190307 ΚΩΜΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Ποιους ενοχλεί ο Αρκάς;

Είμαι στη δυσάρεστη θέση να σας πω ότι γνωρίζω τον Αρκά από το «Σιγά τ’ αυγά» και τα «Χοντρά Κόλπα». Δυσάρεστη, εννοώ, ηλικιακά, αφού ο γνωστός άγνωστος κωμικογράφος πρωτοπαρουσίασε τις ιστορίες του στις αρχές τα δεκαετίας το 1980.

Μείναμε τότε όλοι κατάπληκτοι από το έξυπνο, αυτοσαρκαστικό χιούμορ τού αποτυχημένου ερωτικά Κόκκορα, σε αντίθεση με το κυνικό και… παχύδερμο Γουρούνι, που το ήθελαν όλες για το κορμί του. 

Περιττό να πω πως όλοι στην παρέα ταυτιζόμασταν με τον Κόκκορα, ακόμη κι εκείνοι που είχαν (κάποιες) ερωτικές σχέσεις, αφού οι επιδόσεις του Γουρουνιού αποτελούσαν πρότυπο για κάθε πικραμένο εραστή.

Έκτοτε συνεχίσαμε να τον παρακολουθούμε με ενδιαφέρον σε όλες τις δουλειές του, τις οποίες αγοράζαμε πλέον σε λευκώματα, καθώς, συχνά, οι αρχικές δημοσιεύσεις γινόταν σε έντυπα που  δεν προτιμούσαμε.

Κοινό γνώρισμα όλου του έργου του το υψηλής ευφυΐας χιούμορ, ο απίστευτος κυνισμός των ηρώων του, κυρίως όμως ο αυτοσαρκασμός, ο οποίος βάζει τον αναγνώστη σε ένα ενδιαφέρον παιχνίδι αυτογνωσίας.

Στον υπέροχο θίασο των «τεράτων» που μας παρουσίασε, από το πανέξυπνο ποντίκι της φυλακής και το θρασύτατο σπουργίτι που ειρωνεύεται τον πατέρα του, μέχρι τη «σκύλα γάτα» Λουκρητία και τα πειραματόζωα…

Αναγνωρίσαμε όλοι, λίγο πολύ, καταστάσεις δικές μας, καθημερινές, παρατραβηγμένες όσο απαιτεί η εύστροφη σάτιρα, δεικτικές τόσο που να μας «νευριάζουν», χωρίς όμως να μας αφήνουν περιθώρια να διαφωνήσουμε.

Στους δε πιο… ανθρώπινους χαρακτήρες του, από τους αγγέλους του Παραδείσου και τις καταπιεσμένες κομμώτριες, μέχρι τον Προφήτη και τους μήνες, έστησε κυριολεκτικά απέναντί μας έναν καθρέφτη.

Το ενδιαφέρον είναι ότι ο Αρκάς δεν παριστάνει ότι είναι ο καθρέφτης. Αυτός σού δίνει την εντύπωση ότι βρίσκεται μονίμως στην ίδια πλευρά με σένα, τον αναγνώστη, και καθρεφτίζεται στο ίδιο το δημιούργημά του.

Δεν ξέρω πόσοι από τους αναγνώστες του, εκείνους που τον γνώρισαν χάρη στο διαδίκτυο, συμμερίζονται αυτές τις απόψεις, αφού η νέα αυτή τεχνολογία έχει μια (να ήταν μόνο μια!) αδυναμία.

Το άλλο πουλάκι:

Είναι τζάμπα!

Όταν πληρώνεις για να αγοράσεις ένα βιβλίο, ένα λεύκωμα κόμιξ εν προκειμένω, ξέρεις πολύ καλά πού δίνεις τα χρήματά σου. Ξέρεις τι θα διαβάσεις και, σε γενικές γραμμές, συμφωνείς με το περιεχόμενο.

Όταν όμως αυτό σου προσφέρεται τζάμπα και, εξίσου σημαντικό, αποσπασματικά, τότε εμπλέκεσαι σε μια ιστορία που μπορεί να μην είναι του γούστου σου, αλλά τη βλέπεις συνεχώς μπροστά σου.

Αυτό, είναι φυσικό, να σε εκνευρίζει. Ειδικά όταν στόχος της σάτιρας των εικονογραφημένων αυτών ιστοριών είναι η κυβέρνηση που ψήφισες και ο πρωθυπουργός της καρδιάς σου. Τότε επιτίθεσαι στον δημιουργό τους για…

Αλήθεια, τι είναι αυτό που ενοχλεί όσους επιτέθηκαν στον Αρκά; Αναρωτιούνται για ποιο λόγο δεν έκανε πολιτική σάτιρα μέχρι σήμερα, αλλά θυμήθηκε να την κάνει τώρα, για να χτυπήσει αυτή την κυβέρνηση. Ε, και;

Αφήνω το γεγονός ότι δόθηκε μια απάντηση επ’ αυτού (το πράγμα έχει φτάσει στα άκρα με τη συγκεκριμένη κυβέρνηση) όμως ακόμη κι αν δεν υπάρχει καμιά «δικαιολογία», τι σημαίνει αυτό;

Ότι ο Αρκάς, για να χτυπάει μόνο την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ, είναι σίγουρα… νεοφιλελεύθερος δεξιός, άρα οτιδήποτε έχει δημιουργήσει μέχρι σήμερα είναι για πέταμα, αφού υπηρετεί τον συντηρητισμό;

Ας πούμε ότι είναι πράγματι έτσι. Ότι αύριο το πρωί αποκαλύπτεται το πραγματικό όνομα του Αρκά και μαθαίνουμε ότι (τι να πω;) κατεβαίνει υποψήφιος με τη Νέα Δημοκρατία. Αυτό τι αλλάζει για το έργο του;

Θέλετε να το πάω παραπέρα; Αποκαλύπτεται και ότι εργάζεται ως έμμισθος υπάλληλος στο γραφείο του Κυριάκου Μητσοτάκη και δημιουργεί τα κόμιξ του κατόπιν παραγγελίας. Αυτό τι σημαίνει για την ποιότητα του έργου του;

Κατ’ αρχάς, εκείνοι που του επιτίθενται νομίσω ότι είναι οι τελευταίοι που πρέπει να κατακρίνουν τη στρατευμένη τέχνη. Πέρα όμως από τη στράτευση, θα έπρεπε να κρίνουν καθ’ αυτό το έργο του δημιουργού. 

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Μπορεί να μην τους αρέσει.

Δικαίωμά τους. Όπως σ’ εμάς δεν αρέσουν τα (πολιτικά) αστεία με τις γριές που κάνουν το κοινό του Λαζόπουλου να ξεκαρδίζεται. Δεν αναρωτηθήκαμε όμως ποτέ γιατί δεν χτυπάει την εξουσία τώρα πια!

Κακά τα ψέματα, φίλοι μου. Ο Αρκάς μοιάζει με εκείνους τους παίκτες που τους βρίζεις επειδή βάζουν κάτι γκολάρες στην ομάδα σου και την έχουν κάνει αυτό που στο ποδόσφαιρο αποκαλούν «πελάτη» τους.

Τους βρίζεις, αλλά κατά βάθος αναγνωρίζεις ότι είναι παικταράδες, ότι μέσα στο γήπεδο «βγάζουν μάτια» και πολύ θα ήθελες να τους έχεις στη δική σου ομάδα. Δεν τους έχεις όμως και αυτό είναι που σε νευριάζει περισσότερο.

Ο Αρκάς είναι ένας τέτοιος σπουδαίος παίκτης. Η δουλειά του είναι αξιοζήλευτη, αποτελεί κόσμημα στο είδος της. Στο κάτω κάτω λέει με τον δικό του μοναδικό τρόπο πράγματα που προσπαθούν να πουν τόσοι άλλοι Έλληνες.

Και δεν τα καταφέρνουν. Ή, αν το κάνουν, δεν έχουν την απήχηση που έχουν τα σκίτσα του Αρκά. Διότι το ίδιο καυστικοί για την κυβέρνηση μπορεί να είναι και άλλοι, όμως τα λένε με εκτενέστατα κείμενα.

Ποιος κάθεται να διαβάσει εκατοντάδες λέξεις; Μια εικόνα όμως και έναν σύντομο διάλογο όλοι τα βλέπουν. Αν σε όλα αυτά διακρίνατε μια ζήλεια, πολύ σωστά τη διακρίνατε.

Πώς να κρυφτείς απ’ τα παιδιά;

Άσε που σου τη δίνει και η καλά κρυμμένη ανωνυμία!

190306 ΣΥΝΘΕΤΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Το πρόβλημα με τις συνθέσεις.

Δεν εννοώ τις μουσικές συνθέσεις, έχουν και αυτές τα προβλήματά τους, όμως δεν είναι της ώρας να τα συζητήσουμε. Θα μιλήσουμε κάποια άλλη φορά γι’ αυτά. Τώρα αλλού θέλω να εστιάσω.

Υπάρχουν δύο ειδών συνθέσεις και για να μην μπερδευτούμε, ας τις πάρουμε με τη σειρά. Το πρώτο είδος θα το παρομοιάσουμε με ένα μπουκέτο από λουλούδια διαφόρων ειδών. Δύο ή περισσότερων, δεν έχει σημασία.

Αυτά μπορούμε να τα «συνθέσουμε» και να τα παρουσιάσουμε ως μια ανθοδέσμη, με πολλούς διαφορετικούς τρόπους. Κάποιος ειδικός μπορεί να σκεφτεί πολλούς ευφάνταστους τέτοιους. Εμείς πάλι όχι.

Ποιο είναι το μυστικό.; Στην ανθοδέσμη αυτή, κάθε λουλούδι κρατάει την δική του προσωπικότητα. Την εμφάνιση, το χρώμα και το άρωμά του. Μέσα όμως στο σύνολο αυτά υποχωρούν και εμφανίζεται κάτι νέο.

Μπορείς, αν θέλεις να προσθέσεις ή να αφαιρέσεις λουλούδια από κάποιο είδος ή από ένα χρώμα, και τότε το σύνολο αλλάζει, η ανθοδέσμη γίνεται τελείως διαφορετική. Αν, πάλι, δεν σου άρεσε, μπορείς να τα ξεχωρίσεις τελείως.

Το δεύτερο είδος σύνθεσης μπορούμε να το δούμε σαν ένα κοκτέιλ από διαφορετικά ποτά. Εδώ το πράγμα αλλάζει εντελώς. Το νέο ποτό που προκύπτει από τη μείξη δεν έχει τα χαρακτηριστικά κανενός από τα προηγούμενα.

Μπορεί στο βάθος να θυμίζει λίγο το ένα ή το άλλο ποτό που αναμείξαμε, όμως ούτε το άρωμα, ούτε η γεύση, ούτε φυσικά το χρώμα κάποιου κυριαρχεί. Αν μιλάμε για κοκτέιλ, έτσι; Και όχι για ουίσκι με σόδα, ή βότκα με πορτοκαλάδα.

Το πιο χαρακτηριστικό είναι ότι, από τη στιγμή που θα αναμειχθούν τα ποτά, είναι αδύνατον να τα ξεχωρίσεις και πάλι. Ό,τι νέο προσθέσεις αυτό θα σου δώσει κάτι διαφορετικό από εκείνο που είχες μέχρι τότε.

Αν δεν πετύχει η μείξη, είναι πολύ δύσκολο να διορθώσεις το τελικό αποτέλεσμα κάνοντας διαρκώς νέες προσθήκες. Καλύτερα να το πετάξεις και να προσπαθήσεις κάτι νέο από την αρχή, παρά να ματαιοπονείς με «μπαλώματα».

Αυτά τα δύο είδη συνθέσεων αντικατοπτρίζονται και στις σύνθετες λέξεις που υπάρχουν στη γλώσσα μας. Κάποιες αντιστοιχούν στο πρώτο είδος και κάποιες στο δεύτερο. Σήμερα θα ασχοληθούμε με ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα.

Το άλλο πουλάκι:

Κεντροαριστερός (πόλος)!

Ας ξεκινήσουμε από το είδος της σύνθετης λέξης. Εμφανισιακά, αλλά και νοηματικά (μη βιάζεστε, θα καταλάβετε πού το πάω) μοιάζει με το αλατοπίπερο, δηλαδή μιλάμε για μια «παρατακτική σύνθετη λέξη».

Τα δύο συνθετικά της συμμετέχουν ισότιμα και ισοδύναμα. Δεν είναι όπως το γαλανομάτης (κτητικό σύνθετο) ή όπως το βιβλιοφάγος (αντικειμενικό σύνθετο). Ασφαλώς δεν είναι και όπως το κρυφοκοιτάζω (προσδιοριστικό σύνθετο).

Τα παρατακτικά σύνθετα όμως, αλλιώς και παρατακτικά ζευγαρωτά, διακρίνονται και αυτά σε δυο κατηγορίες, όπως τις συνθέσεις που αναφέραμε προηγουμένως. Για να γίνει κατανοητό, ας δώσουμε και πάλι ένα παράδειγμα.

Ο βορειοδυτικός άνεμος (μαΐστρος για τους θαλασσινούς) είναι ένας άνεμος που φυσά από μια κατεύθυνση ανάμεσα στον βορρά και τη δύση. Αν γυρίσει λίγο έτσι, μπορεί να γίνει βόρειος ή δυτικός.

Η καμηλοπάρδαλη όμως, είναι ένα ζώο τελείως διαφορετικό και από την καμήλα και από τη λεοπάρδαλη. Τα χαρακτηριστικά της, εμφάνιση, τόπος που ζει, συνήθειες κ.λπ. δεν έχουν σχέση με τα άλλα δύο ζώα.

Δεν ξέρω πόσο πετυχημένα είναι τα παραδείγματα που προσπαθώ να δώσω, όμως ας έρθουμε στην κεντροαριστερά για να δούμε ακριβώς τι θέλω να πω. Η κεντροαριστερά είναι περισσότερο… καμηλοπάρδαλη.

Δηλαδή δεν πρόκειται για μια συνένωση ή συνεύρεση (πολιτική έτσι;) κάποιων αριστερών με κάποιους κεντρώους. Είτε μιλάμε για ανθρώπους είτε μιλάμε για ιδέες. Δεν παίρνω λίγο από εδώ και λίγο από εκεί να κάνω ένα… μπουκέτο.

Στο οποίο, αναλόγως την περίσταση και τα διαθέσιμα άνθη, μπορώ να προσθέτω ή να αφαιρώ (ανθρώπους και ιδέες) και να βλέπω πού με πάνε κάθε φορά οι… δημοσκοπήσεις. Αυτό δεν είναι κεντροαριστερά.

Δυστυχώς όμως, μια τέτοιου είδους κεντροαριστερά φαίνεται να επιδιώκει η κυβέρνηση και ο ΣΥΡΙΖΑ. Είμαστε εμείς αριστεροί, να πάρουμε και κάποιους κεντρώους και να κάνουμε τον μεγάλο κεντροαριστερό πόλο.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Από τον οποίο θα κρατήσουμε το «μεγάλο».

Δηλαδή το καλύτερο δυνατό εκλογικό αποτέλεσμα. Διότι, αν θέλουμε να μιλήσουμε με πραγματικούς όρους, ακόμη και αυτού του είδους η σύνθεση, το μπουκέτο, δεν μπορεί να είναι εφικτή.

Θα έπρεπε να κάτσουμε και να δούμε πόσο αριστερή είναι η κυβέρνηση (και ο ΣΥΡΙΖΑ), όχι σε θέσεις και διακηρύξεις, ούτε σε προθέσεις και στόχους, αλλά σε εφαρμοσμένη πολιτική, αφού τώρα πια ξέρουμε.

Έχουμε δει όλα τα μέτρα που ψήφισε στη Βουλή, έχουμε δει όλους τους χειρισμούς της σε σχέση με τη στήριξη των θεσμών, τον σεβασμό στη διάκριση των εξουσιών, την ευαισθησία στα ανθρώπινα δικαιώματα…

Έχουμε δει πώς αντιμετωπίζει τη διαφορετική έκφραση, πώς αντιλαμβάνεται τις ίσες ευκαιρίες, πώς αξιολογεί το ηθικό πλεονέκτημα, πώς προβάλλει τη δική της αισθητική αντίληψη για τον τρόπο διαχείρισης της εξουσίας.

Μια κεντροαριστερά, λοιπόν, που είναι κάτι τελείως διαφορετικό από τη συνεύρεση ή το αριθμητικό (εκλογικά) άθροισμα κάποιων κεντρώων με κάποιους αριστερούς, δεν είναι δυνατόν να επιτευχθεί από ανθρώπους που δεν την αντιλαμβάνονται έτσι.

Το ενδιαφέρον είναι ότι δεν μπορεί να επιτευχθεί ούτε μια κεντροαριστερά… αλατοπίπερο ή ρυζόγαλο. Διότι κάποιος πρέπει να είναι το κέντρο και κάποιος η αριστερά. Άντε να τους βρεις!

 Σαν να λέμε γατόσκυλο!

190305 ΣΧΕΤΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Πώς πρέπει να είναι μια ερωτική σχέση;

Είπαμε χθες ότι σας χρωστάμε κάτι. Να διατυπώσουμε ξεκάθαρα και τη δική μας άποψη για το κύριο χαρακτηριστικό που πρέπει να διακρίνει μια ερωτική σχέση, ώστε αυτή να είναι αποδεκτή.

Από ποιον αποδεκτή; Από εμάς, φυσικά. Αφού γι’ αυτό ακριβώς μιλάμε. Ο καθένας έχει τα δικά του κριτήρια και, εννοείται, η πολιτεία βάζει τα δικά της, που φροντίζει, μέσω των νόμων και των δικαστηρίων, να τηρούνται.

Κάθε ερωτική σχέση, λοιπόν, οφείλει να είναι ισότιμη. Και όχι σχέση… κυριαρχική, ή για να δανειστούμε ένα όρο του Γκράμσι, σχέση ηγεμονίας. Το τι ακριβώς σημαίνει αυτό θα το εξηγήσουμε αμέσως.

Τα δύο (ή περισσότερα) μέλη που συμμετέχουν σε μια τέτοια σχέση να είναι πάνω κάτω «ισοδύναμα». Και να διαθέτουν την ωριμότητα να καταλαβαίνουν πολύ καλά τι (θέλουν να) κάνουν. Αυτό σηκώνει παραπέρα εξήγηση.

Μια σχέση στην οποία ο ένας είναι ώριμος, με γνώση και εμπειρίες από τη ζωή, πιθανότατα με σημαντική μόρφωση, ενώ ο άλλος είναι άβγαλτος, νέος ίσως στη ηλικία και χωρίς αντίστοιχες παραστάσεις, δεν είναι σχέση ισότιμη.

Είναι βέβαιο ότι εκείνος που έχει το πάνω χέρι είναι ο μεγαλύτερος και μπορεί πολύ εύκολα να γίνει υπερβολικά χειριστικός, παρασύροντας τον άλλο σε δρόμους που ίσως δεν θα ήθελε να ακολουθήσει.

Ένας καθηγητής, για παράδειγμα, μπορεί πολύ εύκολα να «θαμπώσει» μια μαθήτρια στην οποία κάνει ιδιαίτερο μάθημα, να τη γοητεύσει με την όλη προσωπικότητά του, και να συνάψει μαζί της μια ερωτική σχέση.

Ανεξαρτήτως τού τι προβλέπει ο νόμος, αυτή είναι μια σχέση ανέντιμη, ακριβώς επειδή δεν βασίζεται στη ισότιμη συμμετοχή των δύο μερών. Βλέπετε, δεν έφερα ακραίο παράδειγμα, αλλά κάποιο από την καθημερινότητά μας.

Ακόμη και αν η μαθήτρια έχει την ηλικία ώστε να θεωρείται νομικά ενήλικη, αυτό δεν αναιρεί το ανέντιμο της χειρονομίας από πλευράς του καθηγητή. Ειδικά όταν αυτή η σχέση δεν είναι η μοναδική που έχει συνάψει.

(Βλέπετε, για την αντίστροφη περίπτωση, καθηγήτριας με μαθητή, δεν μιλάω καθόλου, γιατί τα κοινωνικά στερεότυπα που υπάρχουν θα την πάνε αλλού τη συζήτηση και δεν το θέλω. Καλύτερα να παραμείνουμε σε πιο… κλασικές περιπτώσεις.)

Το άλλο πουλάκι:

Η ηλικία είναι μία παράμετρος.

Και για να το καταλάβουμε καλύτερα, δυο νέοι, ανήλικοι κατά τον νόμο, που συνάπτουν μια ερωτική σχέση, συμμετέχουν σ’ αυτήν (σχεδόν πάντα) ισότιμα. Επομένως η σχέση τους δεν έχει κάτι το επιλήψιμο.

Μπορεί να θεωρούμε ότι είναι ανώριμοι, ότι δεν βρίσκονται ακόμη σε θέση να διαχειριστούν σωστά τα συναισθήματά τους ή/και τις ορμές τους, όμως αυτό ισχύει και για τους δύο το ίδιο. Κανείς δεν… ηγεμονεύει.

Θυμάμαι μια περίπτωση, σε έναν γάμο, όταν ο κουμπάρος του ζευγαριού ρώτησε τη νύφη τι δώρο θα ήθελε να της πάρει και εκείνη απάντησε «ένα ποδήλατο»! Ήταν, βλέπετε, μόλις δεκατριών ετών.

Γνώρισε κάποιον μεγαλύτερο, τον ερωτεύτηκε, έμεινε έγκυος και αποφασίστηκε ο γάμος. Αυτό ο νόμος δεν το απαγορεύει και οι οικείοι, μαζί με τους συγγενείς και τους φίλους το… χειροκρότησαν στην εκκλησία.

Δεν παύει όμως να είναι, κατά την άποψή μας, μια σχέση τρομερά άνιση και, ως εκ τούτου, ανέντιμη, πέρα από το γεγονός ότι μπορεί να έχει ευτυχέστερη συνέχεια από άλλες όπου η συμμετοχή του ζευγαριού μπορεί να είναι ισότιμη.

Το ερώτημα είναι τι συμβαίνει όταν σε μια ερωτική σχέση υπάρχει και… οικονομική ανισότητα. Μιλάμε για δυο διαφορετικές περιπτώσεις. Η πρώτη, όπου ο ένας είναι πολύ πλούσιος και (καλο)συντηρεί τον άλλο με τα λεφτά του δεν μας ενδιαφέρει εδώ.

Πιθανότατα ο δεύτερος θα βρίσκεται πάντα σε μια μειονεκτική θέση, πράγμα καθόλου καλό για τη σχέση, όμως, από τη στιγμή που ήταν ώριμος και το επέλεξε γνωρίζοντας τον… κίνδυνο, εμάς δεν μας πέφτει λόγος.

Τι γίνεται όμως στη περίπτωση που το χρήμα τού ενός εξαγοράζει απλώς τις ερωτικές υπηρεσίες του άλλου; Μπορούμε τότε να μιλήσουμε για ισοτιμία ή το πράγμα είναι από εξ ορισμού σχέση εξουσίας;

Νομίζω ότι και πάλι παίζει ρόλο η ωριμότητα, αλλά και οι συνθήκες κάτω από τις οποίες παρέχονται οι ερωτικές υπηρεσίες του δεύτερου… συμβαλλόμενου. Αν είναι ενήλικας και έτσι αποφάσισε ο ίδιος, κανένα πρόβλημα.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Μιλάμε για… εμπορική συναλλαγή.

Ο ένας, έχοντας σώας τας φρένας και εν πλήρει συνειδήσει, πουλάει τις ερωτικές του υπηρεσίες και ο άλλος τις αγοράζει πληρώνοντας το αντίτιμο. Αυτό και τέλος. Και οι δυο γνωρίζουν επακριβώς τι δίνουν και τι παίρνουν.

Η κατάσταση όμως αλλάζει, όταν οι ερωτικές υπηρεσίες προσφέρονται όχι οικειοθελώς, αλλά επειδή το άτομο που τις προσφέρει είναι υποχρεωμένο, για διάφορους λόγους, να το κάνει. Όταν, για να το πω πιο σωστά, είναι εξαναγκασμένο.

Τότε το πράγμα χαλάει και εκείνος που πληρώνει για να αγοράσει τέτοιου είδους υπηρεσίες φέρει μεγάλη ευθύνη. Πόσο μεγάλη; Αυτό το κρίνει ο νόμος, συνεκτιμώντας και άλλες παραμέτρους.

Για εμάς όμως, μια και δεν μιλάμε σήμερα με οδηγό το τι προβλέπεται νομικά, αλλά το πώς κρίνουμε εμείς τις ερωτικές σχέσεις, μια τέτοια συνεύρεση είναι απαράδεκτη. Και εκείνος που πληρώνει για να την έχει το ίδιο.

Κλείνουμε την κουβέντα ξέροντας πολύ καλά ότι γενικεύσαμε επικίνδυνα, μια και σε κάθε είδους σχέση υπάρχουν χιλιάδες ειδικές περιπτώσεις. Ελπίζουμε όμως να έγινε κατανοητό αυτό που θέλαμε να πούμε.

Ίσως, με άλλη ευκαιρία, πούμε περισσότερα και με πιο αναλυτικό τρόπο.

«Να ξέρουμε τι δίνουμε, τι γράφουμε», που λέει κι ο Ζίκος!

190304 ΑΝΑΡΜΟΣΤΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Αλληλεγγύη!

Πρόκειται για ένα ευγενές συναίσθημα και, ως εκ τούτου, πρέπει να εκτιμούμε εκείνους που το διαθέτουν. Μόνο που η αλληλεγγύη δεν είναι κάτι που μπορεί να το διαθέτεις σε… απόλυτο βαθμό.

Όπως, ας πούμε η ευγένεια, την οποία μπορείς να εκφράζεις σε κάθε περίπτωση. Η αλληλεγγύη απευθύνεται σε συγκεκριμένα πρόσωπα, μεμονωμένα ή σύνολα, τα οποία πλήττονται, ή περνούν μια δύσκολη «φάση».

Η αλληλεγγύη μοιάζει όμως με την ευγένεια σε κάτι άλλο. Μπορεί να μη σου… βγαίνουν φυσικά, αλλά να αισθάνεσαι υποχρεωμένος να φανείς αλληλέγγυος ή ευγενής, επειδή κάτι τέτοιο επιτάσσει η πολιτική ορθότητα.

Γίνεται, ας πούμε, μια τρομοκρατική επίθεση σε κάποια εφημερίδα την οποία εσύ ποτέ δεν διάβαζες, με την οποία μπορεί και να διαφωνούσες ριζικά, όμως βγαίνεις και δηλώνεις την αλληλεγγύη σου στους ανθρώπους της.

Συναντάς σε δημόσια εκδήλωση κάποιο πρόσωπο τον οποίο δεν εκτιμάς καθόλου, καθώς όμως είσαι υποχρεωμένος να το χαιρετήσεις, φέρεσαι ευγενικά, δίνεις το χέρι σου, λες ένα «πώς είστε» και πας παρακάτω.

Υπάρχουν πάλι περιπτώσεις που αισθάνεσαι υποχρεωμένος να σταθείς στο πλάι κάποιου που περνάει δύσκολες στιγμές, απλώς επειδή είναι δικός σου άνθρωπος, ακόμη και αν για τις δυσκολίες έχει ευθύνη ο ίδιος.

Συμπαραστέκεσαι τον φίλο σου που σε όλη την εξεταστική «πετούσε αετό» και δεν πέρασε κανένα μάθημα, ακόμη κι αν ξέρεις πως αποκλειστικά υπεύθυνος γι’ αυτό είναι ο ίδιος και κανένας άλλος.

Λυπάσαι όταν μαθαίνεις πως έκλεισε η επιχείρηση ενός γνωστού σου, έστω και αν έβλεπες καλά ότι με τον τρόπο με τον οποίο τη λειτουργούσε ήταν μαθηματικώς βέβαιο πως πάει για λουκέτο.

Όλα αυτά είναι ανθρώπινες και απολύτως κατανοητές αντιδράσεις· έτσι λειτουργούμε και έτσι πρέπει να λειτουργούμε, αφού δεν είμαστε μηχανές, ούτε καν ζυγαριές για να μετράμε το κάθε τι αντικειμενικά.

Το ερώτημα είναι τι γίνεται αν ένας δικός μας άνθρωπος βρεθεί σε μια δύσκολη θέση, τέτοια όμως που αποδεικνύει ότι, τελικά, δεν ήταν (μόνο) αυτός που νομίζαμε, αλλά και κάτι άλλο, πολύ κακό.

Το άλλο πουλάκι:

Τότε υπάρχει θέμα.

Πώς να σταθείς στο πλευρό κάποιου που… πουλούσε ναρκωτικά σε παιδιά, που είχε ερωτικές σχέσεις με ανήλικους, που εκμεταλλεύονταν θύματα trafficking, που διακινούσε παράνομα μετανάστες…

(Η σειρά δεν είναι αξιολογική, αλλά τυχαία. Θα μπορούσε ο καθένας να προσθέσει ένα σωρό άλλες πράξεις που τις θεωρεί αποτρόπαιες. Πιστεύω πάντως ότι καταλάβατε το θέμα που τίθεται εδώ.)

Τι γίνεται όταν αυτός ο κάποιος είναι δικός σου άνθρωπος; Έχεις δικαίωμα να του κρατήσεις το χέρι, χωρίς να θεωρηθεί ότι εγκρίνεις τις πράξεις για τις οποίες κατηγορείται ή έχει καταδικαστεί;

Δεν λέω, οι επαγγελματίες, δηλαδή οι δικηγόροι, έχουν υποχρέωση να το κάνουν. Εμείς, οι απλοί θεατές της υπόθεσης, μπορούμε να πούμε έναν λόγο συμπάθειας, ή θα μας πάρει κι εμάς η μπάλα του αναθέματος;

Από την άλλη, τι σημαίνει «δικός μας άνθρωπος»; Μέλος της οικογένειάς μας; Συνεργάτης στη δουλειά; Συνάδελφος γενικώς; Συμπολίτης; Γείτονας; Κάποιος που ανήκει στο ίδιο κόμμα; Στην ίδια «θύρα»; Στην ίδια ενορία;

Επιπλέον. Αν κάποιος κατηγορηθεί ή/και κριθεί ένοχος για μια ειδεχθή πράξη, σημαίνει ότι όλα τα μέλη της οικογένειας, όλος ο επαγγελματικός ο κλάδος, ολόκληρη η πόλη… είναι υπεύθυνοι, γιατί όχι και συνένοχοι;

Και, για να μην θεωρηθούν τέτοιοι, θα πρέπει πρώτα εκείνοι, οι κοντινοί του άνθρωποι, να σύρουν τον χορό του αναθέματος, του δημόσιου διασυρμού, της διαπόμπευσης; Κι αν δεν το κάνουν, τι θα υποθέσουμε;

Ότι εγκρίνουν τις δικές του πράξεις; Ότι «και αυτοί «ίδιοι είναι»; Φλυαρώ, το καταλαβαίνω, και ξαναλέω τα ίδια πράγματα, όμως βλέπω ότι, αν και αυτονόητα κάποια, τα προσπερνούμε με μεγάλη ευκολία.

Το ζήσαμε έντονα αυτές τις μέρες με την υπόθεση του Νίκου Γεωργιάδη, όταν η αμηχανία των «δικών του» εκλήφθηκε ως ένοχη σιωπή, ενώ η κατακραυγή θεωρήθηκε απόδειξη αμέμπτου ηθικής. Τέτοια υποκρισία!

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Τον άλλον έπεσαν να τον φάνε!

Επειδή βγήκε με ένα μακροσκελές και εμπεριστατωμένο κείμενο να πει… τι λέει ο νόμος! Να ξέρουμε για ποιο πράγμα μιλάμε! Κάθεται ο άνθρωπος και γράφει χίλιες οκτακόσιες λέξεις για να εξηγήσει μια ουσιώδη νομική διαφορά…

Και ο άλλος με ένα τουίτ τού λέει «είσαι εμετικός» και… καθάρισε.

Η λογική (λέμε, τώρα) είναι απλή: Δεν έσπευσες να ρίξεις πέτρες, άρα είσαι ίδιος. Το κόμμα του δεν μίλησε, επομένως τον καλύπτει.

Για να μην πω ότι οι περισσότεροι εκεί πέρα μέσα δεν διαφέρουν -ως προς την ποιότητα του χαρακτήρος- με τον εκάστοτε κακούργο.  Έτσι εξηγούνται και οι πανηγυρισμοί, κάθε φορά που αποκαλύπτεται ότι ένα πολιτικό πρόσωπο είχε… λερωμένη τη φωλιά του.

Και αρχίζουν οι γενικεύσεις, αρχίζουν οι αναγωγές, ξεθάβεται το παρελθόν, γίνονται συμψηφισμοί, μόνο και μόνο για να αποδείξουμε ότι, κάθε στέλεχος είναι προϊόν αποκλειστικά του πολιτικού χώρου στον οποίο ανήκει.

Επομένως, «αυτός ο χώρος τέτοιους βγάζει». Αυτό εμμέσως, αλλά σαφέστατα, το (από)δέχονται και τα ίδια τα κόμματα, αφού προσπαθούν να σφυρίξουν αδιάφορα, έτσι ώστε να προκληθεί όσο το δυνατόν μικρότερη ζημιά σ’ αυτά.

Είδατε όμως; Με το ένα και με το άλλο, δεν σας είπαμε τη δική μας άποψη για τις ανθρώπινες ερωτικές σχέσεις, τι θεωρούμε αποδεκτό και τι έγκλημα, και, φυσικά, πόσο μας ενοχλεί η υποκρισία πίσω από όλα αυτά.

Κι αύριο όμως μέρα είναι.

 Δικός μας άνθρωπος!

Για τον Αντύπα λέω.

190301 ΓΟΝΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Σκηνές από ένα μέλλον…

Όχι και τόσο μακρινό, όσο φαντάζεται κάποιος. Αν σκεφτεί ότι για ορισμένους είναι ήδη παρόν… Ωστόσο θα σας καλέσω «να το κάνετε εικόνα» (για να δείξω ότι ξέρω να χρησιμοποιώ και εκφράσεις της μόδας).

Δίνει κάποιος επώνυμος συνέντευξη και η ερώτηση είναι σχετική με την καταγωγή του. Τότε εκείνος απαντά: «Από την πλευρά τού υπ’ αριθμόν ένα γονιού μου, είμαι Θρακιώτης. Κρατάω όμως και από την Κρήτη.

Από την οποία ήρθαν οι γονείς τού υπ’ αριθμόν δύο γονιού μου. Βέβαια, και του υπ’ αριθμόν ένα παππού μου ο υπ’ αριθμόν δύο γονιός ένα ήταν Μικρασιάτης˙ μόνο ο υπ’ αριθμόν ένα ήταν Κρητικός, οπότε… τρέχα γύρευε».

Το «τρέχα γύρευε» αυτό, που μας έρχεται από το μέλλον, πάει στην πολυσύνθετη καταγωγή του ανθρώπου που έδωσε τη συνέντευξη. Υπάρχει όμως, όπως καταλαβαίνετε, και ένα άλλο τρέχα γύρευε.

Είναι αυτό που έχει να κάνει με την αντικατάσταση των λέξεων πατέρας και μητέρα, παππούς και γιαγιά, με… αύξοντες αριθμούς, όπως επιβάλλει η πολιτική ορθότητα, και ο νόμος, πλέον, στη Γαλλία.

Όπου, προκειμένου να μην έρχονται σε δύσκολη θέση τα παιδιά των οποίων οι γονείς είναι του ίδιου φύλου, αυτά  (δηλαδή όλα τα παιδιά) δεν θα δηλώνουν όνομα πατέρα και όνομα μητέρας, αλλά γονιού υπ’ αριθμόν ένα και δύο.

Στο σημείο αυτό, και πριν συνεχίσω, δεν θα αντισταθώ στον πειρασμό να ρωτήσω και γιατί να σταματάμε στο δύο; Αν αύριο τρεις ή τέσσερις άνθρωποι ανεξαρτήτως φύλου, θέλουν να συστήσουν οικογένεια και να «αποκτήσουν» ένα παιδί;

Πώς γίνεται με τις θρησκείες εκείνες που ένας σύζυγος έχει πολλές συζύγους, διαφορετικού από του δικού του φύλου (για την ώρα); Γιατί να μην μπορεί να γίνει το ίδιο και με ανθρώπους του ιδίου φύλου;

Άρα, δεν είναι καθόλου απίθανο, στο εγγύς μέλλον, να δούμε οικογένειες πολλών γονέων τού ιδίου φύλου. Και τότε να είστε βέβαιοι ότι θα χρειαστούμε αριθμούς ≥2 (για να σας θυμίσω και τα μαθηματικά του Σχολείου) προκειμένου να τους απαριθμήσουμε.

Ας αφήσουμε όμως τα μελλοντικά σενάρια, έστω και αν δεν φαίνομαι πολύ μακρινά, και ας έρθουμε στο εκεί και τώρα, όπου «εκεί» είναι η Γαλλία. Να είτε βέβαιοι όμως ότι η μόδα θα έρθει και εδώ.

Το άλλο πουλάκι:

Καταλαβαίνω ότι υπάρχει πρόβλημα.

Όταν έχεις δυο γονείς που ο ένας λέγεται Πολ και ο άλλος Αντουάν, ή Κατρίν η μία και Ιζαμπέλ η άλλη, πώς είναι δυνατόν να συμπληρώσεις σωστά τα κουτάκια που να λένε «όνομα πατέρα» και «όνομα μητέρας»;

Σας ρωτάω όμως. Λύνεται το πρόβλημα αυτό αντικαθιστώντας τα συγκεκριμένα κουτάκια με άλλα που θα γράφουν όνομα γονέα νο 1 και νο 2 αντίστοιχα; Είδατε που κι εγώ την πάτησα; Γιατί είπα «αντίστοιχα»;

Για ποιο λόγο το νο 1να αντιστοιχεί στον πατέρα και όχι στη μητέρα; Η αρίθμηση, είτε μας αρέσει είτε όχι, δίνει την έννοια της… τακτικότητας. Γιατί να είναι η Κατρίν το νο 1 και όχι η Ιζαμπέλ.

Πιστεύω πως υπάρχει λύση, τη θεωρώ πολύ απλή, και απορώ μάλιστα πως δεν πέρασε από τον νου του γάλλου νομοθέτη. Δεν χρειάζεται να υπάρχουν δύο κουτάκια για συμπλήρωση, αλλά μόνο ένα.

Το οποίο, εννοείται, να χωρά δύο (ή και περισσότερα, για το μέλλον) ονόματα. Θα αναγράφει δε, πολύ απλά, «ονόματα γονέων». Και εκεί ο καθένας μπορεί να γράφει τα ονόματα των γονιών του… συνδεδεμένα!

Εννοώ με τον συμπλεκτικό σύνδεσμο «και» ανάμεσα, προς αποφυγήν άλλων παρεξηγήσεων. Διότι μπορεί κάποιος από τους γονιούς να έχει περισσότερα από ένα ονόματα. Ας κάνουμε ένα παράδειγμα στον πίνακα:

Όταν στο τετραγωνάκι «ονόματα γονέων» ενός… συνηθισμένου παιδιού γράφει Αλέξανδρος Νικηφόρος και Μαρία, σημαίνει πως ο ένας γονιός (ο πατέρας στο παράδειγμά μας) λέγεται Αλέξανδρος Νικηφόρος, ενώ η μητέρα (πάντα στο παράδειγμα) Μαρία.

Αν (άλλο παράδειγμα) γράφει Ειρήνη και Ελπίδα σημαίνει πως ο ένας γονιός… Όπα! Είδατε που κι εδώ υπάρχει πρόβλημα; Μπορούμε να πούμε «η μία γονιός»; Δεν μπορούμε. Για την ώρα, έτσι;

Τέλος πάντων, έξυπνοι άνθρωποι είστε, φαντάζομαι καταλάβατε την πρόταση με τα δύο (ή περισσότερα, στο μέλλον) ονόματα, στο ίδιο τετραγωνάκι, και τον συμπλεκτικό σύνδεσμο «και» ανάμεσά τους.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Ποιος πληρώνει τις επιλογές μας;

Για να το δούμε γενικότερα, φίλοι μου, η ζωή μας δεν είναι τίποτε άλλο παρά μια αλυσίδα από επιλογές. Όσο είμαστε μικροί τις κάνουν άλλοι για εμάς και όταν ενηλικιωθούμε αποφασίζουμε, υποτίθεται, μόνοι μας.

Κάθε επιλογή, από το πώς θα ντυθούμε και το πώς θα μιλήσουμε σε μια δημόσια εμφάνισή μας, μέχρι το ποιο επάγγελμα θα ακολουθήσουμε και τι είδους οικογένεια θα κάνουμε, αν θα κάνουμε, έχει ένα κόστος.

Κόστος, για να μην παρεξηγούμαστε, σημαίνει και αποδοχή, κοινωνική επιβράβευση, καταξίωση, αλλά και αποδοκιμασία, ειρωνικά σχόλια και πιθανώς χλεύη. Αυτό καλούμαστε να το απολαύσουμε ή να το πληρώσουμε οι ίδιοι.

Αν εγώ, στο όνομα της έκφρασης μια ιδιαιτερότητας, πηγαίνω παντού ξιπόλητος, δεν μπορώ να απαιτήσω και από τους άλλους να κάνουν το ίδιο, για να μην υφίσταμαι κοινωνική απομόνωση και αισθάνομαι μειονεκτικά.

Βεβαίως και η πολιτεία πρέπει να φροντίζει ώστε οι διαφορετικότητες να γίνονται αποδεκτές, (δεν μπορεί να με αναγκάσει να φοράω παπούτσια), χωρίς όμως να υποχρεώνει τους πολλούς να πληρώνουν το κόστος.

Το αν ένα παιδί, που οι γονείς του λέγονται Στέφανος και Βασίλης, θα αντιμετωπίσει δυσκολίες στο Σχολείο, είναι κάτι που πρέπει, πρωτίστως, να απασχολήσει τον Στέφανο και τον Βασίλη.

Και μετά, φυσικά, όλους εμάς.

 Να δεις που δίνουμε και λύσεις!