170216 ΘΕΡΙΑΚΛΗΔΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Μάθε τέχνη κι άστηνε…

Λένε ότι καμιά δουλειά δεν είναι ντροπή κι εγώ θέλω να συμπληρώσω… ιδιαίτερα όταν αφήνει ικανοποιητικά κέρδη. Τότε μπορούν να την κάνουν όλοι, χωρίς να αισθάνονται τύψεις ή να ντρέπονται. Ακόμη κι αν αυτή στηρίζεται στην αφέλεια των υπολοίπων, την οποία εκμεταλλεύεται.

Την έκανε και ο Ζουράρις! Παλαιότερα όμως, διότι τώρα πέρασε καιρός που έχει να ασχοληθεί και την ξέχασε, λέει. Ασφαλώς θα αναρωτηθήκατε καθώς τον ακούγατε: Είναι δυνατόν να ξεχάσει κανείς να «διαβάζει»;

Βεβαίως και είναι. Μη παρασύρεστε από το διάβασμα των ελληνικών λέξεων που δεν το έχουν εγκαταλείψει ακόμη κι εκείνοι που έχουν να ανοίξουν βιβλίο από τα μαθητικά τους χρόνια. Διότι κι αυτοί ακόμη πάλι κάτι διαβάζουν, έστω κι αν είναι τα μηνύματα στο κινητό.

Σκεφθείτε όμως όλους εκείνους που είχαν μάθει στα παιδικά τους χρόνια να διαβάζουν… ας πούμε παρτιτούρες μουσικής και αργότερα τα παράτησαν. Ε, είναι πολύ δύσκολο πλέον να πάρουν μπροστά τους μια τέτοια και να αρχίσουν να τη διαβάζουν.

Θα μου πείτε είναι το ίδιο να διαβάζεις μουσική και το ίδιο να… λες το φλιτζάνι; Διότι γι’ αυτό το «διάβασμα» μιλάμε. Δεν είναι ακριβώς το ίδιο, όμως σκεφθείτε ότι και στις δύο περιπτώσεις μιλάμε για τέχνη. Και μάλιστα υψηλή.

Είμαι βέβαιος ότι ο κύριος Ζουράρις την ασκούσε με ανεπτυγμένο αίσθημα ευσυνειδησίας, όπως απαιτεί ένα τέτοιο λειτούργημα. Όπως κι εκείνος ο φίλος μου -νομίζω σας έχω ξαναπεί την ιστορία- που έγραφε τα ζώδια σε κάποιο περιοδικό, όταν σπούδαζε, τη δεκαετία του ’80.

Προκειμένου να είναι βέβαιος ότι χρησιμοποιεί το κατάλληλο γλωσσικό επίπεδο ύφους που απαιτούσε η ειδική εκείνη περίσταση επικοινωνίας, έπαιρνε και «αντέγραφε» παλαιότερες προβλέψεις από άλλους, έγκριτους (ΧΑ!) αστρολόγους, μόνο που άλλαζε τα ζώδια, ώστε να περιορίσει την πιθανότητα να έχει διαβάσει κάποιος το δικό του και να το θυμηθεί.

Έτσι είναι αυτά τα «μαγικά» κόλπα. Το πιο σημαντικό είναι να ξέρεις πώς να τα σερβίρεις. Κυρίως να μην αφήσεις ούτε στιγμή τον άλλο να αμφιβάλει ότι δεν είσαι απολύτως βέβαιος γι’ αυτό που κάνεις. Είναι δηλαδή ένα πράγμα σαν την πολιτική.

Έτσι και σε πάρει είδηση ο πελάτης ή ο ψηφοφόρος ότι πας ψάχνοντας και δεν έχεις ένα σχέδιο, τότε τον έχασες. Είδατε τι έγινε μόλις κατάλαβαν οι ψηφοφόροι του ΣΥΡΙΖΑ ότι η βεβαιότητα «ούτε μία στο εκατομμύριο» ήταν απλώς προεκλογική επίδειξη σιγουριάς και αυτοπεποίθησης.

Το άλλο πουλάκι:

Γιατί όμως σας τα λέμε όλα αυτά;

Διότι μόλις πληροφορηθήκαμε για την ανάπτυξη μιας νέας εφαρμογής, η οποία -δεν το μαντέψατε- …λέει το φλιτζάνι! Μέσα μάλιστα σε ελάχιστο χρονικό διάστημα -αυτό σωστά το μαντέψατε- έχει γίνει ανάρπαστη.

Δεν είναι λίγοι αυτοί που θέλουν να μάθουν τι τους ξημερώνει. Ή μάλλον, για να είμαστε ακριβείς, που θέλουν να ακούσουν ότι τους ξημερώνει κάτι άλλο από αυτό που περιμένουν, που είναι βέβαιοι ότι θα τους συμβεί.

Διότι, όλες αυτές οι «μαντικές» προβλέψεις μιλούν μόνο για τα ευχάριστα που πρόκειται να έρθουν. Και μάλιστα με όσο πιο εντυπωσιακό τρόπο παρουσιάζονται αυτά με τόσο μεγαλύτερη ευχαρίστηση γίνονται δεκτά.

Πώς το είπε ο Φλαμπουράρης; «Θα δείτε μια ανάπτυξη που θα τρίβετε τα μάτια σας»! Όχι απλώς ότι θα βελτιωθεί η οικονομία, ότι τα πράγματα θα πάνε προς το καλύτερο, αλλά ότι θα τρίβουμε τα μάτια μας.

Έτσι όμως το «θύμα» τσιμπάει και… ξηλώνεται ολοένα και περισσότερο. Αφήστε που είναι πρόθυμο να δεχτεί να κάνει κι ένα σωρό υπερβολές, παραχωρήσεις ή ανοησίες, να δεχτεί ακόμη και εξευτελισμούς, έτσι και πειστεί ότι όλα αυτά είναι απαραίτητα για να αλλάξουν τα πράγματα.

Αυτό είναι βέβαια το επόμενο βήμα. Το φλιτζάνι είναι ένα αθώο ξεκίνημα, κάτι για να περνάει ευχάριστα και η ώρα, να λέμε και κανένα καλαμπούρι, να γελάμε. Διότι έτσι και η φλιτζανού έχει το χάρισμα να τα λέει καλά, πράγματι είναι μια ευχάριστη διασκέδαση.

Να τα λέει καλά!

Δεν εννοώ να προλέγει το μέλλον, ούτε να δίνει συμβουλές για σοβαρά ζητήματα, αλλά να έχει εκείνο το χάρισμα –περί χαρίσματος πρόκειται- να σε παραμυθιάζει με γουστόζικα και ευφυή μαντέματα.

Όταν και το κοινό είναι κατάλληλο, έτσι; Δηλαδή δεν τα παίρνει όλα αυτά στα σοβαρά αλλά στο επίπεδο της πλάκας. Διότι, όπως έλεγε κι ένας πολέμιος τέτοιων πρακτικών, εγώ να δεχτώ ότι ο άλλος έχει χάρισμα να προλέγει τα μελλούμενα.

Αυτό ας πούμε ότι μπορεί να γίνει πιστευτό. Όχι όμως να πιστέψω ότι αυτά τα μελλούμενα είναι γραμμένα στο φλιτζάνι ενός καφέ!

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Να που η Ελλάδα εξάγει!

Η εφαρμογή που διατίθεται εδώ και κάτι μήνες και χρησιμοποιείται ήδη από χιλιάδες θεριακλήδες του καφέ -και ανυπόμονους να γνωρίσουν το μέλλον- είναι διαθέσιμη, εκτός από τα ελληνικά, στα αγγλικά, τα τούρκικα και τα αραβικά.

Εκτός από τη χώρα μας, υπάρχουν χρήστες στην Κύπρο, στις ΗΠΑ, στον Καναδά, στην Αυστραλία, στην Αγγλία και στην Γερμανία. (Η σειρά δεν είναι αξιολογική, ούτε έχει σχέση με φιλικά ή εχθρικά αισθήματα προς τις συγκεκριμένες χώρες.)

Μπράβο, λοιπόν, στον κύριο Κώστα Κούκουλη -είναι και Θεσσαλονικιός- που την σκέφτηκε και την ανέπτυξε. Μπράβο, διότι διαθέτει ευρείς ορίζοντες και δεν περιόρισε την ιδέα του στον στενό του κύκλο, να διαβάζει, ας πούμε, η εφαρμογή τον… φραπέ.

Περισσότερο μπράβο του γιατί φαίνεται πως την έχει δει σωστά, αφού ο ίδιος δηλώνει πως η εφαρμογή έρχεται να καλύψει την ανάγκη των περισσοτέρων «να ακούσουν έναν καλό λόγο, να έχουν μια μορφή υποστήριξης στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν».

Έτσι μάλιστα!

 Σε ηλεκτρονικό… χοντρό φλιτζάνι! 

170215 ΦΟΡΟ-ΛΟΓΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Νόμιμο και ηθικό!

Τελικά αυτή η φράση έμεινε παροιμιώδης. Μπορούμε να τη χρησιμοποιούμε είτε όπως την πρωτοακούσαμε δημοσίως -«ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό»- είτε σε διάφορες παραλλαγές, καθώς ταιριάζει σχεδόν σε κάθε συζήτηση.

Να, ας πούμε στην προσπάθεια των πολιτών να πληρώσουν όσο το δυνατόν λιγότερους φόρους, να αποφύγουν δηλαδή την υποχρέωσή τους προς την πολιτεία που, κανονικά, προκύπτει τόσο από τον νόμο όσο και από την ηθική.

Είναι όμως έτσι; Διότι, τα τελευταία χρόνια, ακούω όλο και περισσότερες φωνές που αμφισβητούν όχι μόνο την ηθική υποχρέωση του πολίτη να είναι εντάξει απέναντι στις φορολογικές του υποχρεώσεις, αλλά και… αυτή ταύτη τη νομική του υποχρέωση.

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Υπήρχαν (από) ανέκαθεν πολίτες που υποστήριζαν ότι, ζώντας στο κράτος που λέγεται Ελλάδα, κακώς πληρώνουμε φόρους. Το επιχείρημά τους ήταν ότι οι υπηρεσίες που απολαμβάνουμε έναντι αυτών είναι ανύπαρκτες.

Στην πραγματικότητα επρόκειτο για μια κακή δικαιολογία, ένα άλλοθι για να φοροδιαφεύγουν, αλλά και να αποφεύγουν όχι μόνο όσους τους κατέκριναν, αλλά και κάποιες πιθανές τύψεις της συνείδησής τους.

Δικαιολογία, διότι η φορολόγηση των πολιτών, πέρα από την προφανή ανταποδοτικότητα, σχολεία, νοσοκομεία, δρόμοι κ.λπ., εκείνο που κυρίως εξασφαλίζει είναι η εγγύηση από το κράτος ενός κανονιστικού πλαισίου, προκειμένου αυτό να λειτουργεί και να είναι τέτοιο, δηλαδή κράτος.

Πρωτίστως δηλαδή, και πέρα από τον δρόμο στον οποίο μπορεί να κινείται ένα αυτοκίνητο που αποκτήθηκε με φοροδιαφυγή, το κράτος εξασφαλίζει στον ιδιοκτήτη του τη σιγουριά ότι εγώ δεν θα πάω και θα του το αρπάξω με το ζόρι.

Δηλαδή το γεγονός ότι δεν είμαστε ζούγκλα ή Φαρ Ουέστ, όπου το πιο γρήγορο πιστόλι θα επέβαλε τους νόμους σύμφωνα με τις επιθυμίες του, οφείλεται και στο ότι πληρώνουμε (όσοι και όσο πληρώνουμε) τους φόρους μας.

Ίσως αυτό να είναι και ο λόγος που, στο δικό μας κράτος, έχει επικρατήσει η άποψη (με τεράστια ευθύνη και της Αριστεράς) ότι οι φόροι δεν είναι ένα σύστημα ανταποδοτικότητας, αλλά μια… τιμωρία που επιβάλλεται από την κοινωνία στους πλούσιους και τους έχοντες.

Το άλλο πουλάκι:

«Τιμωρείται το επιχειρείν»!

Δεν είναι τυχαίο ότι, τα τελευταία κυρίως χρόνια, ακούγονται τέτοιου είδους φωνές, που ερμηνεύουν και το γεγονός ότι πολλές επιχειρήσεις μεταναστεύουν εκτός συνόρων, όπου υπάρχει ένα πιο ευνοϊκό φορολογικά κλίμα.

«Γιατί να τιμωρηθώ;»

Αν το θέσεις έτσι το ερώτημα, τότε μπορείς να βρεις ένα σωρό δικαιολογίες για να αποφύγεις, στο βαθμό που μπορείς, την τιμωρία, δηλαδή τους φόρους που σου αναλογούν.

Μια πολύ ωραία δικαιολογία που άκουσα προσφάτως είναι πως το κράτος, κάνοντας προφανώς λάθος στους υπολογισμούς του, έβγαλε πλεόνασμα, δηλαδή μάζεψε από φόρους περισσότερα από όσα είχε (προ)υπολογίσει.

Αυτά όμως, αντί να τα επιστρέψει σε εκείνους από τους οποίους τα πήρε, σε όσους δηλαδή πλήρωσαν φόρους, τα χρησιμοποίησε για να κάνει «κοινωνική πολιτική», χωρίς μάλιστα εισοδηματικά κριτήρια.

Δηλαδή μοιράζοντάς τα ακόμη και σε πολίτες με μεγαλύτερη οικονομική άνεση από εκείνους που φορολογήθηκαν για να δημιουργηθεί το πλεόνασμα που προέκυψε και έγινε ψηφοθηρικό «δώρο».

Προσωπικά δεν συμφωνώ με αυτή τη λογική. Ούτε με εκείνη που λέει ότι, από τη στιγμή που έπαψε να λειτουργεί η αρχή της ανταποδοτικότητας, που το κράτος δηλαδή δεν ανταποκρίνεται στοιχειωδώς στις υποχρεώσεις του, καλύτερα να μην πληρώνουμε φόρους.

Μιλήσαμε όμως προηγουμένως όχι μόνον για την αμφισβήτηση της ηθικής υποχρέωσης στη φορολογία, αλλά ακόμη και της νομικής. Υπάρχουν δηλαδή επιχειρήματα που βλέπουν μια «νομιμοποίηση» της φοροδιαφυγής.

Πώς γίνεται αυτό; Απλούστατα! Από το ίδιο το γεγονός ότι το κράτος σε υποχρεώνει (σου δίνει το δικαίωμα!) να δικαιολογήσεις όχι το σύνολο των εισοδημάτων σου, αλλά μόνο ένα 10%, αν αυτό είναι μέχρι 10.000 ευρώ και 15% από εκεί μέχρι τις 30.000 ευρώ.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Τι σου λέει δηλαδή, σε απλά ελληνικά;

Πήγαινε και κάνε δαπάνες ή αγορές με πλαστικό χρήμα μέχρι ενός ποσοστού των εσόδων σου και το υπόλοιπο 85-90% μπορείς να το παζαρέψεις άνετα με εκείνον που επιθυμεί να φοροδιαφύγει.

Αυτό θα είχε νόημα σε ένα, ας πούμε, κανονικό κράτος, όπου οι ελεγκτικοί μηχανισμοί λειτουργούν και είναι δύσκολο σε κάποιον ακόμη και να σκεφτεί να φοροδιαφύγει. Σε κράτη όμως σαν το δικό μας, κάτι τέτοιο δεν μπορεί να εφαρμοστεί.

Εδώ, μια πολύ καλή λύση θα ήταν να δοθούν κίνητρα στον πολίτη να λειτουργήσει ο ίδιος σαν όργανο του κράτους, ελέγχοντας, με έναν απλό τρόπο, όσους φοροδιαφεύγουν. Με το κίνητρο, δηλαδή την υποχρέωση, να πληρώνει (μόνο) ηλεκτρονικά.

Για το σύνολο των εξόδων του! Απλή αριθμητική: Πόσα έσοδα είχες, φίλε; Πόσα από αυτά ξόδεψες -αποδεδειγμένα και μάλιστα ηλεκτρονικά- σε αγορές προϊόντων και υπηρεσιών; Για τα υπόλοιπα θα φορολογηθείς.

Με αυτό τον τρόπο θα μπορούσε το κράτος να βάλει χέρι και σε όσους εκμεταλλεύονται τους εργαζόμενους στις επιχειρήσεις τους, προσφέροντάς τους μαύρη εργασία. Διότι και αυτοί θα έπρεπε να παρουσιάσουν έξοδα, προκειμένου να χτίσουν το δικό τους αφορολόγητο.

Τότε θα είχαμε και κανονικές προσλήψεις και κανονική απόδοση των ασφαλιστικών εισφορών, αφού κι αυτές θα ήταν έξοδα που θα εξέπιπταν φορολογικά.

Με τη μετατροπή δηλαδή του πολίτη σε ελεγκτικό όργανο της πολιτείας, εννοείται με το αζημίωτο για εκείνον, κερδίζουμε όλοι. Όλοι εκτός από εκείνους που έχουν λόγο να φοροδιαφεύγουν.

Ε, ας μην τους δίνουμε και επιπλέον κίνητρα, αλλά και δικαιολογίες, για να το κάνουν!

 Απλά μαθηματικά!

170214 ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΟΠΟΙΗΜΕΝΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Πού ήσασταν το 2005;

Εμείς ήμασταν εδώ ακριβώς και, μια μέρα σαν τη σημερινή, συζητούσαμε περί έρωτος. Διότι, σε περίπτωση που σας διέφυγε, σήμερα είναι η παγκόσμια ημέρα των ερωτευμένων. Και ήταν και τότε, το μακρινό 2005!

Άλλα δώδεκα χρόνια πριν, το ακόμη πιο μακρινό 1993 -όχι, τότε δεν ήμασταν, ακόμη, εδώ- ο Λουδοβίκος των Ανωγείων είχε κυκλοφορήσει το άλμπουμ «Το Μεϊντάνι», το οποίο άνοιγε με το τραγούδι «Ποιο το χρώμα της αγάπης».

Αν και οι περισσότεροι θα συμφωνήσουμε ότι ελάχιστη σχέση έχει ο έρωτας που γιορτάζεται σήμερα με την αγάπη, ωστόσο μπορούμε να κάνουμε μια κουβέντα για το χρώμα το οποίο κυριαρχεί αυτές της μέρες και -υποτίθεται ότι- τον αντιπροσωπεύει. Τον έρωτα.

Ακούστε, λοιπόν, τι λέγαμε πριν από δώδεκα χρόνια για το θέμα. Ξεκινούσαμε με την ερώτηση «Ποιο το χρώμα της αγάπης;» και συνεχίζαμε με πράγματα που ελάχιστα άλλαξαν με τον καιρό:

«Πιθανότατα θα έχετε ακούσει το ομώνυμο τραγούδι στο οποίο ο Λουδοβίκος των Ανωγείων αναρωτιέται και ψάχνει σε διάφορα χρώματα να βρει αυτό της αγάπης. Αφού τα απορρίπτει το ένα μετά το άλλο, καταλήγει πως το πιο πιθανό είναι η αγάπη να έχει το χρώμα του ουράνιου τόξου.

Όχι μόνο γιατί περιέχει όλα τα χρώματα, αλλά γιατί αυτό το παράξενο “φαινόμενο”, όσο νομίζεις πως το φτάνεις τόσο χάνεται και φεύγει από μπροστά σου. Τώρα, γιατί σας τα λέω όλα αυτά. Διότι σήμερα γιορτάζουν – τρομάρα τους – οι ερωτευμένοι!

Θα το είχα ξεχάσει εντελώς αν δεν έκανα μια βόλτα στα καταστήματα το… βράδυ του Σαββάτου. Παρένθεση: Πώς σας φαίνεται πάλι αυτό; Η “αγορά” να μας λέει ακόμη και πότε και τι γιορτάζουμε; Κλείνει η παρένθεση.

Λοιπόν, κατά τη διάρκεια αυτής της μικρής βόλτας είδα να κυριαρχεί στις βιτρίνες το κόκκινο χρώμα. Κόκκινα χαζοδωράκια, κόκκινα μπαλόνια σε σχήμα καρδιάς, κόκκινα εσώρουχα, ακόμη και κόκκινα… γλυκά!

Διαβάζοντας και κάτι αστεία “συνθηματάκια” που ήταν γραμμένα σε κάποιες βιτρίνες, συνειδητοποίησα ότι όλο το κόκκινο στις μέρες μας είναι… του Βαλεντίνου».

Το άλλο πουλάκι:

Εγώ θυμάμαι ότι αναρωτιόμουνα:

«Γιατί όμως κόκκινο; Εδώ σε θέλω. Θα πρέπει να ψάξουμε κανέναν απ’ αυτούς που γιορτάζει για να μας πει. Αλλά μήπως ξέρει, λέτε, κι αυτόςq Όπως είπαμε τη μόδα δεν την κάνουν αυτοί που τη χρησιμοποιούν, αλλά κάποιοι άλλοι που χρησιμοποιούν τους πρώτους.

Φαντάζομαι πως με το κόκκινο θέλουν να συμβολίσουν το “πάθος”. Το αίμα που κυλάει γρήγορα στις φλέβες των ερωτευμένων. Ας μην ξεχνάμε επίσης, ότι οι μεγάλοι έρωτες, έτσι όπως τους “ζήσαμε” στη λογοτεχνία ή στον κινηματογράφο, συχνά καταλήγουν στο θάνατο.

Λέτε να τα είχαν όλα αυτά υπόψη τους οι εισηγητές του κόκκινου χρώματος; Ή απλώς κατέληξαν, μετά από σχετικές έρευνες, ότι το κόκκινο πουλάει περισσότερο; Ο Θεός κι η ψυχή τους. Πάντως, αν το σκεφτούμε καλύτερα, όλη αυτή η ιστορία έχει και την πλάκα της.

Και ίσως έτσι θα έπρεπε να τη δούμε. Εξάλλου όλες οι γιορτές πάνω κάτω το ίδιο νόημα δεν έχουν; Σπάζουν τη ρουτίνα της καθημερινότητας. Μπορεί να είσαι ερωτευμένος κάθε μέρα (όπως ισχυρίζονται ορισμένοι), αλλά μια φορά το δείχνεις λίγο περισσότερο.

Και πολίτης είσαι κάθε μέρα (όπως ισχυρίζονται άλλοι), στις εκλογές όμως τα δίνεις όλα. Εντάξει, θα μου πείτε, αλλά να μας επιβάλλουν άλλοι πότε θα γιορτάσουμε και πότε θα εκδηλώσουμε τον έρωτά μας;

Ε, αυτό μας πείραξε; Μήπως κι όλες τις άλλες γιορτές κάποιοι δεν τις επέβαλαν και δεν όρισαν τη μέρα τους μέσα στο έτος; Μας πειράζει που οι συγκεκριμένοι κάποιοι είναι άνθρωποι της αγοράς; Σιγά τα ωά!

Τουλάχιστον αυτών ο στόχος είναι και σαφής και ειλικρινής. Θέλουν να κερδίσουν χρήματα. Ενώ οι άλλοι, με τις πιο “σπουδαίες” ημέρες που μας όρισαν;»

Τέτοια πράγματα λέγαμε, μια τέτοια μέρα, και σχολιάζαμε το φαινόμενο της… εμπορευματοποίησης, όπως λέγεται, ακόμη και του έρωτα. Είναι όμως έτσιq Εξάλλου, υπάρχει κάτι που μπορεί να μετατραπεί σε εμπόρευμα, αν δεν είναι φτιαγμένο για τέτοιο;

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Ο έρωτας δεν μπορεί να γίνει εμπόρευμα!

Και τότε, τι είναι όλο αυτό που «γιορτάζουμε» σήμερα. Αν ο έρωτας δεν… εμπορευματοποιείται (ωραία λέξη) και αν εμείς σήμερα «γιορτάζουμε» αποκλειστικά «με όρους αγοράς», -για να θυμηθώ μια «αριστερή» έκφραση-, τότε τι στο καλό συμβαίνει;

Την απάντηση μου την έδωσε ο Γιώργος Ζαμπέτας. Παρακολουθώντας μια συνέντευξή του στη δημοσιογράφο Λιάνα Κανέλλη, στάθηκα σε κάτι που είπε σε ερώτηση σχετική με το θέμα που συζητάμε:

-Εσείς έχετε ερωτευτεί πολλές φορές;

-Όχι! Δεν έχω ερωτευτεί καμιά, ακόμα. Ψιλοκαψούρες έχω περάσει.

Εδώ πρέπει να κρύβεται το μυστικό. Ο έρωτας δεν είναι, ούτε μπορεί να γίνει εμπόρευμα. Ούτε μπορεί να γιορτάζει μια παγκόσμια ημέρα. (Αν αυτό συμβεί, μάλλον κάποιοι δεν τον εκτίμησαν καλά.) Η… καψούρα όμως, μπορεί μια χαρά!

Αυτή, μάλιστα. Ταιριάζει τέλεια και με το κόκκινο χρώμα και με όλα αυτά τα απίθανα εμπορεύματα που σκέφτηκε η αγορά για να κερδίζει, καθώς οι καψούρηδες αναζητούν στις βιτρίνες κάτι για να εκφράσουν τα αισθήματά τους.

Επομένως; Όλα καλά και κανένα πρόβλημα με τη σημερινή ημέρα, αρκεί να κάνουμε μια μικρή παρέκκλιση και αλλάξουμε λίγο τον τίτλο της:

«Αγίου Βαλεντίνου, παγκόσμια ημέρα των καψούρηδων».

 Οι ερωτευμένοι δεν γιορτάζουν ποτέ!

170213 ΠΑΡΑΠΟΝΕΜΕΝΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Κυτίον παραπόνων.

Ξέρετε. Το κουτάκι στο οποίο ρίχνεις ένα «ραβασάκι» με τα παράπονά σου, όταν δεν μείνεις ευχαριστημένος από τις υπηρεσίες, την ποιότητα των προϊόντων ή τις τιμές σε κάποιο μαγαζί, από εκείνα βέβαια που υποχρεούνται να το έχουν.

Κανονικά (και με τον νόμο), δίπλα από το κυτίο παραπόνων θα πρέπει να υπάρχουν έντυπα «φύλλα διαμαρτυρίας», τυπωμένα σε τριπλότυπο, ώστε ο πελάτης, αφού τα συμπληρώσει, να αφήνει ένα στο κατάστημα και να παίρνει τα δύο αντίγραφα μαζί του για τα περαιτέρω.

Με το ένα από αυτά δηλαδή, να ενημερώνει τις αρμόδιες υπηρεσίες, οι οποίες θα επιλαμβάνονται του θέματος. Θα το πρωτοκολλούν και θα ενημερώνουν τον πολίτη (πελάτη) για τις ενέργειες που θα πραγματοποιούν στη συνέχεια.

Βεβαίως, υπάρχουν και νέες τάσεις οι οποίες δεν μιλούν πλέον για κυτίο παραπόνων, μόνο, αλλά εντυπώσεων, ώστε ο πελάτης να μπορεί να εκφράζει και τις θετικές του εντυπώσεις από την επιχείρηση.

Επιπλέον, αυτό να μπορεί να λειτουργεί και σαν ανατροφοδότηση προς τη διοίκηση της επιχείρησης, ώστε να βλέπει ποιες ενέργειές της έχουν θετικό αντίκτυπο στους πελάτες της και να τις πολλαπλασιάζει.

Ας μείνουμε όμως, για την ώρα, στα παράπονα, θα καταλάβετε στη συνέχεια για ποιο λόγο. Ερώτηση, στην οποία δεν είστε καθόλου υποχρεωμένοι να απαντήσετε: Το έχετε δει να συμβαίνει πουθενά; Έχετε δει κάποιον να χρησιμοποιεί το κυτίο παραπόνων;

Ποιος να είναι άραγε ο λόγος που (δεν) συμβαίνει αυτό; Γιατί, ενώ είμαστε ένας λαός γκρινιάρηδων και ποτέ ευχαριστημένων, όταν μας δίνεται η ευκαιρία να διαμαρτυρηθούμε επωνύμως, ενυπογράφως και κατά πρόσωπο, κάνουμε την πάπια;

Φοβόμαστε κάτι; Βαριόμαστε; Ξέρουμε ότι δεν πρόκειται να αλλάξει τίποτε; Ή μήπως αυτό που μας αποτρέπει (δεν μας «εξιτάρει», για την ακρίβεια) είναι το γεγονός ότι το παράπονό μας θα το δουν μόνο οι καθ’ ύλην αρμόδιοι και όχι όλος ο κόσμος;

Διότι έχουμε ως δεδομένο και την πρακτική των διαμαρτυριών μέσω διαδικτύου ή μέσω τηλεόρασης, όπου εκεί, μόλις μας δοθεί η ευκαιρία, βγάζουμε κυριολεκτικά το άχτι μας. Μην ξεχνάτε ότι μ’ αυτό τον τρόπο χτίστηκαν δημοσιογραφικές καριέρες.

Το άλλο πουλάκι:

Θα σε βγάλω στον Τριανταφυλλόπουλο!

Ή στον Παπαδάκη. Ή στον Αφτιά…

Αυτή ήταν η απειλή για πολλά χρόνια, προς κάθε έναν ο οποίος «παρανομούσε», ή απλώς προσπαθούσε ο άνθρωπος να κάνει σωστά τη δουλειά του, χωρίς να βλέπει τον διαμαρτυρόμενο σαν ξεχωριστή περίπτωση.

Που ήταν! Διότι, όλοι είμαστε ξεχωριστές περιπτώσεις, όταν περιμένουμε να λυθεί κάποιο θέμα μας, ή απλώς να εξυπηρετηθούμε, τη στιγμή που υπάρχουν και άλλοι με παρόμοια θέματα και θα χρειαστεί να περιμένουμε τη σειρά μας.

Για κάποιους λόγους, που εμπίπτουν στην ειδικότητα των κοινωνιολόγων (ή και των ψυχοπαθολόγων) να τους διερευνήσουν, το φαινόμενο αυτό ατόνησε και σήμερα δεν βλέπουμε τέτοιες ή τόσες εκπομπές διαμαρτυρίας.

Σήμερα, βεβαίως, υπάρχουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπου μπορεί να «ξεχαρμανιάσει» ο κάθε πικραμένος, είτε γράφοντας το παράπονό του, είτε βρίζοντας γενικώς και αδιακρίτως και απευθύνοντας κατάρες δεξιά κι αριστερά.

Φαίνεται, τελικά, πως ο καημός του διαμαρτυρόμενου πολίτη δεν είναι να βρεθεί μια λύση σ’ αυτό που τον απασχολεί αλλά (και περισσότερο) να μπορέσει να πει κάπου το παράπονό του. Την «αδικία» που υφίσταται.

Αν αυτό ισχύει, τότε έχω να κάνω μια πρώτη πρόταση -εννοείται δημοσίως- προς το «κυτίο παραπόνων» που εγκαινίασε και έθεσε σε λειτουργία ο Αλέκος Φλαμπουράρης. Διότι, γι’ αυτό θέλουμε να μιλήσουμε τόσην ώρα και το πάμε γύρω γύρω.

Τα παράπονα που θα εκφράζει ο καθένας να είναι «αναρτημένα» σε δημόσια θέα. Να βλέπουν όλοι… «ποιος καημός τον βασανίζει», που λέει και το παλιό καλό τραγούδι της Ιωάννας Γεωργακοπούλου (λέγε με Βασίλη Τσιτσάνη).

Μόνον έτσι θα έχει πραγματική επιτυχία το εγχείρημα, δηλαδή θα βρεθούν πολλές χιλιάδες συμπολιτών μας να πουν τι είναι εκείνο που τους ενοχλεί στον δημόσιο βίο. Διότι, αυτός δεν είναι ο στόχος; Ή κάνω λάθος;

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Εγώ βλέπω κι έναν δεύτερο στόχο.

Οπωσδήποτε υπάρχει, κατ’ αρχάς, εκείνος του «ξεχαρμανιάσματος» των πολιτών. Του να δοθεί δηλαδή η αίσθηση ότι έχουν έναν δικό τους άνθρωπο να ακούσει το πρόβλημά τους. Διότι, μη μου πείτε ότι χρειάζεται (και) μια τέτοια υπηρεσία, προκειμένου να ενημερώνεται η κυβέρνηση για τα στραβά που υπάρχουν στον τόπο;

Υπάρχει όμως κι ένας δεύτερος στόχος, που πιστεύω ότι περιγράφεται πολύ ωραία με τη γνωστή φράση… «μου αρέσουν οι παρατηρήσεις, διορθώνομαι». Δεν ξέρω για ποιους λόγους, όμως έχω την αίσθηση ότι μια τέτοια νοοτροπία ταιριάζει απόλυτα με το προφίλ του κυρίου Αλέκου Φλαμπουράρη.

Όπως σημειώνει ο ίδιος στην αρχική σελίδα του ιστότοου που έχει δημιουργήσει «η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑ [έτσι λέγεται το όλο πρότζεκτ] δεν έρχεται να πάρει τη δουλειά των “παρατηρητηρίων” και των “Συνηγόρων”, θεσμοί που, σε γενικές γραμμές, ανταποκρίνονται στους σκοπούς τους.

Ούτε να κάνει τη δουλειά των Υπουργείων ή να υποκαταστήσει δημόσιες υπηρεσίες. Σκοπεύει να εισπράξει χωρίς διαμεσολάβηση πολυδαίδαλων διαδικασιών και γραφειοκρατίας τα προβλήματα των ανθρώπων. Να τα επεξεργαστεί και να τα ιεραρχήσει. Και να απαιτήσει άμεσες λύσεις».

Σύγχρονο κράτος, με τα όλα του! Να δούμε όμως με ποιο τρόπο θα τα ιεραρχήσει, έτσι και προκύψουν καναδυό εκατομμύρια παράπονα πολιτών. Είπαμε όμως. Έπρεπε να ήταν η  ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑ ανοιχτή, ώστε να μπορούσαμε να παρακολουθούμε όλοι τι γίνεται.

Και τότε θα βλέπατε…

 Έλα, Αλέκο… 

170210 ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

«Ξέρεις ποιος είμαι εγώ, ρε;»

Νομίζω ότι είναι μια από τις φράσεις που αποδίδουν πολύ καλά την ψυχοσύνθεση του Νεοέλληνα. Για πολλούς λόγους τους οποίους αξίζει να συζητήσουμε. Γιατί τώρα; Διότι, αυτές τις μέρες ήρθε πάλι στην επικαιρότητα με κάποιον πλάγιο τρόπο.

«Ξέρεις ποιος είμαι εγώ, ρε;»

Όχι, αλλά γιατί θα έπρεπε; Προφανώς θέλεις να μας πεις ότι είσαι κάτι άλλο από αυτό που φαίνεσαι, εξ ου και η αδυναμία μας να αναγνωρίσουμε την πραγματική σου… υπόσταση.

Δεν θα ήταν όμως προτιμότερο να μπορούμε να το κάνουμε από αυτό που δείχνεις; Από ό,τι αφήνεις να φανεί με τις πράξεις και τα λόγια σου; Από ό,τι συμπεραίνουμε βλέποντας την καθημερινότητά σου;

Δεν νομίζεις ότι το να παρουσιάζεις πίσω από όλα αυτά κάποιες «σπουδές», έναν τίτλο, ένα όνομα ή μια ιστορία, αλλοιώνεις την πραγματικότητα, αφού όλα αυτά λειτουργούν σαν ένας παραμορφωτικός καθρέφτης που δεν μας αφήνουν να την δούμε όπως ακριβώς είναι;

Αν δηλαδή, για να σε εκτιμήσουμε, πρέπει να ξέρουμε ποιος είσαι εσύ (ρε), τότε μήπως κάτι δεν πάει καλά μ’ αυτό που πραγματικά είσαι. Μήπως η εικόνα που έχουμε για σένα σε αδικεί, χωρίς όμως σ’ αυτό να είμαστε υπεύθυνοι εμείς, αλλά εσύ ο ίδιος;

Ένας φίλος σχολικός σύμβουλος συνήθιζε να παρουσιάζει τους εισηγητές που καλούσε στα σεμινάρια που διοργάνωνε για τους δασκάλους της περιφέρειάς του μόνο με το όνομά τους. Στο τέλος της επιμορφωτικής συνάντησης κοινοποιούσε και τους τίτλους που εκείνοι είχαν ή τις ειδικές σπουδές που είχαν πραγματοποιήσει.

«Αφήνω τους συναδέλφους να κρίνουν από όσα έχει να τους πει ο εισηγητής και από τον τρόπο που θα τα παρουσιάσει», έλεγε. «Αν τους πω από την αρχή το βιογραφικό του, αυτοί προκαταλαμβάνονται θετικά ή αρνητικά και αυτό δεν είναι καθόλου καλό».

Το άλλο πουλάκι:

 «Ξέρεις ποιος είμαι εγώ, ρε;»

Προσέξτε! Δεν έχω τίποτε με την ιστορία που κουβαλάει ο καθένας, ή με την καταγωγή του. Είναι πράγματα δικά του και καλά κάνει να υπερηφανεύεται γι’ αυτά.

Το πρόβλημα ξεκινάει από τη στιγμή που τα επικαλείται για να ισχυροποιήσει τα επιχειρήματά του σε μια συζήτηση, ή για να μας «αποδείξει» ότι είναι κάτι άλλο από αυτό που βλέπουμε, μόνο και μόνο επειδή τα… φέρει ως τιμητικά παράσημα, αποκτημένα όμως κάπου αλλού ή από κάποιους άλλους.

Δείτε λίγο αυτό με τον «περιούσιο λαό». Δηλαδή όλους εμάς τους σημερινούς Έλληνες. Απαιτούμε να μας σέβονται και να μας φέρονται κατ’ εξαίρεση, μόνο και μόνο επειδή είμαστε απόγονοι σημαντικών προγόνων. Επειδή «δώσαμε τα φώτα…»

Όχι εμείς ακριβώς! Κάποιοι άλλοι, πολύ πριν από εμάς, όχι όμως και για μας. Το έκαναν για τον εαυτό τους και όχι για να το κληροδοτήσουν σε μακρινούς απογόνους, ώστε αυτοί να το επικαλούνται, όποτε δεν έχουν κάτι άλλο να επιδείξουν.

Βεβαίως και η καταγωγή είναι κάτι σημαντικό. Σημαντικό όχι επειδή σου εξασφαλίζει προνόμια, αλλά επειδή σου δίνει μια βάση για να ξεκινήσεις και σου δημιουργεί πολλές υποχρεώσεις.

Ως κληρονόμος δηλαδή, οφείλεις να αποδείξεις κάτι -να το αποδεικνύεις συνεχώς-, πράγμα που δεν ισχύει για όσους δεν έχουν τη δική σου βαριά κληρονομιά. Αντί, λοιπόν, για την ερώτηση «ξέρεις ποιος είμαι εγώ, ρε;», οφείλεις μια κατάφαση.

«Να, αυτός είμαι εγώ».

Όχι με τα λόγια, αλλά με τις πράξεις. «Αυτός είμαι εγώ. Έτσι αξιοποίησα κι έτσι έκανα να αυγατίσουν όλα όσα κληρονόμησα από άξιους προγόνους».

Κάτι όμως αντίστοιχο με την κληρονομιά είναι και η επίκληση της «ένδοξης» προσωπικής ιστορίας. Γνώρισμα κυρίως απόμαχων της ζωής που δεν έχουν άλλο από το να επικαλούνται τι έκαναν στα νιάτα τους.

«Πότε θα γεράσω να παινεύομαι», λέει μια παροιμία και δείχνει ακριβώς αυτό. Όσο είσαι «εν ενεργεία», οφείλεις να πράττεις και μέσω των έργων σου να αξιολογείσαι από τους άλλους. Όταν αποστρατευτείς, μπορείς να καυχιέσαι για τα περασμένα σου μεγαλεία.

Γιατί όμως τα θυμηθήκαμε όλα αυτά, σήμερα Παρασκευή που ετοιμαζόμαστε να χαλαρώσουμε από την κούραση της εβδομάδας; Τα θυμηθήκαμε επειδή μια ενδιαφέρουσα εκδοχή αυτού του φαινόμενου απασχόλησε την κοινή γνώμη την εβδομάδα που μας πέρασε.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

«Ξέρετε ποιοι είμαστε εμείς, ρε;»

Μη κοιτάτε πώς μας κατάντησε η άτιμη η ανάγκη και η… «κακούργα η κοινωνία που άλλους τους κατεβάζει και άλλους τους ανεβάζει στα Τάρταρα». Εμείς κάποτε ήμασταν μεγάλοι και τρανοί, ξεχωριστοί και σπουδαίοι.

Είναι γνωστή σε όλους, φαντάζομαι, φράση που λέει «όταν εμείς χτίζαμε Παρθενώνες οι άλλοι έτρωγαν βαλανίδια». Ε, λοιπόν, μια εκδοχή της, και ας μη φαίνεται αμέσως, είναι και αυτό που ακούσαμε πριν από λίγες μέρες:

«Όταν εμείς διαβάζαμε φιλοσοφία, οι άλλοι διάβαζαν 4τροχούς»!

Μην κοιτάτε ποιοι (καταντήσαμε να) είμαστε και τι (έχουμε φτάσει να) κάνουμε σήμερα. Ας όψονται οι ψηφοφόροι που μας οδήγησαν εδώ.

Εμείς, μια φορά κι έναν καιρό, διαβάζαμε Ρώσους κλασικούς και πηγαίναμε να δούμε ιταλικό νεορεαλισμό. Συζητούσαμε για φιλοσοφικά και καλλιτεχνικά ρεύματα και αγαπούσαμε τα κορίτσια διαφορετικά από τους φαλλοκράτες.

Τώρα -τι κάνει η ανάγκη!- είμαστε υποχρεωμένοι να υπηρετούμε τον στρατηγικό σχεδιασμό της χώρας, για τρεις κι εξήντα, και να έχουμε τον κάθε ένα άσχετο, που δεν έχει δει στη ζωή του άλλο από χουλιγουντιανές ταινίες, να μας κάνει και κριτική.

Ευτυχώς όμως, ο λαός δεν ξεχνά ποιος είναι ποιος!

Φαντάζομαι πως μέσα στον Βάρναλη κάπου θα διάβασαν και το…

«αχ πού ‘σαι νιότη που ‘δειχνες πως θα γινόμουν άλλος».