170522 ΥΓΡΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Γεροί να είμαστε και θα με θυμηθείτε.

Ποια ήταν η μεγαλύτερη συζήτηση που προέκυψε, κατά την ψήφιση του 4^ου μνημονίου; Μη βιαστείτε να απαντήσετε, διότι δεν ήταν τα αντίμετρα. Παρ’ όλο που αυτά υπήρξαν το μόνο αντικείμενο στο οποίο αναφέρθηκαν οι κυβερνητικοί ομιλητές.

Σχεδόν κανείς δεν μίλησε -και πολύ περισσότερο δεν βγήκε να τα υπερασπιστεί- για όλα εκείνα τα μέτρα που θα κάνουν τη ζωή των πολιτών ακόμη πιο δύσκολη, μετά από τρία μνημόνια και τόσα χρόνια λιτότητας και ύφεσης.

Ακούσαμε όμως από όλους πόσο πολύ θα ωφεληθούμε από τα περίφημα αντίμετρα, όταν και εφόσον αυτά υλοποιηθούν. Σας είπα όμως και δεν με προσέξατε. Μιλώ για την συζήτηση που αφορά στην… ψήφιση των μέτρων.

Όχι δηλαδή για όσα λέχθηκαν μέσα στη Βουλή, αλλά απ’ έξω, καθώς όλοι σχολίαζαν το γεγονός τής μηδενικής διαρροής από το κυβερνητικό στρατόπεδο. «Ναι σε όλα» από όλους! Ακόμη και από τη θρυλική πλέον μορφή του αντιμνημονιακού στρατοπέδου.

Μιλώ ασφαλώς για την κυρία Τζάκρη, την μοναδική βουλευτή που έκανε αντιμνημονιακή πολιτική καριέρα ψηφίζοντας και τα τέσσερα μνημόνια. Πιστεύω ότι ο «χώρος» τής οφείλει μια μεγάλη αναγνώριση.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το μεγαλοπρεπές άγαλμα που θα στηθεί κάποτε στην πλατεία Συντάγματος με την επιγραφή «τω αγνώστω αντιμνημονιακώ» θα απεικονίζει τη μορφή της κυρίας Τζάκρη.

Μηδενική διαρροή, λοιπόν! Αυτό προβλημάτισε πολλούς πολιτικούς αναλυτές και σχολιαστές, δηλαδή εκείνους που ξημεροβραδιάζονται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Μα, ούτε ένας, έτσι για την τιμή των όπλων;

Οι περισσότεροι θυμόταν ότι, κατά την ψήφιση των προηγούμενων μνημονίων από το ΠαΣοΚ και τη Νέα Δημοκρατία, οι απώλειες βουλευτών ήταν μαζικές. Είχαμε καμιά εξηνταριά διαγραφές –τόσοι περίπου είχαν αρνηθεί να ψηφίσουν τα δικά τους μνημόνια.

Προσπάθησαν, λοιπόν, οι παραπάνω αναλυτές να ερμηνεύσουν τη στάση αυτή των κυβερνητικών βουλευτών και ακούσαμε διάφορες θεωρίες. Η κυρίαρχη ήταν εκείνη που μιλούσε για την λατρεία τής… καρέκλας.

Εκφράσεις όπως «πολιτικός αμοραλισμός», «απίστευτη ηθική και ιδεολογική κατάπτωση», «κυνηγοί της βουλευτικής αποζημίωσης» έδωσαν και πήραν. Παρεμπιπτόντως, σε μια συζήτηση γύρω από αυτό το θέμα άκουσα και μια ενδιαφέρουσα πρόταση.

Η ετήσια βουλευτική αποζημίωση, λέει, να μην είναι ενιαία, αλλά να ισούται με το εισόδημα που είχε ο κάθε βουλευτής την χρονιά πριν από την εκλογή του. Έτσι, ούτε θα «χαρεί» εκλεγόμενος, ούτε θα «λυπηθεί» όταν αποχωρήσει από τη Βουλή.

Το άλλο πουλάκι:

Τι συνέβη όμως στην πραγματικότητα;

Παρατήρησα ότι οι αναλυτές των μέσων κοινωνικής δικτύωσης δεν έλαβαν υπόψη τους ένα γεγονός: Και το αντιμνημονιακό στρατόπεδο είχε διαρροές, όταν αποχώρησαν από αυτό οι διάφοροι «λαφαζάνηδες».

Απλώς δεν ήρθαν έτσι τα πράγματα, ώστε να αποχωρήσουν κατά τη διάρκεια μιας ψηφοφορίας και να γίνει πιο αισθητή η διαγραφή τους από το κόμμα. Αυτοί, λοιπόν, που παρέμειναν τότε, ήταν οι… αποφασισμένοι.

Αποφασισμένοι να ακολουθήσουν τον Αλέξη Τσίπρα μέχρι τέλους και να παίρνουν, όπως πολύ χαρακτηριστικά ειπώθηκε από τον Ευάγγελο Βενιζέλο, το σχήμα του δοχείου μέσα στο οποίο αυτός κάθε φορά θα τους τοποθετεί.

Μια άλλη ανάλυση, εξίσου σοβαρή κι αυτή, λέει πως είναι άλλο πράγμα να αποχωρεί κάποιος από ένα δεξιό ή ένα κεντροαριστερό στρατόπεδο και εντελώς διαφορετικό να παρατάει ένα στρατόπεδο αριστερό.

Οι αριστεροί γνωρίζουν πολύ καλά τι σημαίνει για κάποιο στέλεχος ή απλό μέλος η ρετσινιά τού «προδότη». Θυμούνται, γιατί οι μνήμες δεν σβήνουν εύκολα, πως κάτι τέτοιο δεν σημαίνει μόνο πολιτικό θάνατο για τον φέροντα το… στίγμα.

Σημαίνει και πλήρη «συντροφική», που πάει να πει κοινωνική, απομόνωση. Σημαίνει μια νέα ζωή μακριά από όλους και από όλα όσα έδιναν νόημα στη μέχρι τότε ζωή του. Ποιος μπορεί να αντέξει κάτι τέτοιο;

Τέλος, υπήρξε και μια τρίτη προσέγγιση του φαινομένου της μηδενικής διαρροής, που την άκουσα τυχαία στον δρόμο και μου φάνηκε πολύ ενδιαφέρουσα. Σας τη μεταφέρω αυτολεξεί και οι κρίσεις δικές σας:

«Αυτοί, ρε, στον Εμφύλιο, πήραν τα όπλα και αιματοκύλισαν την Ελλάδα, προκειμένου να κατακτήσουν την εξουσία. Και, τώρα που την έχουν, να την παραδώσουν έτσι, στα καλά καθούμενα;»

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Γιατί όμως είπαμε «γεροί να είμαστε»;

Διότι, μέσα σ’ όλα τα άλλα, ακούστηκε και η άποψη πως, με την ψήφιση του 4^ου μνημονίου από τον ΣΥΡΙΖΑ, μάλιστα «χωρίς να ανοίξει μύτη», η χώρα μπήκε σε μια νέα φάση, κατά την οποία τελείωσαν οριστικά τα αντιμνημονιακά παραμύθια.

Είναι πολύ δύσκολο πλέον, λένε, να βρεθεί απέναντι στην παρούσα ή σε επόμενες κυβερνήσεις μια αντιπολίτευση τύπου Σαμαρά των Ζαππείων, ή τύπου Τσίπρα των πλατειών και των αγανακτισμένων.

Κούνια που τους κούναγε!

Εδώ, τη στιγμή που όλα τα Μέσα έπαιζαν τις δεκάδες δηλώσεις τους ότι δεν πρόκειται να ανεχθούν περεταίρω μειώσεις και μέτρα ύφεσης, δεν ντράπηκαν να πουν «ναι σε όλα».

Και θα ντραπούν να βγουν στου δρόμους και να φωνάζουν κατά οποιασδήποτε κυβέρνησης και των μέτρων που εκείνη πιθανώς θα παίρνει, όταν βρεθούν στην αντιπολίτευση;

Θα μου πείτε, το θέμα είναι να μην παρθούν άλλα τέτοια μέτρα, ούτε από την παρούσα, ούτε από καμιά επόμενη κυβέρνηση. Όμως, όπως και να έχει το πράγμα, τι είδους αντιπολίτευση περιμένετε εσείς από τον ΣΥΡΙΖΑ.

Τότε θα θυμηθούν και τους τρισκατάρατους νεοφιλελευθερισμούς και τις οξαποδώ παγκοσμιοποιήσεις και ό,τι άλλο χρειαστεί από τις παλιές καλές μέρες τού «όχι σε όλα» και των «κινημάτων».

Το ζήτημα είναι τι θα κάνουν οι πολίτες που -«πρώτη φορά»- τους πίστεψαν.

 Έχει ο καιρός γυρίσματα…

170519 ΤΕΤΑΡΤΑΙΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Τα είπε, πάει και τέλειωσαν!

Καλό είναι όμως να τα κρατάμε με κάποιον τρόπο στη μνήμη μας, όχι για να έχουμε αύριο να τα επιδεικνύουμε, όπως κάνουν πολλοί που έχουν ειδικευθεί στο «τι έλεγαν άλλοτε και τι λένε τώρα».

Αλλά για να θυμόμαστε πως, σε όλα αυτά που ακούστηκαν, υπήρξαν και φωνές που, αν μη τι άλλο έδειχναν να σέβονται τον ακροατή, να υπολογίζουν στη νοημοσύνη του πολίτη.

Ανάμεσα, λοιπόν, στα… «δεν μιλάμε για μνημόνιο, αλλά για συμφωνία», πριν αλλά και μετά από τα… «αντίμετρα πολύ μεγαλύτερα από τα μέτρα», ακούστηκαν και τα λόγια που θα σας θυμίσουμε σήμερα.

Ανήκουν στον κύριο Φίλη και λένε αλήθειες που ούτε οι ομόσταυλοί του στον ΣΥΡΙΖΑ τολμούν να παραδεχθούν, ούτε πολλοί αντιπολιτευόμενοι να αναδείξουν. Η πρώτη αλήθεια που δεν δέχεται αμφισβήτηση είναι πως μιλάμε για ένα ακόμη μνημόνιο.

Διαβάζω από την ομιλία του στη Βουλή:

«Η συμφωνία για το κλείσιμο της 2ης αξιολόγησης καθώς και τα μέτρα που καλούμαστε να ψηφίσουμε, σηματοδοτούν την παραμονή της χώρας στο ασφυκτικό μνημονιακό πλαίσιο. Αυτό το είπε άλλωστε και ο Πρωθυπουργός.

Αυτή είναι η θέση μας, χωρίς εξωραϊσμούς. Εμείς δεν παίζουμε παιχνίδια success story. Ξέρω ότι επικοινωνιακά δεν ακούγεται καλά να παραδέχεσαι ότι οι μνημονιακοί καταναγκασμοί παραμένουν. Δεν πειράζει. Η αλήθεια δεν μπορεί να υποτάσσεται στις ανάγκες της επικοινωνίας».

Ωστόσο, ο κύριος Φίλης επιμένει στην εκδοχή «δεν είμαστε σαν τους άλλους», φέρνοντας ως επιχείρημα το γνωστό πως εκείνοι υπέγραφαν πρόθυμα, ενώ εμείς με πόνο ψυχής. Εκείνοι κατάπιναν τα μνημόνια σαν ζεστή μπουγάτσα η ώρα έξι το πρωί, εμείς τα παίρνουμε σαν μουρουνόλαδο.

«Εμείς, με την προσπάθεια μας, τα επιτεύγματα και τα λάθη μας εξακολουθούμε να μην υπογράφουμε την ιδεολογική και πολιτική προσχώρηση στη στρατηγική του κεφαλαίου και του νεοφιλελευθερισμού.

Χαρίζουμε στη ΝΔ και στους άλλους πρόθυμους που μας έλεγαν ότι τα μνημόνια είναι ευτυχία και ότι αν δεν υπήρχαν έπρεπε να τα εφεύρουμε, την ιδιοκτησία των προγραμμάτων».

Το άλλο πουλάκι:

Μήπως έτσι ρίχνει το επίπεδο της συζήτησης;

Είπες ότι ακουστήκαν αλήθειες. Πού ακριβώς τις εντόπισες; Μπορεί να πήγε περίπατο το παλιό καλό «ένας άλλο τρόπος είναι εφικτός», ωστόσο παραμένει το «δεν είμαστε ίδιοι».

Ξέρει όμως ο κύριος Φίλης ότι αυτό, αφού δεν μπορεί πλέον αν γίνει ορατό από τα έργα και τις ημέρες της κυβέρνησης, γίνεται από τις… προθέσεις. Οι οποίες καλό είναι να τονίζονται, γιατί κάποιοι δεν βλέπουν ούτε αυτές:

«Αύριο ψηφίζουμε τα νέα σκληρά μέτρα με τα θετικά αντίμετρα ως προϋπόθεση για την ελάφρυνση του χρέους. Η ψήφος μας είναι ψήφος εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση της Αριστεράς.

Της Αριστεράς όχι ως μη χείρον, αλλά ως της ιστορικής δύναμης που με συγκροτημένο σχέδιο μπορεί να εκπροσωπήσει την ελπίδα για ένα καλύτερο κόσμο, για μια καλύτερη Ελλάδα. Δεν εγκαταλείπουμε, δεν παραιτούμαστε, συνεχίζουμε».

Ασφαλώς και δεν παραιτούνται. Αυτό τους το καταλογίζει πλέον ακόμη και ο τελευταίος αντίπαλος. Δεν το κάνουν όμως για την καρέκλα ή για το βουλευτικό επίδομα, όπως υποστηρίζουν πολλοί, αλλά γιατί έχουν να προσφέρουν στον τόπο.

Και έχουν και την ικανότητα να ελίσσονται και να ξεγελούν τους αντιπάλους, πράγμα που φαίνεται από τα αποτελέσματα κάθε διαπραγμάτευσής τους: «Η κυβέρνηση καταφέρνει να πιάνει στόχους, να εκμεταλλεύεται ρωγμές, αντιφάσεις και αντιθέσεις μεταξύ των δανειστών».

Από την άλλη όμως, μάς τη λέει κιόλας, αφού ξέραμε, είχαμε επίγνωση τού τι δρόμο θα ακολουθήσουν και τους δώσαμε τα κλειδιά του κράτους:

«Τα μέτρα μάς επιβλήθηκαν μετά από μια μεγάλη μάχη που δώσαμε το 2015 και οδηγηθήκαμε σε έναν επώδυνο συμβιβασμό τον οποίο θέσαμε στη κρίση του ελληνικού λαού».

Δηλαδή, μας ρωτάει, τώρα γιατί ζητάτε τα ρέστα;

Επειδή όμως ακόμη και η υπομονή των πιο καλόπιστων πολιτών κάποτε μπορεί να εξαντληθεί, ας θυμίσουμε καλού κακού ότι κι εμείς παρακολουθούμε αυτή την αγωνία. Πάντα υπάρχει ένα όριο, ή, κατά την προσφιλή έκφραση πολλών, μια κόκκινη γραμμή. Σ’ αυτήν ακριβώς βρισκόμαστε τώρα:

«Με τη ψήφιση των σημερινών μέτρων φτάνουμε στα όρια έναντι των πεποιθήσεων της Αριστεράς, αλλά και των αντοχών της κοινωνίας. Για τη δική μας Αριστερά, η ηθική της πεποίθησης συναρτάται με την ηθική της ευθύνης».

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Μήπως όμως κάναμε κανένα βήμα παραπάνω;

Μήπως αυτή την κόκκινη γραμμή την έχουμε υπερβεί; Ο προβληματισμός αυτός πάει απαραίτητα με μια δόση αυτοκριτικής -μη ξεχνάτε απευθυνόμαστε πρωτίστως στο εσωκομματικό ακροατήριο:

«Υπάρχει όμως ένα σημείο που αν υπερβείς τις πεποιθήσεις σου υπονομεύεις τη δυνατότητα να ασκείς την ευθύνη του. Προβληματίζομαι.

Ασκείς άραγε την ευθύνη σου όταν καταργείς την αργία της Κυριακής, όταν εξαναγκαζόμενος έστω χάνεις το δίκιο σου για τις ομαδικές απολύσεις, όταν κατάσχονται αδιακρίτως τραπεζικοί λογαριασμοί;»

Τέλος, ο κύριος Φίλης, ακούγοντας φαίνεται από κάπου (συντροφικές) φωνές που καλούν το κόμμα του να περάσει ξεκάθαρα στην απέναντι όχθη, βάζει τα πράγματα στη θέση τους:

«Μας λένε ορισμένοι, θέτοντας στο στόχαστρο τα λεγόμενα βαρίδια του ΣΥΡΙΖΑ, ότι πρέπει να επιβληθεί μια πλήρης αντιστοίχιση μεταξύ των εφαρμοζόμενων πολιτικών της κυβέρνησης και της ιδεολογικής και πολιτικής φυσιογνωμίας του κόμματος.

Να γίνει η κατ’ εξοχήν παράταξη των λεγόμενων μεταρρυθμίσεων, των ιδιωτικοποιήσεων και των επενδύσεων, χωρίς κοινωνικές και περιβαλλοντικές προϋποθέσεις. Να γίνει εκείνη η πολιτική δύναμη που αντί να μάχεται τη διαπλοκή σε όλες τις μορφές της θα επιχειρήσει να διαμορφώσει την δική της διαπλοκή στην επιχειρηματική ζωή και τα μίντια.

Ευχαριστούμε. Δεν μας αφορούν αυτά τα σενάρια. Δεν θα πάρουμε. Όσοι από το κατεστημένο σχεδιάζουν αυτή την εκτρωματική μετάλλαξη του ΣΥΡΙΖΑ, θα απογοητευτούν».

Λέτε να απογοητευτούν; Αυτό δεν προϋποθέτει μια… γοητεία;

Και εις άλλα με υγεία, παιδιά!

 Σιδεροκέφαλοι! 

170518 ΗΜΙΤΕΛΕΣ

Το ένα πουλάκι:

Νομίζω τα έχουμε μπερδέψει λίγο!

Ίσως να φταίνε και οι αναλύσεις που ακούγαμε από τους καθηγητές μας, όταν μας «δίδασκαν» την «Ιθάκη», το γνωστό σε όλους ποίημα του Καβάφη. Ίσως να φταίνε και οι σύγχρονες ψυχολογικές έρευνες.

Οι οποίες φοβάμαι ότι μπερδεύουν τον κόσμο περισσότερο και από τις φιλολόγους τής παλιάς καλής εποχής, όταν τις τρέμαμε καθώς διατύπωναν το τρομερό εκείνο ερώτημα «…και τι θέλει να πει εδώ ο ποιητής;»

Ανάθεμά σε ποίησή και μυριανάθεμά σε, λέγαμε τότε εμείς οι λάτρεις του δημοτικού τραγουδιού. Λάτρεις, όχι για κανένα άλλο λόγο, αλλά γιατί καταλαβαίναμε πολύ καλά τι εννοεί ο στίχος «ολημερίς το χτίζανε το βράδυ γκρεμιζόταν».

Ή έτσι νομίζαμε τουλάχιστον. Αφήστε που στο δημοτικό τραγούδι σχεδόν ποτέ δεν μας ρωτούσαν οι φιλόλογοι για… το πνεύμα του ποιητή. Το πολύ πολύ να μας έβαζαν να το διαβάσουμε με μέτρο.

Είχαμε βέβαια πολλές άγνωστες λέξεις, όμως και πάλι ήταν πιο εύκολο να βρεις τι σημαίνει «κάτεργα που κινάτε», παρά να εξηγήσεις τι εννοεί ο ποιητής λέγοντας «δίκαιοι κι ίσιοι σ’ όλες των τες πράξεις/αλλά με λύπη κιόλας κ’ ευσπλαχνία».

Η λύπη τι χρειαζόταν; Για να μας μπερδεύει;

Θυμάμαι που τότε είχαμε βρει δημοσιευμένη και μια ιστορία σχετική και την διηγούμασταν με πολύ ικανοποίηση:

Όταν, μελοποίησε τον «Επιτάφιο» ο Μίκης Θεοδωράκης, χρησιμοποίησε δυο γνήσια λαϊκούς καλλιτέχνες, τον Μανώλη Χιώτη στο μπουζούκι (και όχι μόνο) και τον Γρηγόρη Μπιθικώτση στο τραγούδι.

Οπότε, πριν από μια ζωντανή παράσταση, ο πάντα συνεσταλμένος Μπιθικώτσης γυρίζει και λέει στον Χιώτη.

-Ρε μαέστρο, μήπως μας πάρουν με τις πέτρες; Τι είναι αυτά που τους λέμε στον κόσμο… «άρμεγες με τα μάτια σου το φως της οικουμένης;»

Εκείνος βέβαια τον καθησύχασε, λέγοντάς του πως ο ποιητής ξέρει τι γράφει και πως, πολύ περισσότερο, ο Θεοδωράκης ξέρει καλά τι κάνει. Το κοινό αγκάλιασε το έργο, αλλά εμείς, οι ταλαιπωρημένοι μαθητές αισθανόμασταν πάντα πιο κοντά στον Γρηγόρη Μπιθικώτση.

Γιατί όμως ξεκινήσαμε να μιλάμε; Α, ναι. Για τη ζημιά που έκαναν κάποιες αναγνώσεις του Καβάφη, ενισχυμένες μάλιστα από τις έρευνες των ψυχολόγων, από τις οποίες –να το θυμάστε αυτό- καλύτερα να κρατάτε πάντα μια απόσταση.

Το άλλο πουλάκι:

Το αποτέλεσμα δεν μετράει!

Αυτό λένε «οι έρευνες» κι εμείς το διαβάσαμε -πού αλλού, στα ΧΡΟΝΙΚΑ- και είπαμε να το συζητήσουμε λίγο μαζί σας. «Το πόσο ευτυχισμένοι νιώθουμε το καθορίζει η πορεία για την επίτευξη του στόχου κι όχι το αποτέλεσμα».

Το είδαμε, το ξαναείδαμε, αλλά δεν μας έπεισε και τόσο. «Αν απολαμβάνουμε την προσπάθεια τότε θα αντλήσουμε και μεγάλη ικανοποίηση από την όλη διαδικασία ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΑ από το αν θα πετύχουμε το στόχο μας».

Γιατί; Δεν μπορέσαμε να καταλάβουμε. Μας θύμισε την περίφημη εκείνη ρήση ότι το μέγεθος δεν μετράει στην ικανοποίηση, αλλά η μαστοριά. Λες και κάποιος νόμος επιβάλλει η ύπαρξη του πρώτου να αποκλείει τη δεύτερη.

Κάπως έτσι, με αυθαίρετα συμπεράσματα, φτάνουμε στα άκρα: «Μερικές φορές είναι καλύτερα να μην καταφέρουμε καν να πετύχουμε το στόχο μας»(!) Ποιες είναι αυτές οι φορές; Δυστυχώς το δημοσίευμα δεν μας το λέει.

Το πράγμα βέβαια δεν είναι τόσο απλό. Και τα παραδείγματα που ακολουθούν μας μπερδεύουν ακόμη περισσότερο. Τι εννοούμε λέγοντας «στόχο»; Διότι, άλλο είναι να σκοπεύεις να πάρεις το πτυχίο σου και άλλο το να μάθεις να μαγειρεύεις ή να παίζεις μουσική.

Στην μια περίπτωση ο στόχος είναι κάτι το συγκεκριμένο, ένα πτυχίο. Η απόκτησή του μπορεί να μην σου δίνει (τη στιγμή τουλάχιστον της απονομής) όσα σου έδωσε η προσπάθεια να το αποκτήσεις.

Στο μέλλον όμως είναι βέβαιο ότι θα σου δώσει πολύ περισσότερες ευκαιρίες να νιώσεις ικανοποίηση, από ό,τι αν έμενες μονάχα με την προσπάθεια απόκτησής του. Επομένως δεν μπορείς να συγκρίνεις ανόμοια πράγματα.

Δηλαδή την ικανοποίηση από όσα σου έδωσε μια μακρά περίοδος μαθητείας, με τη στιγμιαία απόλαυση της απόκτησης ενός πτυχίου, η οποία μάλιστα μπορεί να αμαυρώνεται και από το φάσμα της ανεργίας που υπάρχει εμπρός σου.

Από την άλλη, τι σόι «στόχος» είναι το να μάθω να μαγειρεύω ή να μάθω μουσική; Σε τέτοιες περιπτώσεις, φυσικά και η διαδικασία εκμάθησης σου δίνει περισσότερα, αφού, στην πραγματικότητα, ποτέ δεν μπορείς να φτάσεις σε ένα… «τέλος».

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Οδηγούμαστε σε λάθος συμπεράσματα!

«Βρες ένα στόχο τον οποίο θα ήθελες να εκπληρώσεις και μη σε νοιάζει αν θα τα καταφέρεις. Αρκεί να απολαμβάνεις την προσπάθεια…», διαβάσαμε.

Δηλαδή;

Σταματάμε στο «Να εύχεσαι νάναι μακρύς ο δρόμος»; Και το… «Πάντα στο νου σου νάχεις την Ιθάκη./Το φθάσιμον εκεί είν’ ο προορισμός σου», πάει περίπατο;

Ξέρετε όμως πού οδηγούμαστε με τέτοια λογική; Ξεκινάμε από τον μαθητή που θέλει κι αυτός να πάρει άριστα μόνο και μόνο επειδή «προσπάθησε» -αξιολογώντας, βέβαια, το μέγεθος και την ένταση της προσπάθειας μόνος του…

Και φτάνουμε στον «καημένο» τον πρωθυπουργό -τον εκάστοτε πρωθυπουργό, μόνο που σήμερα είναι ο Αλέξης Τσίπρας-, ο οποίος δεν πειράζει που έκανε… μια τρύπα στο νερό, αξίζει να επιβραβεύσουμε την προσπάθειά του!

Όχι, αγαπητοί φίλοι.

Καλή και άξια η κάθε προσπάθεια, χρήσιμη η εμπειρία που μας δίνει ο στόχος, όμως τις περισσότερες -για να μην είμαστε απόλυτοι- φορές, πρέπει να φτάνουμε σ’ αυτόν.

Διαφορετικά κάνουμε μισές δουλειές. Ποιος τις θέλει;

 «…Κι από εμπειρίες είχες αρκετές»!

170516 ΜΗΤΡΙΚΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Τι μαθαίνει όμως κανείς…

Είπαμε να πάμε κι εμείς σε μια εκδήλωση για τη μάνα, επειδή τη διοργάνωναν κάτι φίλοι, έτσι, για να περάσει η ώρα... Συγγνώμη, δεν το διατύπωσα σωστά. Οι φίλοι διοργάνωσαν την εκδήλωση για να τιμήσουν τη μητέρα στη γιορτή της, όχι για να περάσει η ώρα!

Εμείς θέλαμε να σκοτώσουμε το χρόνο μας. Ήταν και κάπως μακριά, στον Γάζωρο με τα περίφημα κεράσια, είπαμε θα κάνουμε και μια εκδρομούλα… Και όμως είδαμε κι ακούσαμε ένα σωρό πράγματα.

Το θέμα της εκδήλωσης ήταν «η μορφή της μάνας στο ρεμπέτικο τραγούδι». Η περιέργεια κάπως δικαιολογημένη, γιατί, όπως είπε και κάποιος της παρέας, ε, πόσα ρεμπέτικα τραγούδια να υπάρχουν για τη μάνα;

Λοιπόν, υπάρχουν πάρα πολλά, περισσότερα από εκατόν πενήντα, επομένως δικαιολογείται και με το παραπάνω μια αναφορά στον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζεται σ’ αυτά η μάνα. Να ένα ωραίο θέμα για τη γιορτή της μητέρας.

Είπαμε «της μητέρας»… Ακούσαμε όμως στην παρουσίαση ότι, ενώ στα τραγούδια αυτά συναντάμε τις λέξεις μάνα, μαμά ή μανούλα, δεν υπάρχει πουθενά η λέξη μητέρα. Ενδιαφέρον, έτσι;

Όπως ενδιαφέρουσα είναι και η κατηγοριοποίηση που παρουσιάστηκε από τον ομιλητή και την οποία θα σας μεταφέρουμε κι εμείς στον λίγο χρόνο που έχουμε στη διάθεσή μας. Συγχωρήστε μας κάποια λαθάκια στους στίχους, τους λέμε από μνήμης.

Σε μια πρώτη κατηγορία τραγουδιών, λοιπόν, μας δίνεται η εντύπωση πως ο δημιουργός τοποθετεί στο στίχο εμβόλιμα την αναφορά στη μάνα, προκειμένου να διευκολυνθεί στο μέτρο ή στο ρυθμό της μουσικής του:

     Αραμπάς περνά, οχ μανούλα μου, η καρδούλα μου πώς χτυπάει!

Αν το καλοεξετάσεις, δεν ισχύει βέβαια, όμως δεν μπορούμε να εμβαθύνουμε περισσότερο. Στη δεύτερη μεγάλη ομάδα τραγουδιών η μάνα εμφανίζεται ως «η μάνα του κοριτσιού», δηλαδή η μάνα της αγαπημένης, της ερωμένης, της συζύγου…

Εδώ μπορούμε να διακρίνουμε τέσσερις υποενότητες:

Στην πρώτη, ο νέος καλεί την αγαπημένη του να ξεφύγει από την επιτήρηση της μάνας της και να πάει να τον ανταμώσει:

     Χαράματα η ώρα τρεις θα ‘ρθω να σε ξυπνήσω

     κρυφά από τη μάνα σου να βγεις να σου μιλήσω.

Πολύ συχνά εμφανίζεται η εικόνα της μάνας η οποία στέκεται εμπόδιο στον έρωτα ενός νέου για το κορίτσι της, επειδή έχει άλλα όνειρα για το μέλλον της κόρης της και σχεδιάζει να την καλοπαντρέψει:

     Δε μου λες αυτή η μαμά σου σαν τι έχει φανταστεί 

     πως θα πάρεις τραπεζίτη ή κανένα εφοπλιστή;

Φυσικά, όπως συμβαίνει στη ζωή την οποία άλλωστε περιγράφουν και τα λαϊκά τραγούδια, η μάνα, από τη στιγμή που θα παντρέψει το παιδί της, αποκτά και το ρόλο της πεθεράς με ό,τι συνεπάγεται αυτό για τη ζωή του ζευγαριού:

     Δεν αγαπάς τη μάνα μου δεν την καλοκοιτάζεις…

Υπάρχει μια ξεχωριστή περίπτωση τραγουδιών, στην οποία παρουσιάζεται η σχέση της μάνας με την κόρη, καλύτερα να πούμε η σύγκρουση της μάνας με την κόρη της για τον έρωτα της τελευταίας, ή για την αναγκαστική επιλογή που έγινε για λογαριασμό της:

     Η μάνα μου με δέρνει γιατί σε αγαπώ.

Το άλλο πουλάκι:

Πάμε στα πιο δύσκολα…

Στην τρίτη μεγάλη κατηγορία τραγουδιών θα συναντήσουμε την πικραμένη μάνα του κατάδικου, του φυλακισμένου, του εξόριστου…

     Αν είσαι μάνα και πονείς, έλα στ’ Ανάπλι να με δεις.

     Κάποια μάνα αναστενάζει, μέρα νύχτα ανησυχεί.

Στην τέταρτη κατηγορία έχουμε τη μάνα του ξενιτεμένου με τραγούδια και από τις δυο μεγάλες περιόδους μετανάστευσης:

     Μη με στέλνεις, μάνα, στην Αμερική.

     Παιδί μου πάλι θα πας στα ξένα…

Μια πέμπτη κατηγορία είναι τα τραγούδια στα οποία εμφανίζεται η μάνα του άρρωστου ή του ετοιμοθάνατου, μια και οι βαριές αρρώστιες της εποχής οδηγούσαν συχνά στο θάνατο:

     Σαν πεθάνω, βρε μανούλα, μίλα στη γειτονοπούλα…

Τέλος, υπάρχει μια κατηγορία τραγουδιών τα οποία έχουν ένα ξεχωριστό ενδιαφέρον. Πρόκειται για τραγούδια στα οποία η μάνα, παρασυρμένη από το πάθος και τον έρωτά της, φτάνει στο σημείο να εγκαταλείψει τα παιδιά της.

Η στάση αυτή θεωρείται εντελώς απαράδεκτη και μια τέτοια μάνα δέχεται την κατακραυγή και την περιφρόνηση του δημιουργού, ο οποίος, φυσικά, μιλάει εξ ονόματος της κοινωνίας.

Ας σημειωθεί πως αυτό συμβαίνει τη στιγμή που στο ρεμπέτικο τραγούδι τα παράφορα πάθη, όχι μόνο γίνονται αποδεκτά, αλλά εξυμνούνται ιδιαίτερα.

Όχι όμως όταν η ερωτευμένη γυναίκα είναι μάνα. Δεν είναι μάλιστα λίγες οι φορές που ο δημιουργός καλεί τη μάνα να έρθει στα συγκαλά της, να αφήσει τις «τρέλλες» και να επιστρέψει πίσω στα παιδιά της.

     Δεν πρέπει να ‘σαι μάνα εσύ, μην είσαι τίποτ’ άλλο 

     γιατί αυτό που έκανες είναι κακό μεγάλο.

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Τελικά;

Ποια είναι η μάνα που παρουσιάζεται μέσα από τα ρεμπέτικα τραγούδια; Από τα όσα ακούσαμε στην προχθεσινή εκδήλωση, μπορούμε να οδηγηθούμε μόνο σε μια απάντηση:

«Όπως κάθε λαός, σε κάθε εποχή, τραγουδά τη δική του μάνα, έτσι και το ρεμπέτικο, το λαϊκό τραγούδι των πόλεων, τραγουδά ακριβώς αυτή τη μάνα τού απλού ανθρώπου τού λαού.

Είναι η μάνα που θα προσπαθήσει πάντα για το καλύτερο -έτσι τουλάχιστον όπως το αντιλαμβάνεται αυτή- για το παιδί της και που θα σταθεί δίπλα του σε κάθε όμορφη ή δύσκολη στιγμή, στη χαρά και στον πόνο, στον έρωτα και στον θάνατο».

Όλα, όμως, όσα προσπαθήσαμε να σας μεταφέρουμε δεν είναι τίποτε μπροστά στα πολλά μουσικά αποσπάσματα – παραδείγματα που ακούστηκαν στην εκδήλωση, καθώς και τις εικόνες που τα συνόδευαν.

Και, φυσικά, τη ζωντανή εκτέλεση επιλεγμένων τραγουδιών που ακούστηκαν στο τέλος.

Και… του χρόνου!

«Ποτέ τη μάνα μην πικραίνεις…»

170515 ΦΟΒΙΣΜΕΝΟΝ

Το ένα πουλάκι:

Δυο άσχετες μεταξύ τους ιστορίες…

Η πρώτη μάς έρχεται από τη μακρινή Νέα Υόρκη. Μας τη μετέφερε ένας πατριώτης, νέος άνθρωπος, που έψαξε να βρει δουλειά ως μπάρμαν ή σερβιτόρος σε ένα μπαρ στο Μανχάταν.

Να πούμε ότι δεν  μιλάμε για κανένα μαγαζί της σειράς, αλλά για ένα από τα πέντε μπαρ μιας πολύ γνωστής (στη Νέα Υόρκη) «αλυσίδας», στα οποία για να μπεις πρέπει να κρατήσεις θέση εβδομάδες πριν.

Μας έλεγε, λοιπόν, το πατριωτάκι για τον τρόπο με τον οποίο επιλέγονται οι εργαζόμενοι εκεί. Υπάρχουν δυο φάσεις, η προκριματική και η τελική, μια και είμαστε σε εποχή που τα περισσότερα πρωταθλήματα κλείνουν μ’ έναν τέτοιο τρόπο.

Στην πρώτη φάση, η διαδικασία επιλογής είχε ανατεθεί σε  μια εταιρεία που ειδικεύεται στην επιλογή στελεχών για τρίτους. Οι «εξωτερικοί αξιολογητές», λοιπόν, συγκέντρωναν τα βιογραφικά και πραγματοποιούσαν τις συνεντεύξεις.

Σ’ αυτές μπορούσαν να ρωτήσουν τον υποψήφιο οτιδήποτε που θα τους βοηθούσε να σχηματίσουν μια εικόνα για την προσωπικότητά του. Από το πού πήγαινε διακοπές μικρός και τι βιβλία του αγόραζαν οι γονείς του…

Μέχρι ποιες ταινίες και ποιες θεατρικές παραστάσεις του έκαναν εντύπωση. Από το ποια είναι η άποψή του για την υπερθέρμανση του πλανήτη, μέχρι τη γνώμη του για την έθνικ μουσική σκηνή.

Όταν, λοιπόν, έκριναν ότι έχει τα προσόντα να εργαστεί σε ένα τέτοιο μπαρ, τον προωθούσαν για τη δεύτερη φάση της αξιολόγησης, που είναι και εκείνη που μας ενδιαφέρει περισσότερο. Στη συνέχεια θα καταλάβετε γιατί.

Σ’ αυτή τη φάση, ο υποψήφιος συναντούσε έναν από τους παλαιότερους «μπαρ μάνατζερ», ο οποίος είχε περάσει μια ολόκληρη ζωή μέσα σε τέτοια μαγαζιά και είχε διασχίσει όλη την ιεραρχία, από κάτω μέχρι την κορυφή.

Αυτός έκανε μία και μοναδική ερώτηση στον υποψήφιο: «Τι νομίζεις ότι μπορεί να γίνει για να πάει αυτό το μαγαζί καλύτερα;» Δηλαδή εσύ τι θα άλλαζες, αν είχες την ευθύνη της πορείας της επιχείρησης.

Ήθελε, δηλαδή, έναν υπάλληλο, όχι απλώς να έχει τα προσόντα που είχαν αξιολογήσει οι άλλοι στην πρώτη φάση, ούτε μόνο καλό διεκπεραιωτή, αλλά που να μπορεί να πάρει πρωτοβουλίες για τον χώρο στον οποίο θα εργαστεί.

Το άλλο πουλάκι:

Κρατήστε το αυτό και πάμε παρακάτω.

Στη δεύτερη ιστορία, φαινομενικά άσχετη με την πρώτη. Αυτή μάς τη μετέφερε μια δασκάλα  που είχε πρωτοεργαστεί στα χρόνια που οι σχολικοί σύμβουλοι αντικατέστησαν τους επιθεωρητές.

Υπηρετούσε τότε σε ένα μικρό σχολείο, κάπου στην ελληνική μεθόριο, και μια μέρα δέχτηκε την επίσκεψη ενός σχολικού συμβούλου. Εκείνος, θέλοντας να δει πώς πάνε οι μαθητές, τους ζήτησε να λύσουν ένα πρόβλημα γεωμετρίας.

Επιδιώκοντας μάλιστα να εκμεταλλευτεί τα βιώματα των παιδιών, τους ζήτησε να βρουν την περίμετρο ενός ορθογώνιου χωραφιού, του οποίου τους έδωσε το πλάτος και τους είπε ότι έχει διπλάσιο μήκος.

Τα παιδιά έλυσαν το πρόβλημα και ο σχολικός σύμβουλος, εμφανώς ικανοποιημένος, έσπευσε να συγχαρεί τη δασκάλα για τη δουλειά της. Τότε εκείνη του είπε κάτι που τον άφησε σύξυλο:

«Αυτά, κύριε σύμβουλε, τα έχουν μάθει. Θέλετε να τους ρωτήσω εγώ κάτι που δεν ξέρουν ή κάτι στο οποίο δυσκολεύονται, για να μου πείτε πώς να τους το διδάξω, μπας και το καταλάβουν;»

Ο σχολικός σύμβουλος, αφού ξεπέρασε το σοκ, είπε στη νεαρή δασκάλα ότι πρώτη φορά συναντά περίπτωση που κάποιος αποκαλύπτει οικειοθελώς τις… αδυναμίες του, προκειμένου να βρει βοήθεια για να κάνει καλύτερα τη δουλειά του.

«Βέβαια», συνέχισε, «αυτό μάλλον άνθρωπο με αυτοπεποίθηση δείχνει, και τέτοιους χρειάζεται η εκπαίδευση. Ανθρώπους που γνωρίζουν τα δυνατά τους σημεία, αλλά και τις αδυναμίες τους, και προσπαθούν να βελτιωθούν».

Τόνισε όμως και το γεγονός ότι οι δάσκαλοι δεν έχουν πλέον τίποτε να φοβούνται από την «αξιολόγηση», αφού ο νέος θεσμός του σχολικού συμβούλου είναι πολύ διαφορετικός από εκείνον του επιθεωρητή.

Τώρα οι δάσκαλοι μπορούν να τους εμπιστεύονται με μεγαλύτερη ευκολία, αφού οι σύμβουλοι έχουν καθαρά αρμοδιότητες παιδαγωγικής καθοδήγησης κι όχι αξιολογικές, διοικητικές ή πειθαρχικές.

«Αλήθεια; Αυτό δεν το ήξερα», είπε η δασκάλα και έστειλε τον σύμβουλο για μια δεύτερη φορά, μέσα σε λίγα λεπτά. Και όντως δεν το γνώριζε τότε!

Και ένα τρίτο πουλάκι:

Προς τι αυτές οι ιστορίες;

Τις θυμηθήκαμε πάλι προχθές, καθώς ξανανοίγει η κουβέντα για την αυτοαξιολόγηση της σχολικής μονάδας και την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών.

Δηλαδή μια διαδικασία κατά την οποία οι εκπαιδευτικοί ενός σχολείου θα θέτουν στον εαυτό τους το ερώτημα εκείνο που θέτει στους υποψήφιους εργαζόμενους ο «μπαρ μάνατζερ» της πρώτης ιστορίας μας.

«Τι πιστεύουμε ότι πρέπει να αλλάξει για να λειτουργεί καλύτερα το σχολείο μας;»

Εννοείται, από εκείνα που περνούν από το δικό τους χέρι. Διότι είναι πολύ εύκολο να πετάς τη μπάλα στην κερκίδα, να λες «15% για την Παιδεία» και να μην κάνεις τίποτε.

Έπειτα είναι η αξιολόγηση των ίδιων των εκπαιδευτικών. Για την οποία, η περίπτωση της δασκάλας της δεύτερης ιστορίας μας μπορεί να μας πει πολλά.

Ποιοι, για παράδειγμα, και γιατί φοβούνται την αξιολόγηση και ποιοι δεν την θέλουν για άλλους, δικούς τους λόγους;

Το θέμα είναι πολύ μεγάλο και δεν τελειώνει σε μια κουβέντα. Εξάλλου είχαμε αναφερθεί σ’ αυτό εκτεταμένα, όταν ξαναβρισκόταν στην επικαιρότητα. Να είστε σίγουροι ότι θα τα ξαναπούμε.

Γιατί όλα εδώ… αξιολογούνται!

 Να δείτε που αυτή θα είναι καλή!