδομικό κατάντημα της χώρας, το οποίο,  όπως είδαμε με τραγικό τρόπο, ευθύνεται και για τον χαμό τόσων ανθρώπων;

Και, αν καταλήξουμε σε ένα τέτοιο συμπέρασμα, μπορούμε να κάνουμε και το επόμενο βήμα, να ισχυριστούμε πως, ως λαός, είμαστε περισσότερο επιρρεπείς στη λαμογιά, ότι έχουμε στα γονίδιά μας την κομπίνα και τη διαφθορά;

Ας προσπαθήσουμε να κάνουμε ανάποδα τη διαδρομή. Και ας καλέσουμε για οδηγό τον άνθρωπο που μπορεί να μας διαφωτίσει επί του θέματος περισσότερο από τον καθένα. Τον γνωστό σε όλους μας κ. Λέανδρο Ρακιντζή, επί 11 χρόνια Επιθεωρητή Δημόσιας Διοίκησης.

Πρώτα πρώτα να πούμε ότι οι γενετιστές δεν έχουν εντοπίσει κάποιο γονίδιο που να ελέγχει την τάση του ανθρώπου για διαφθορά. Όπως, λοιπόν, δεν μπορούμε σοβαρά να ισχυριστούμε ότι ο Έλληνας «έχει τη νίκη στο αίμα του», το ίδιο ισχύει και για τη διαφθορά.

Αφού, λοιπόν, δεν είναι κληρονομικό το χάρισμα, σημαίνει ότι είναι επίκτητο, ότι υπάρχουν συγκεκριμένες συνθήκες που ευνοούν την εμφάνιση και την παρουσία του, και πως αυτές οι συνθήκες είναι ανθρώπινο δημιούργημα.

«Δεν μπορούμε να πούμε αν σε άλλες χώρες υπάρχει μεγαλύτερη ή μικρότερη διαφθορά», λέει ο κ. Ρακιντζής, «αφού δεν έχουμε συγκριτικά στοιχεία. Πάντως, σε άλλα μέρη, που θεωρούνται πολιτισμένα, η διαφθορά εντοπίζεται σε ανώτερο επίπεδο».

Η άποψη αυτή, σε συνδυασμό με την εκτίμησή του ότι «στη χώρα το 80% είναι λαμόγια ή διεφθαρμένοι και το υπόλοιπο 20% που απομένει δεν μπορεί να το διαχειριστεί αυτό», μας βοηθούν να έχουμε μια εικόνα για να ξεκινήσουμε τη συζήτηση.

Βεβαίως, για να μπορέσουμε να συνεννοηθούμε, θα πρέπει να ορίσουμε τις έννοιες, ώστε όταν μιλάμε όλοι για ένα πράγμα, να εννοούμε και να καταλαβαίνουμε περίπου τα ίδια. Πώς εννοεί, λοιπόν, ο κ. Ρακιντζής τη διαφθορά;

«Όλοι καταδικάζουν τη διαφθορά αλλά, όταν χρειαστεί, καταφεύγουν σε αυτή. Όλοι βγάζουν πύρινους λόγους κατά της διαφθοράς και όταν δουν την κλήση στο αυτοκίνητο προσπαθούν να βρουν μέσο να τη σβήσουν. Είναι η νοοτροπία που έχουμε ως λαός. Όλοι θέλουν τον πόλεμο να τον κάνουν οι άλλοι».

Το άλλο πουλάκι:

Καταλάβατε;

Οι περισσότεροι, όταν μιλάμε για διαφθορά, εννοούμε τη διαφθορά των άλλων ή, κυρίως, των «μεγάλων» που θα «λαδώσουν» για να πάρουν ένα τεράστιο έργο ή για να χτίσουν μια μεγάλη ξενοδοχειακή μονάδα πλάι στο κύμα.

Το σβήσιμο της κλήσης ή το να βάζεις κάποιον γνωστό σου να μεσολαβήσει για να παρακάμψεις την ουρά ή να αποφύγεις τις προβλεπόμενες διαδικασίες ούτε που περνάει από τον νου μας ότι δεν είναι σωστό και νόμιμο.

Για να έρθουμε, λοιπόν, στα λόγια του ειδικού, όλοι έχουμε δει ταινίες ή διαβάσει βιβλία για τη διαφθορά που υπάρχει σε «πολιτισμένες χώρες» σε ανώτερα κλιμάκια. Δεν μπορεί να είναι επιστημονική φαντασία. Υπάρχει.

Η διαφορά είναι ότι, στη χώρα μας, αυτό το συναντάς ως καθημερινή πρακτική που την ασκεί και ο τελευταίος πολίτης αυτής της χώρας. Κάπως έτσι, με την ενεργό ή την παθητική συμμετοχή στο… ταγκό, βγαίνει το ποσοστό που μας έδωσε.

Αυτό όμως δεν είναι παρά ένα ενσταντανέ, μια φωτογραφία της στιγμής. Θα έπρεπε να συζητήσουμε τι είναι εκείνο το ξεχωριστό που υπάρχει στο ελληνικό «κλίμα» και ευνοεί τόσο την ανάπτυξη του φαινομένου.

Σ’ αυτό ο κ. Ρακιντζής είναι αρκετά σαφής: «Είναι θέμα πολιτικής βούλησης». Να πούμε βέβαια ότι αυτά τα είπε μόλις πριν από μερικούς μήνες όταν έληξε η θητεία του και απομακρύνθηκε από τη θέση του.

«Όλοι κάνουν δηλώσεις και υπόσχονται ότι θα βελτιώσουν τη δημόσια διοίκηση. Αλλά για να γίνουν αυτά χρειάζεται σταθερή και συνεχής πολιτική βούληση. Όλοι καταδικάζουν τη διαφθορά. Τη φράση το “μαχαίρι θα φτάσει μέχρι το κόκκαλο”, την έχω ακούσει άπειρες φορές».

Το μυστικό, λοιπόν, είναι στο «σταθερή και συνεχής». Διότι οι αντιστάσεις είναι πολλές και, επειδή ακριβώς εμπλέκονται χιλιάδες πολιτών, δύσκολα η εκάστοτε εξουσία αναλαμβάνει το πολιτικό κόστος να πάρει μέτρα.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Υπάρχουν και άλλοι λόγοι.

Ένας είναι η ατιμωρησία˙ «πρακτικά» ελάχιστοι τιμωρούνται και αυτό παρέχει μια άνεση σε όποιον θέλει να παρανομήσει να μην το σκεφτεί δεύτερη φορά. Το φαινόμενο έχει να κάνει και με το καθεστώς των παραγραφών, αλλά και με τους ρυθμούς με τους οποίους κινείται η Δικαιοσύνη.

Ένας άλλος είναι το ότι… γνωριζόμαστε μεταξύ μας! Σας κάνει εντύπωση; Ακούστε τι απάντησε ο κ. Ρακιντζής στην ερώτηση ποιος τομέας έρχεται πρώτος σε διαφθορά στη χώρα μας: «Τις καλές εποχές, που υπήρχε οικονομική άνθιση, ήταν η πολεοδομία, έπειτα η εφορία, μετά ο τομέας της υγείας, αλλά τα πρωτεία τα έχει η τοπική αυτοδιοίκηση.

Η επαρχία έχει ένα μεγάλο μειονέκτημα, εκεί δεν μιλάει και δεν καταγγέλλει κανείς. Η κοινωνία είναι κλειστή και όλοι έχουν επαφές μεταξύ τους και σχέσεις που δεν θέλουν να διαταράξουν».

Το πιάσατε; Σκεφθείτε τα, λοιπόν, όλα αυτά, την επόμενη φορά που θα αναρωτηθείτε «γιατί».

 Ε, όχι και όλοι μαζί! 

171121 ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Προτεραιότητες…

Είναι κατανοητό ότι δεν μπορείς να κυνηγάς πάντοτε την επικαιρότητα. Όταν, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε ένας φίλος, μέσα σε 24 μόλις ώρες, οι νεκροί από τις πλημμύρες, «συναγωνίζονται» τον Καραμέρο με το αδιάβροχο, τους Ρουβίκωνες που μπούκαραν στο Υπουργείο Άμυνας και τη γυναίκα που τραυματίστηκε σοβαρά από φωτοβολίδα…

Είναι φυσικό να κάνεις επιλογές. Δεν μπορείς να ασχολείσαι με όλα ταυτοχρόνως, ούτε να δίνεις σε όλα την ίδια βαρύτητα. Εμείς είπαμε να πιάσουμε το πιο σοβαρό και να το δούμε κάπως αναλυτικά.

Το ίδιο έκαναν και άλλοι. Μόνο που η δική τους επιλογή ήταν πολύ διαφορετική και, φυσικά, μπορούμε να την κρίνουμε. Διότι, μια επιλογή, από μόνη της είναι αξιολόγηση, δείχνει τι θεωρείς σημαντικό.

Ενώ, λοιπόν είπαμε ότι θα μιλήσουμε σήμερα για τις ευθύνες που υπάρχουν και αλλού, θα κάνουμε εμβόλιμα κάτι άλλο. Θα δούμε πώς αντιμετώπισε το θέμα μια πλευρά του τύπου, η φιλοκυβερνητική, ρίχνοντας μια ματιά στον πιο σοβαρό εκπρόσωπό της, την ΑΥΓΗ της Κυριακής.

Το κύριο άρθρο της ήταν για «το μεγάλο κόλπο», με την φοροαποφυγή στους φορολογικούς παραδείσους. Σημαντικό θέμα, δεν λέω, δεν θα παθαίναμε και τίποτε όμως αν μαθαίναμε για τα μυστικά των φοροφυγάδων λίγες μέρες αργότερα.

Κατά τα άλλα, ένα κείμενο του Π. Σκουρλέτη για τις δεσμεύσεις σχετικά με τα πλεονάσματα και πώς πρέπει να επανασχεδιαστούν (μιλάει και για 9.000 προσλήψεις στους δήμους), ενώ ο Θ. Δρίτσας υποστηρίζει ότι το κοινωνικό μέρισμα είναι υποχρέωση της κυβέρνησης και όχι παροχή.

Η μόνη αναφορά για τη «Δυτική Αττική» είναι πως τα μέτρα πρέπει να παρθούν «χωρίς καθυστερήσεις και γραφειοκρατικές αγκυλώσεις». Έτσι απλά! Σαν να μη συνέβη κάτι σημαντικό, σαν να μην χάθηκαν ζωές σε απίστευτο αριθμό για καιρό ειρήνης.

Μπορείς όμως να ψάξεις στις μέσα σελίδες, όπου, πράγματι, υπάρχουν αρκετά κείμενα και απόψεις για το θέμα. Μάλιστα σε ένα γίνεται και λόγος για νεκρούς και αναζητούνται «Λασπωμένες ευθύνες». Διαχρονικά. Μόνο που η αναζήτηση σταματά κάπου στο 2011.

Στα άλλα κείμενα ούτε λέξη για θύματα, παρ’ όλο που η προσέγγιση γίνεται με επιστημονικό τρόπο. Δεν έχει νόημα να σας αναφέρουμε τους αρθρογράφους και τους σχολιαστές. Θα σας δώσουμε όμως κάποια παραδείγματα.

Το άλλο πουλάκι:

Διαβάζω:

«Δεν είναι η πρώτη και δυστυχώς δεν θα είναι ούτε η τελευταία τραγωδία. Ούτε φταίνε οι αμαρτίες μας γι’ αυτόν τον μίνι κατακλυσμό. Η ύβρις της ανθρώπινης αλαζονείας και η απληστία του σύγχρονου τρόπου ζωής είναι πάντα οι μεγάλοι ένοχοι, ενώ οι αθώοι πάντα θυσιάζονται.

Το ανθρώπινο είδος επιβιώνει πάνω στη Γη αντιμαχόμενο τους φυσικούς νόμους. Μέχρι πρόσφατα λογαριάζαμε ως τριτοκοσμικές τις εικόνες τέτοιων φυσικών φαινομένων. Τώρα τις βλέπουμε παντού, χειμώνα - καλοκαίρι.

Κανείς δεν εξαιρείται. Ο πλανήτης διεκδικεί την υπεροχή του εξαπολύοντας τραγωδίες παντού. Από τους φτωχομαχαλάδες της Ινδίας μέχρι τις βίλες της Φλόριντα. Προφανώς η δυστυχία είναι σε διαφορετικά μεγέθη, όμως κανείς δεν μένει στο απυρόβλητο και τέτοιες τραγωδίες είναι πλέον αναμενόμενες σε όποιο σημείο του πλανήτη κι αν κατοικούμε».

Σε άλλο άρθρο: «Η διαλεκτική του νερού σημαίνει ότι πλημμυρικό φαινόμενο δεν υπάρχει κάτω από μια ορισμένη ποσότητα νερού - επομένως μια συστηματική δημιουργία φραγμάτων στον περιαστικό χώρο (όπως αυτά που υπάρχουν στον Υμηττό, στην Πεντέλη, στο Πάνειο κ.ά. από τη Δασική Υπηρεσία) θα μπορούσε να αποτρέψει τη σώρευση μιας κρίσιμης “πλημμυροφόρας” μάζας.

Σημαντική όμως θα ήταν και η ανάλυση του επιφανειακού εδάφους (δαπεδοτοπίο) στον αστικό χώρο, όπου είναι χαρακτηριστική η διαφορά στην απορροή των νερών μεταξύ υπερδομημένων και ανοιχτών περιοχών:

Κάθε τετραγωνικό δομημένου χώρου και ασφάλτου συνιστά μείωση της “απορροφητικής ικανότητας” του εδάφους και κάτι τέτοιο θα έπρεπε να ισοφαρίζεται από άλλες επεμβάσεις στον μείζονα χώρο.

“Η πόλη είναι κατάσχεση της φύσης από τον άνθρωπο” - έλεγε ο Λε Κορμπυζιέ. Τα καταπατημένα ρέματα είναι κάτι παραπάνω - ως κατάσχεση κρίσιμου αστικού χώρου! Κι αυτό τουλάχιστον θα έπρεπε να κάνει την εξουσία πιο διαλλακτική με τις συλλογικότητες που ασχολούνται με την προστασία τους».

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Ένα άλλο κείμενο μας πάει πολύ πίσω.

Μιλάει για το 1853 και το βιβλίο «Ο βασιλεύς των ορέων», όπου  Γάλλος συγγραφέας Εδμόνδος Αμπού αναφέρει: «Οι Έλληνες απέφευγαν να χαράξουν δρόμους, σε κάθε περίπτωση που το νερό είχε την καλοσύνη να αναλάβει αυτό το έργο.

Σε τούτη τη χώρα, όπου ο άνθρωπος ελάχιστα αντιτίθεται στη δουλειά που κάνει η φύση, οι χείμαρροι είναι δρόμοι βασιλικοί, τα ρυάκια δρόμοι επαρχιακοί και τα χαντάκια δρόμοι κοινοτικοί. Οι καταιγίδες έχουν αναλάβει το έργο των μηχανικών που κατασκευάζουν γέφυρες και η βροχή συντηρεί, χωρίς έλεγχο, τους δρόμους μεγάλης και μικρής κυκλοφορίας».

Τέλος κάποιος κάνει λόγο και για… πραγματικές ευθύνες:

«Μα να που τα στόματα ανοίγουν μπροστά στο μέγεθος της καταστροφής. Ανοίγουν και με ευκολία ρίχνουν το ανάθεμα, και όλα τα αδρανή υλικά του πολιτικού προσωπικού της Μεταπολίτευσης καταγγέλλουν την κυβέρνηση για αδράνεια.

“Παραιτηθείτε” η επωδός των πρώην προς τους νυν. “Παραιτηθείτε” μέχρι την επόμενη “θεομηνία”, μέχρι την επόμενη “εκδίκηση της φύσης”. Τότε που οι νυν θα έχουν γίνει πρώην και θα ζητούν την παραίτηση των νυν. Αλλά μην το ψάχνεις.

Μην το ψάχνεις, γιατί αν το ψάξεις οι μισοί φταίχτες κατοικούν στα νεκροταφεία, και πού να τρέχεις τώρα να τους βρεις, και οι άλλοι μισοί φτύνουν στον κόρφο τους που δεν έσκασε το ρέμα επί των ημερών τους. Οπότε ας την πούμε θεομηνία και καθαρίσαμε».

Και την είπανε!

 Λίγο λίγο, ρε παιδιά!

171120 ΝΤΡΟΠΙΑΣΤΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Τόσοι νεκροί!

Σκέφτομαι ότι είναι ασέβεια να πεις ακόμη και τον αριθμό. Από τη στιγμή που δεν μπορεί να είναι ακριβής, από τη στιγμή που υπάρχουν ακόμη αγνοούμενοι και, τώρα που συζητάμε, μπορεί να βρεθούν και άλλα πτώματα…

Το να μιλάς για είκοσι και να είναι δεκαεννιά ή είκοσι ένας οι νεκροί, μοιάζει να μην έχει σημασία για σένα, να μην κάνει καμιά διαφορά ένας νεκρός περισσότερο ένας λιγότερο. Δεν είναι έτσι, όμως φοβάμαι πως έτσι μπορεί να εκληφθεί.

Και κανείς να μην αναλαμβάνει την ευθύνη! Ούτε ένας δεν βρέθηκε να πει τόσες ψυχές χάθηκαν, τόσα σπίτια έκλεισαν, είναι ντροπή να παραμένω στη θέση μου και να κάνω πως δεν έχω καμιά ευθύνη.

Οι ίδιοι άνθρωποι που με τόση ευκολία κουνάνε το δάχτυλο, όταν κρίνουν ότι κάποιοι άλλοι πρέπει να απολογηθούν για λάθη ή παραλήψεις. Που ξεσήκωναν τον κόσμο για πολύ μικρότερες καταστροφές και πολύ λιγότερα θύματα.

Σκέφτομαι μόνο τι θα γινόταν αν είχαμε έναν ή δύο νεκρούς στις… Σκουριές, εξαιτίας των έργων που γίνονται εκεί για την εξόρυξη του χρυσού. Πού θα ήταν όλοι αυτοί που σήμερα ψελλίζουν δικαιολογίες για την κλιματική αλλαγή.

Όπως κάποτε ευθύνονταν ο «στρατηγός άνεμος»! Έτσι και τώρα: «Φταίει ο κακός μας ο καιρός», που έλεγε και το σατιρικό τραγουδάκι για τους Ιταλούς, που, κάτω από την τέντα, δεν μπορούσαν να προχωρήσουν ούτε βήμα.

Βγήκε και ο άλλος στην τηλεόραση φορώντας το κίτρινο μπουφάν, λες και δεν προλάβαινε  να αλλάξει -να μακιγιαριστεί φαντάζομαι πρόλαβε- ή, αν ήταν τόσο πιεστική η κατάσταση, δεν μπορούσε να ενημερώσει το κοινό μέσω κάποιου συνεργείου που υπήρχε στην περιοχή.

Το ποιόν όμως των πολιτικών μας φαίνεται από το επίπεδο των ψηφοφόρων στους οποίους απευθύνονται. Διότι, ο συγκεκριμένος κύριος ήξερε πολύ καλά τι έκανε. Δεν εμφανίστηκε έτσι για σας και για εμένα.

Ξέρει ότι εκείνοι που τον ψηφίζουν έτσι θέλουν να τον δουν στην τηλεόραση. Όπως άλλωστε και ο ίδιος θα έσπευδε να ψηφίσει έναν πολιτικό που θα τον έβλεπε να εμφανίζεται στο γυαλί ΔΗΘΕΝ μόλις κατέφθασε από την «πρώτη γραμμή» και δεν πρόλαβε να βγάλει ούτε το μπουφάν.

Αφήστε που αφήνει να εννοηθεί ότι από μέσα μπορεί να μην είναι και κατάλληλα ντυμένος, ότι μπορεί να σηκώθηκε άρον άρον  από το κρεβάτι, να έριξε πάνω από τις πιτζάμες το μπουφάν που έχει για περίπτωση πλημμύρας, να έβαλε και τις γαλότσες και να ρίχτηκε στη μάχη.

Το άλλο πουλάκι:

Το ρίχνουμε στο καλαμπούρι.

Συνήθως εκεί οδηγεί η αμηχανία. Όταν δεν ξέρεις ακριβώς τι αισθάνεσαι, όταν η θλίψη δίνει τη θέση της στην οργή και εκείνη την απογοήτευση για το κατάντημα αυτού του τόπου και την ανυπαρξία προοπτικής.

Μια χώρα που έμαθε ή μπορεί να λειτουργεί μόνο υπό Κ. Σ., που λέγαμε και στη Φυσική, όταν ήμασταν μαθητές. Όπου όμως Κανονικές Συνθήκες έχουμε όταν η θερμοκρασία βρίσκεται από 10 μέχρι 25 βαθμούς και δεν βρέχει, ούτε φυσάει δυνατά.

Οτιδήποτε πέρα από αυτά τα όρια θεωρείται επικίνδυνη κατάσταση, θεομηνία, απρόβλεπτο γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε καταστροφές και να θρηνήσουμε θύματα. Και φυσικά, οι ευθύνες επιρρίπτονται αναλόγως.

Θα μου πείτε σε ποιον να αποδοθούν ευθύνες, όταν το έγκλημα είναι διαχρονικό και οι εμπλεκόμενοι χιλιάδες; Για να το καταλάβετε, θα σας δώσω ένα παράδειγμα. Ας σκεφτούμε τη χώρα σαν ένα καράβι.

Το οποίο έχει κουσούρια από την κατασκευή του, πείτε ότι γέρνει και ότι πολλά όργανα δεν λειτουργούν όπως θα έπρεπε. Ας δεχτούμε ακόμη ότι δεν διαθέτει όλους τους ναύτες που προβλέπεται και ότι δεν έγιναν κανονικά οι συντηρήσεις και οι επισκευές που χρειάζονταν.

Αυτή τη στιγμή όμως ταξιδεύει και έχει στη γέφυρα καπετάνιο και αξιωματικούς που -προσέξτε- ζήτησαν και πήραν τη διοίκηση του πλοίου, υποσχόμενοι μάλιστα πως θα φροντίσουν να επιδιορθώσουν ό,τι επιδιορθώνεται και να το οδηγήσουν ασφαλές σε καλό λιμάνι.

Αν το καράβι πάρει νερά, αν πέσει σε ξέρα, αν πάρει μεγάλη κλίση και χρειαστεί να παρθούν αποφάσεις, να ληφθούν μέτρα έκτακτης ανάγκης, να τηρηθούν πρωτόκολλα και αυτοί δεν μπορέσουν να κάνουν σωστά τίποτε από όλα αυτά, υπάρχει κάποιος που θα υποστηρίξει σοβαρά ότι δεν έχουν καμιά ευθύνη;

Μπορούν να βγουν, καπετάνιος και αξιωματικοί, στα κανάλια και να πουν δεν ήταν δική μας δουλειά, φταίνε οι προηγούμενοι που δεν μας παρέδωσαν το καράβι στην τρίχα; Στη χειρότερη περίπτωση θα τους πουν αν δεν μπορούσες να κάνεις κάτι ας μην αναλάμβανες!

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Το έχουμε πει πολλές φορές.

Όλοι όσοι παίρνουν κάποιο επίδομα που λέγεται «ευθύνης», βρίσκονται δηλαδή σε μια αντίστοιχη θέση, είναι και πρέπει να θεωρούνται υπεύθυνοι, όποτε γίνει κάποια στραβή. Μπορεί να φταίνε και άλλοι, όμως από αυτούς θα αναζητηθούν ευθύνες πρωτίστως.

Το χειρότερο μάλιστα είναι όταν προσπαθούν να κρυφτούν πίσω από άλλους οι οποίοι βρίσκονται σε κατώτερες θέσεις και ελέγχονται από αυτούς. Μα, αν δεν κάνει σωστά τη δουλειά του ο… ναύτης, ο καπετάνιος είναι εκεί για να τον ελέγξει.

Και, ελέγχω δεν σημαίνει τους διατάζω απλώς να κάνουν «ένα βήμα πίσω», για να φανώ καλύτερα στη φωτογραφία.

Για να είμαστε όμως δίκαιοι, υπάρχουν και αλλού ευθύνες, για τις οποίες θα μιλήσουμε αύριο.

 Κάνει νερά!

171117 ΕΠΕΤΕΙΑΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Πού ήσασταν το 2004;

Όχι στις 13 Αυγούστου στην τελετή έναρξης και στη συνέχεια στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, όχι στις 4 Ιουλίου, όταν σηκώναμε το «Τιμημένο», τέτοια μέρα εννοώ, σαν σήμερα, εσείς πού ήσασταν;

Εμείς ήμασταν εδώ, στη γνωστή φωλίτσα μας και συζητούσαμε για τον καιρό που περνάει δίχως να κοιτάει τη δική μας μελαγχολία. Τότε είχαν περάσει (προσέξτε πώς θα το θέσω) ΜΟΛΙΣ τριάντα ένα χρόνια από την εξέγερση των φοιτητών.

Μας φαινόταν πάρα πολλά και λέγαμε με αφορμή εκείνη τη σκέψη:

«Εκεί Πολυτεχνείο!

Αλήθεια, πόσο μακρινά φαίνονται όλα! Έχετε σκεφτεί ότι απέχουμε από το Πολυτεχνείο όσο απείχε εκείνο από το έτος του ’40;

Όπως “θυμούνταν” τον πόλεμο οι μαθητές και οι φοιτητές του ’73 έτσι φαίνεται και στα σημερινά παιδιά, μακρινό σαν παραμύθι, το Πολυτεχνείο. Οι πολύ μικροί ακούνε γι’ αυτό μόνο από τους παππούδες, ή τις γιαγιάδες, γιατί οι γονείς τους μπορεί να ήταν και αγέννητοι!

Βέβαια, λένε πως ο χρόνος, η απόσταση, δίνουν στα γεγονότα την αληθινή τους διάσταση, μακριά από συναισθηματικές φορτίσεις. Λένε ακόμα πως η μνήμη (ναι, αυτή που καίει άκαυτη βάτος) βοηθάει να ταξιδεύει το νόημά τους στο εκάστοτε παρόν και να φωτίζει το μέλλον.

Λένε… Τα λόγια είναι ωραία και οι επέτειοι μας δίνουν ευκαιρίες να λέμε ακόμη πιο μεγάλα, ακόμη πιο συγκινητικά, πιο παχιά λόγια.

Οι επέτειοι… Που επαναλαμβάνονται ίδιες κι απαράλλακτες κάθε χρόνο με το πρόγραμμα των εκδηλώσεων να αντιγράφεται με νέα χρονολογία και τα πρόσωπα να εναλλάσσονται μεταπηδώντας ο ένας στη θέση του άλλου.

Ομιλία από το Δήμαρχο της πόλης και κατάθεση στεφάνου από όσους το επιθυμούν, αρκεί να το δηλώσουν εγκαίρως στον υπεύθυνο τελετάρχη.

Περάστε κόσμε. Τιμή και Δόξα στα νιάτα του Νοέμβρη.

Ακολουθεί ενός λεπτού σιγή και… “θα κλείσουμε με τον Εθνικό Ύμνο” που είναι και της μόδας φέτος». Είπαμε γιατί ήταν της μόδας. Διότι είχε ακουστεί σε στιγμές εθνικού μεγαλείου, το 2004!

Το άλλο πουλάκι:

Τι έχει αλλάξει από τότε;

Φέτος, διαβάζω στο Πρόγραμμα των Εκδηλώσεων, θα μιλήσουν πιο πολλοί, όλα τα σημαντικά πολιτικά πρόσωπα του τόπου. Στεφάνι θα καταθέσει και πάλι όποιος επιθυμεί (από τους «αναγνωρισμένους συλλόγους» και τα κόμματα, αρκεί να το είχε δηλώσει μέχρι χθες.

Βέβαια, το ενδιαφέρον έχουν πάντοτε οι δηλώσεις οι άλλες, εκείνες που ακολουθούν την τελετή. Ενδιαφέρον για αυτούς που τις κάνουν, όμως εκείνοι νομίζουν ότι μας ενδιαφέρουν κι εμείς. Ακούστε τι λέγαμε πριν από δεκατρία χρόνια:

«Ακολουθούν δηλώσεις. Όσοι κατέθεσαν αλλά κι όσοι δεν κατέθεσαν στεφάνια μπορούν να πουν την άποψή τους στις κάμερες για το νόημα της ημέρας. Όχι, δεν χρειάζεται να το δηλώσουν εγκαίρως! Βλέπετε, η τηλεόραση είναι ακόμη πιο ανοιχτή κι από την τελετή του Πολυτεχνείου.

Τελετή! Αρχίζουν λοιπόν οι συγκρίσεις ανάμεσα στο τότε και στο σήμερα, η σταθερότητα του πολιτεύματος, ο καθημερινός αγώνας για δημοκρατία, οι νέοι που τους έλεγαν αλήτες… Κάποιοι αποτολμούν επικίνδυνες αναγωγές.

“Τι θα γινόταν σήμερα αν…;” ή άλλες συγκρίσεις του τύπου “Είναι η σημερινή νεολαία αντάξια…;” Όχι, δεν είναι. Δεν είναι γιατί, απλούστατα, μιλάμε για δυο διαφορετικές εποχές. Ακόμη κι αν σήμερα μπορεί να καμαρώνει κάποιος για τους νέους που βρίσκονται πρωτοπόροι στους αγώνες κατά του πολέμου, κατά της παγκοσμιοποίησης (με ό,τι κι αν σημαίνει για τον καθένα αυτό).

Δυο διαφορετικές εποχές. Γιατί η γενιά εκείνη “είχε πίσω της τη λάμψη του ‘60”. Αρκεί να σκεφτούμε μόνο τι κοσμογονία συνέβαινε στο χώρο της τέχνης. Στη μουσική, στο θέατρο, στην ποίηση, στον κινηματογράφο, στα εικαστικά…

Η σημερινή νεολαία αντίστοιχα έχει πίσω της τη “Λάμψη” του ’90. Που οι επόμενες γενιές θα τη θυμούνται ως δεκαετία του χρηματιστηρίου».

Σκεφθείτε, φίλοι μου, τι θα μπορούσε να πει κανένας σήμερα. Που, στους νέους του 2004 έχουν προστεθεί και εκείνοι των δεκατριών χρόνων που πέρασαν. Που έχουμε περάσει τόσα και τόσα με την κρίση και που μας κυβερνούν άνθρωποι για τους οποίους το Πολυτεχνείο έλεγε πολλά.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Ή έτσι νόμιζαν!

Θα παραφράσω τώρα λίγο –ελάχιστα- τα όσα λέγαμε το 2004 για να σας μιλήσω για το σήμερα. Αναρωτιόμασταν -ρητορικά- αν φταίνε οι νέοι για όσα έχουν… πίσω τους. Διότι για το παρελθόν δεν είναι υπεύθυνοι οι ίδιοι αλλά η προηγούμενη από αυτούς γενιά.

Αυτοί, λοιπόν, που μας οδήγησαν εδώ που είμαστε σήμερα είναι η περίφημη γενιά του Πολυτεχνείου. Όχι μόνο όσοι κατέλαβαν κυβερνητικές θέσεις, αλλά όλοι μαζί, ως «γενιά» που έπεσε με τα μούτρα στον εύκολο πλουτισμό.

Ναι, είναι αυτοί που μεγάλωσαν με Χατζιδάκι και Θεοδωράκη, που πριν κοιμηθούν διάβαζαν Σεφέρη και Ελύτη, που στριμώχνονταν στο «Υπόγειο του Κουν» και ξεχύνονταν στα μεγάλα συλλαλητήρια και στους κοινωνικούς αγώνες.

Για να στραφούν στη χειρότερη μορφή ατομισμού που είδε ποτέ αυτή η χώρα. Αυτόν της καλοπέρασης και της επίδειξης, της ζωής δίχως αύριο (το σήμερα είναι το αύριό τους και… δεν υπάρχει) για τον τόπο, αλλά και για τα ίδια τους τα παιδιά.

Σήμερα βέβαια ήρθε στο προσκήνιο και άλλα αστέρια, οι βλαστοί της «Δρακογρενιάς». Σας διαβάζω μόνο ένα απόσπασμα από το μήνυμα για το Πολυτεχνείο που έστειλε ΠΡΟΣΕΞΤΕ διορισμένο στέλεχος της κυβέρνησης. Διαβάστε το πολλές φορές, μπας και βγάλετε άκρη:

«Το καθεστώς της εξάρτησης και της υποτέλειας, που οδήγησε την Ελλάδα στη ζοφερή επταετία της στρατιωτικο-φασιστικής δικτατορίας, σήμερα επισωρεύει στις πλάτες του λαού νέα μεγάλα δεινά. Τα τελευταία χρόνια διανύουμε και πάλι κρίσιμες στιγμές  και ο ελληνικός λαός καλείται ο ίδιος πια να επαναπροσδιορίσει τις έννοιες “δημοκρατία” και “ελευθερία”. Απαιτείται αγώνας!»

Πώς είπατε;

 Η ζωή μας κύκλους κάνει!